مستەفا هیجری: ئیرادەی خەڵکی کورد لە باشوور وەک بەشەکانی دیکە بۆ ئێمە جێگای ڕێزە

زایینی: ٢٣-٠٩-٢٠١٧ - هەتاوی: ١٣٩٦/٠٧/٠١ - ١٨:٥٣ تاران
مستەفا هیجری: ئیرادەی خەڵکی کورد لە باشوور وەک بەشەکانی دیکە بۆ ئێمە جێگای ڕێزە
خوشک و برایانی بەڕێز

هاونیشتمانیانی ئازیز


بەختەوەرین لە دەرفەتێکی مێژوویی، لە خەباتی سەد ساڵەی کورد لە هەموو بەشەکاندا، جارێکی دیکە دەرفەتێک هاتووەتە پێش بۆ بەشێک لە کوردستان، دانیشتوانی باشوور کە دەتوانن لە چەند رۆژی داهاتوودا دەنگ بدەن بۆ دیاریکردنی مافی چارەنووسی خۆیان. ئێمە وەک حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران و هەموو کوردە نیشتمانپەروەرەکان لە هەموو جێگایەکی ئەم دونیایەدا و لە هەر چوار پارچەی کوردستانی پارچەپارچە کراو خۆشحاڵین بە پێکهاتنی ئەو دەرفەتە. هەموومان ئەم سەرکەوتنه بە سەرکەوتنی کورد دەزانین بۆیە خۆشمانی تێدا بە بەشدار دەزانین و بە هی خۆمانی دەزانین. هەر چەند لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان بە داخەوە بە هۆی زاڵبوونی دەسەڵاتێکی دواکەوتووی سەرەڕۆ خەڵكی کورد ناتوانن خۆشحاڵی خۆیان دەرحەق به ئەو ڕووداوە مێژووییە دەرببڕن بەڵام کوردەکانی ڕۆژهەڵات لە هەموو بەشەکانی دیکەی دونیادا لە ئامریکاوە بگرە تا ئورووپا و ناوچە لەو بۆنەیەدا بەشداری خۆیان بە دڵەوە نیشان داوە و ئەرکی خۆیان بەڕێوە بردووە. ئێمە وەک حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران لە ساڵی ١٩٤٥ لەو کاتەوە کە حیزبەکەمان بە دەستی پێشەوای نەمر هاتە کایەوە و بۆ ماوەیەکی کورت کۆماری کوردستانی ڕاگەیاند و پێشەوا بوو بە یەکەم سەرکۆماری کوردستانی دێموکرات، مافی چارەنووسی خۆی لە شێوەی کۆماریدا ڕاگەیاند. هەر چەند مەودای جوغرافیایی دەسەڵاتی حکوومەتی کوردستان زۆر بەرتەسک و تەمەنی زۆر کەم بوو و بە هۆی لەشکری پاشایەتی ئێران تێکشێندرا و قازی و باقی هاوکارەکانی لەو حکوومەتەدا لە سێدارە دران بەڵام لەو ڕۆژەوە تا ئێستا بۆ تازەکردنەوەی کۆماری کوردستان، بۆ دیاریکردنی مافی دیاریکردنی چارەنووسی، کورد لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان بەردەوامە. حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران وەک ئاڵاهەڵگری خەباتی نەتەوەیی، وەک میراتگری کۆماری سەربەرزی کوردستان سەرەڕای هەموو داپڵۆسینەکان و سەرکوت و زەبر و زەنگەکانی ڕێژیمەکانی تاران بە پاشایەتی و کۆماری ئیسلامیی ئێرانەوە، لە دوای تێرۆری ڕێبەرانی بەڵام تا ئێستاش لەسەر پێ ڕاوەستاوە و ڕێگای کۆماری کوردستان کە دیاریکردنی مافی چارەنووسە درێژە دەدات.

