• Rojnameya Kurdistan
  • Agiri
  • Biri Xwendkar
  • Lawan
  • Jinan
  • Tishl
  • Nergiz
2018-01-18 / 1396-10-28   

Mela Enwerê Mayî û Belavkirina - Alfabeya Latînî li Badînan (Konê Reş)

2014-09-14 / 1393/06/23 - 13:32 Taran Qewareya Fontê: قه‌باره‌ی نووسراوه‌ گه‌وره‌ بكه‌قه‌باره‌ی نووسراوه‌ بچووكتر بكه‌‌
Mela Enwerê Mayî û Belavkirina - Alfabeya Latînî li Badînan (Konê Reş)
Gelek caran di rewşa ziman û rewşenbîriya kurdî a têvel de diponijim. Ew ponijandin Bedirxaniyan bi xwe re tîne hizr û bîra min û ez ji xwe re dibêjim: Ku Bedirxanî nebûna, gelo wê niha rewşa ziman û rewşenbîriya kurdî di nav me de çawa ba?

9400.jpg
Konê Reş


Her ku ez li kovar an rojnameyên Bedirxaniyan vedigerim, tiştekî nû di wan de dibînim. Berî çend rojan min kovara Ronahî dixwend, di hejmara 12’an, sala 1943’an de, pêrgî nivîsekê di bin navnîşana (Mela Enwer), bi pênûsa birêz M. Ermexanî hatim.


Birêz M. Ermexanî di nivîsa xwe de, bi têr û tesel jînenîgariya Mela Enwer, jîrbûn, zîrekiya û hezkirina wî ji zimanê kurdî re daye nasîn.


Her weha birêz M. Ermexanî ronahî berdaye dor rola Mela Enwer û apê wî Şêx Mezher di belavkirina Alfabeya Kurdî a latînî de li Badînan. Birêz M. Ermexanî di gotarê xwe de weha dibêje:
(Par wextê tatîlê ez çûm gundê Mela Enwer. Ez bi wê çûyînê gelekî dilgeş bûm. Sîh xortên kurd li dora Mela Enwer civiya bûn. Mela ser depê reş ji wan re dersên kurdî dida; bi tîpên kurdî ên nû.

Min got melê: Seyda, ev tîpên kurdî ên nû bi şerîetê caîz in? Mele li min vegerand û got: ''Belê caîz in'' û ji me re bi çend ayetên Quranê delîl jî anîn. Paşê dîsan mele got: ''Ezman bi çi awayî bihête nivîsandin ew terz dirist e. Û em dibînin ko kurdî bi van tîpan ji tîpên erebî xweştir dihêt xwendin û seh kirin''. Paşê melê ji şagirtên we re got: ''Xortino ev tîpên ha ji me re ewlatir in. Çûnkî kurdî bi tîpên erebî xweş nahête xwendin. Jê pêve mirov dikare bi van tîpan hêsantir ezmanekî ewropayê fêr bibe. Çûnkî tîpên me û yên wan teşbîhî hev in''.

Piştî ko dersa xwendina kurdî temam bû, melê ji şagirtan re bi kurdî tefsîra Quranê û hedîsên pexember jî dane zanîn..
Li dawiya dersê min dît ko şêx Mezher hate li nik me. Li destê wî de kitêba Tarîxa Kurd û Kurdistanê ya Emîn Zekî Begî hebû; li gel Hawarekê û hejmareke Ronahiyê. / Şêx Mezher apê mela Enwer e; şêxekî dînî û welatpewer e.

Şêx Mezher gote min: ''Ermexanî.. Herçî tîpên nû, Xwedê giyanê neviyên Bedir-Xan begî xweş bike. Min zehif hej xebata wan a nû kiriye, zêdebar bi tefsîra Quranê bi kurdî. Ev tefsîr hêjayî gelekî ye ji bo miletê kurd.. Ez gelek ilhahê dikim ko feqî zû zû fêrî van tîpên nû bibin da ko karibin di hejmarên Hawarê de, yên ko ji me re dihên, tefsîra Quranê xweş bixwînin''
Min ji şêx re got: Şêxê min tu çawa holê xweş fêrî van tîpan bûyî? Şêx li min vegerand û got: Ermexanî, Xuda heye, ez di nav du heyvan de fêr bûme. Niho ez dikarim baş Hawarê bixwînim. Xudê emrê Mela Enwer dirêj bike. Ewî gelek zehmet bi min re bir. Xudê anehê bidet, ev tîp di nav kurdan de belav bibin da ko kurd bikarin bi ezmanê xwe binivîsin û bixwînin. Ez ji gundê Mela Enwer bi dilekî geş vegeriyam Amediyê).


Mebesta min ji vê gotarê ku şêx û ronakbîrên me yên herêma Badînan ji berî 71 salê ve, hewildanên wan yên aktiv di warê fêrkirina zimanê kurdî bi tîpên latînî hebû û kêmayî nekirine, belê roja îro çima, di vê rewşa xweş û teknelojiya ku berdest bûye, çima em wek wan nikarin alfabeya kurdî a latînî di nav xort û keçên xwe de belav bikin? Xwezî, di her hejmarek rojnameya WAR de du rûpel bi kurdiya latînî bihatina weşandin. Hezar rehma Xwedê li giyanê ronakbîrê kurd Mela Enwer û apê wî Şêx Mezher û M. Ermexanî bibare.

Naveroka vê nivîsê nerîn û raya nivîskar bi xwe ye û malpera Kurdistanmedia jê berpirsiyar nine.
بالاترین چاپکردنی ئەم بابەتە

Duheftînameya Agirî
hejmara rojnameya Agirî 317 Dî wê hejmarê de:

-Dengê Rasana gelan nabihîzin
-Dengê pêngavên rojên pakane hesabê tê
-PDKÎ û Komelê daxuyaniyeke hevbeş belav kirin
  • Dengê Rasana gelan nabihîzin Dengê Rasana gelan nabihîzin
    Di roja 7`ê Befranbara 1396`an, di dawî rojên sala 2017`an Zayînî de, bizava mafxwaziya neteweyan û xelkên Îranê piştî çend civînên nerazîbûnê, wekî rûbareke boş, bendava astengiyên hemûreng ên rejîmê herifand, û lehiyeke sertaserî li Îranê de rê xist.
  • Pêşmerge sembola azadiyê Pêşmerge sembola azadiyê
    Şer û xebata Pêşmerge li hember dagîrkarî û terorîzm û tundajoyiya herêmî, nasname û giraniyek cîhanî daye heybet û felsefeya azadîxwaziya Pêşmerge, û di navendên xwedîbiryar ên dunyayê de, weke peyamnêr û xebatkarên aştî û azadî û wekheviyê tên binavkirin, û xelat bi wan têne bexşîn.
  • Yelda û Rasan Yelda û Rasan
    Sirûda nû ya Rasanê, reh û rîşe di kultur û lênihêrîna Kurd, û ji watabexşînên rêberê şoreşê Qasimloyê rêber û nemir wergirtiye, û demarên efsaneyên civakê dilivlivîne, lewra dilê xelkê digel dilê Rasanê lê dide.
  • Felsefeta “Heq” û “yekparçeyiya Herêmî” (Beşa 2) Felsefeta “Heq” û “yekparçeyiya Herêmî” (Beşa 2)
    Hekî mirov di nava hemû belge û peymannameyên navneteweyî ên taybet bi mafê mirovan û mafê girûp û neteweyan de bigere, tiştekî bi navê parastina yekparçeyiya welat yan xakê nabîne.
  • 26`ê Sermawezê dîroka hêzekê, ku bûye rûmeta neteweyekê 26`ê Sermawezê dîroka hêzekê, ku bûye rûmeta neteweyekê
    Gelê me bi rênîşandan û pêşengtiya pêşmerge ji bo bidestxistina mafên xwe û bidestvegirtina çarenivîsa xwe, mil bi milê pêşmerge şoreşek nû meşandiye. Êdî bi derketina îradeya pêşmerge guman nemaye ku ne çiyayên Kurdistanê bêxwedî ne, ne jî bajar bê stargeh in.
  • Samana welat bo terorîstan, wêranî û paremayîn jî bo Kurdistanê Samana welat bo terorîstan, wêranî û paremayîn jî bo Kurdistanê
    Niha piştî borîna midehek zaf bi ser wê bûyera dilêş û trajîk re, xelkê deverê li gelek biyavan di jêr givaşan de ne û sir û seqema Zivistanê, barîna baranê û nebûna êvirgeh û nemaze xîwetan, lêqewmayên deverê xembar û nîgeran kirine.