ڕێژیمەکانی سەرەڕۆ کە کوردستانیان بەسەردا دابەش کراوە هەمیشە تێکۆشاون کوردەکان لە مافی خۆیان بێبەش بکەن. لە کوردستانی ئێران لە سەردەمی هەر دوو ڕێژیمی پاشایەتی و کۆماری ئیسلامیی ئێراندا زۆر جار کە کاریان بە کورد بووە باسیان کردووە کە کورد ڕەسەنترین ئێرانییەکانن، بەڵام کاتێک داوامان کردووە مافی ئەو کوردە ڕەسەنانە چییه؟ گوتوویانە ئەو قسەی ئیوە زەینی خەڵک، بیری خەڵک، دەوروژێنێ. بەو تاوانە لە زیندانیان کردووین و ئەشکەنجەیان داوین. کاتێک لەشکرە تەیارەکەیان هێرشیان کردووەتە سەر وڵاتەکەمان، وڵاتەکامانیان خاپوور کردووە، گەنجەکانمانیان قەڵاچۆ کردووە دەستمان بردووە بۆ چەک بۆ ئەوەی لە مان و مەوجوودیەتی خەڵک و خاکەکەمان دیفاع بکەین گوتوویانە ئەوانە "تێرۆریستن" بە تاوانی تێرۆریست بوون قەڵاچۆمان دەکەن. ئێستاش کە بەخۆشییەوە لە سایەی تێکۆشانی پێشمەرگە قارەمانەکان و حکوومەتی هەرێمی کوردستان لە باشوور دەرفەتێک پێکهاتووە کە خەڵک بە ئازادی لە شێوەی دێموکراتیک و ناسراوی دەنگدانی گشتی کەڵک وەرگرێ بۆ دیاریکردنی مافی چارەنووسی خۆی چاومان لێ سوور دەکەنەوە، نەسیحەتمان دەکەن کە ئێستا کاتێکی گونجاو نییە و دەڵێن بە زەرەری کورد تەواو دەبێت. ئێمە دەڵێین ئێستا باشترین و گونجاوترین کاتە بۆ ئەوەی کورد دەنگ بدا بۆ دیاریکردنی مافی چارەنووسی خۆی لەو بەشەی کوردستاندا؛ چونکە لە مێژووی سەد ساڵەی خەباتی کورد بۆ بە دەستهێنانی مافەکانی قەت دەرفەتێکی وا بەهێز هەڵنەکەوتووە کە دوژمنە بەهێزەکانی کورد لە نێو خۆیاندا و لە ناوچەدا دەستەویەخەی ئەو هەمووە قەیران و گیروگرفت و کۆسپانە بووبێتنەوە. بۆیە دەرفەتێکی زێڕینە کە هیوادارین ئەو دەرفەتە هیچ جۆرێک لە دەست نەچێ چوونکە لەوانەیە بۆ جارێکی دیکە ئەو دەرفەتە نەڕەخسێتەوە. ئەوان نەسێحەتمان دەکەن بە قازانج نییه وا دیارە ئێستاش وەک ٥٠ -٦٠ ساڵ لەوە پێش بیر دەکەنەوە. دەیانهەوێ پێمان بڵێن کە کورد بۆ خۆی نەگەیشتووەتە ئەو ئاستەی کە قازانج و زەرەری خۆی تەشخیس بدا و ئێمەین بۆی دیاری دەکەین چ شتێک بە قازانجیەتی و چ شتێک بە زەرەریەتی. ئەوان دەیانهەوێ بۆمان دیاری بکەن کە دوژمنانی ئێمە کێن و دۆستەکانمان کێن؟ جوابی کۆمەڵانی بەرفراوانی کورد لە هەموو کوێی دونیادا بەتایبەت لە باشووردا بۆ پێشوازیکردن لە ڕێفراندۆم لە ماوەی دوو حەوتووی ڕابردوودا وڵامێکی زۆر ڕوونە بە ڕێژیمی کۆماری ئیسلامیی ئێران و هەموو دوژمنانی کورد بۆ ئەوەیکە تێبگەن کە کورد گەیشتووەتە ئاستێک له وریایی سیاسی کە قازانج و بەرژەوندیی خۆی بۆ خۆی تەشخیسی دەدات؛ بۆ خۆی دیاری دەکات کێ دوژمنییەتی و کێ دۆست و هاوکاریەتی. ئێمەی کورد ڕاهاتووین لە ماوەی سەد ساڵی ڕابردوودا لەژێر هەڕەشە و لەشکرکێشی و خاپوورکردنی کوردستان و هەموو ئەو نەهامەتییانەی کە بەسەریان هێناوین چۆک دانەدەین. نموونەی هەرە زیندووی، ئەو کارنەڤاڵانەن که لە هەموو شوێنەکاندا بەرپا بووە. دوژمنانی کورد لە دوور و نزیک پێیان وابووە کە بە سێدارە، بە قەڵاچۆکردن، بە زیندانی کردن و تۆقاندن کورد لە مافی خۆی دەست هەڵدەگرێت و تەسلیمی ئیرادەی ئەوان دەبێت. بەڵام لەو ماوە کورتەدا کوردەکان نیشانیاندا کە حیسابی دوژمنان لەسەر کورد هەڵەیە. ئێستا هەڕەشەی داخستنی سنوور و دەستێوەردان لە کاروباری باشوور دەکەن ، بەڵام ئێمە لەو باوەڕەداین کە ئەو زەبر و زەنگانە ئەگەر بتوانن بیخەنە سەر کوردستان، تاقیکارییەکن کە لەمێژە نەتەوەی کورد لەو تاقیکاریانەدا سەرکەوتوو بووە. تۆ بڵەی کوردەکانی باشوور که لە بەرانبەر ئەنفال و شیمیایی باران و زیندەبەگۆڕکردنی به کۆمەڵی خەڵکەکەی و وێرانکردنی گوند و شارەکانیان بە دروستکردنی هەڵەبجەی شەهید و هەزاران نەهامەتی دیکە کە بەسەریان هاتووە دەستبەرداری مافی ڕەوای خۆیان نەبوونە، بەرگەی زەخت و زۆرێک نەگرن کە ڕەنگە زۆر لەو تاقیکاریانە کەمتر بێ؟ لە بەرانبەر دوژمناندا بوەستنەوە و ئیرادەی خۆیان بۆ گشتپرسی بەرنە پێشێ؟ ئێمە وەک حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران ڕێز دەگرین لە گشتپرسیی باشووری کوردستان. گشتپرسی وەکوو ئامرازێکی دێموکراتیک و ئاشتیخوازانە و سەردەمیانە مافی هەموو نەتەوەیەکە لە دەست زوڵم و زۆر و سەرەڕۆیی دیکتاتۆرەکان وەزاڵە هاتووە و دەیهەوێ مافی خۆی دیاری بکات؛ چارەنووسی خۆی دیاری بکا بۆ ئەوەیکە لە دەست زوڵم و زۆرداری نەجاتی بێت. ئێمە پشتیوانی دەکەین لە دەنگی خەڵک و ڕێز دادەنێین بۆ دەنگی خەڵک بۆ دیاریکردنی مافی چارەنووسی خۆیان. ئیرادەی خەڵکی کورد لە باشوور وەک بەشەکانی دیکە بۆ ئێمە جێگای ڕێزە. هەر لە ئیستاوە پیرۆزبایی دەکەین لە هەموو دانیشتوانی باشووری کوردستان کە لە چەند ڕۆژی داهاتوودا بەرەو سندووقەکانی دەنگدان دەچن و دەنگی ئازادانەی خۆیان بۆ دیاریکردنی مافی چارەنووسیان لە سندووقەکان داوێن. ئێمە ئاواتی سەرکەوتن بۆ ئەو ڕێفراندۆمە دەخوازین و هیوادارین هەرچی زووتر ئاکامی ڕێفراندۆمەکە کە دەبێتە ئێعلامی سەربەخۆیی کوردستان لە باشووردا هەموومان بیبینین و هەموومان وەکوو ئێستا کارنەڤاڵ و شادی پێک بێنین بۆ ئێعلامی حکوومەتی سەربەخۆی کوردستانی باشوور. پیرۆز بێ لە هەموو لایەک، پیرۆز بێ لە بنەماڵەی شەهیدان، پیرۆز بێ لە پێشمەرگەکانی سەنگەر، هیوادارین بە زوویی خوێنی هەزاران تێکۆشەر و پێشمەرگەی کورد لە باشوور ئاکامەکەی ببێتە سەربەخۆیی؛ بەم شێوەیە ڕوحی شەهیدەکانمان شاد بێ و بنەماڵەکان خاتریان ئاسوودە بێت کە خوێنی ڕۆڵە خۆشەویستەکانیان بە خۆڕایی نەچووە. سەرکەوتن بۆ گەلی کورد لە هەموو بەشەکانیدا.