  • Birca  Babil Birca Babil
    Bûyerên kevn ên dîrokî û heya ustûre jî dibêjin, bona vê ku tu civakekê lawaz bikî, da ku bixwe ber bi rizîn û herifînê ve here, ya baş ew e ku tu şer û nexweşiyê bixî nava wan de, û wan mijûlî kêşeyên navxweyî ên wan bixwe bikî, da ku hem kêşeya serekî ji bîra wan here, û hem jî bixwe di nav xwe de koka hev biqelînin.
  • Felsefeta “Heq” û yekparçeyiya Herêmî (Beşa 1) Felsefeta “Heq” û yekparçeyiya Herêmî (Beşa 1)
    Tu veşartî nine ku ew mijara di demekê de ji dayîk dibe ku di dawiya meha Xezelwera sala 1396`an di Almanyayê de hejmarek ji hêzên ser bi neteweyên belengaz û herwisa ser bi neteweya serdest pêkve şorayek bi navê “Şêvra Demokrasîxwazên Îranê” pêk anîn.
  • Erdheja Kirmaşanê û liberhevkevtina du kultoran Erdheja Kirmaşanê û liberhevkevtina du kultoran
    Rayedarên rejîmê her bi vê hindê jî nerawestiyan û hevkariyên xelkê xwebexş jî tevî astengiyan berbirû kirin, û dest bi ser alîkariyên wan de girtin yan jî wek cerdewanan dizîn û talankirin û izin nedan ku bi şêwazeke durust, ew hevkarî bigihîjin xelkê.
  • Bandora hêriş û pîlanên Heşdî Şeibî- Îraq,Îran,Turkiye li dijî Kurdistanê Bandora hêriş û pîlanên Heşdî Şeibî- Îraq,Îran,Turkiye li dijî Kurdistanê
    Bûyera dagîrkirina Kerkûk û Navçeyên Nakokî Li Ser yên Başûrê Kurdistanê ji aliyê leşkerê Îraq û Heşdî Şeibî ve, bi fermandariya Qasim Silêmanî pasdarê Îranê, çawa û bi çi mebestekê û ji kengê ve pîlana wê hatibû diyarîkirin, jiber ku bingeh û bîrokeya vê dagîrkariyê gelekî ji zû de hebû.
  • Pêşmercê serkevtinê, yekrêzî û pêkvebûn e Pêşmercê serkevtinê, yekrêzî û pêkvebûn e
    Bi xweşî ve ragehandina azad û bi taybetî torên civakî rejîm riswa kirin, ji aliyekî ve, diziyên wan li wan eşkere kirin, û ji aliyekî din ve bêpirensîpî û dijîkurdbûna Komara Îslamî bo bîrûraya giştî zêdetir eşkere kir.
  • Şikesta Kerkûkê dawiya rê nine! Şikesta Kerkûkê dawiya rê nine!
    Berî êrîşên DAÎŞ`ê bû ku Malikî hêza Îraqê bi fermandehiya Ebû El-emîr Zeydî şand da ku Kerkûk û Xaneqînê bigrin. Ji çend salan berî niha ve jî, bûdceya Hikûmeta Herêma Kurdistanê birîne, da ku bi zext û givaşa aborî ji navxwe ve biherife.
  • Erdheja siyasî Erdheja siyasî
    Gava erdhejê li Kirmaşanê da, rejîm li benda wê bû ku erdhej pitir kurdan wêran, belengaz û çav li dest bike, lewma bi hawara xelkê lêqewmayî ve neçû, û wusa dihesiband ku pîlana wê ser girtiye, û bajarên din dê bibêjin: îca bi me çi? Bila Kelhor û Yarsan û Şî`e tê de biçin!
  • Şikesta Kerkûkê destpêka rabûneke din Şikesta Kerkûkê destpêka rabûneke din
    Dîrok hertim bi awayek ji awayan dubare dibe. Bûyera 25`ê Rezbera 1396`an (16.10.2017)`an rast bibîrhîner û dubarebûna dîrokê di cîhanê de, û bi taybetîtir ji bo neteweya Kurd bû.