هه‌ڤپه‌یڤینی‌ رێزدار كاك مسته‌فا هێجری‌ سكرتێری‌ گشتیی‌ حیزب

ده‌گه‌ڵ‌ "مارك سمو" هه‌واڵنێری‌ رۆژنامه‌ی‌ لیبراسیۆن

ئه‌م وتووێژه‌ له‌ژماره‌ی‌ 7814ی‌ رۆژی‌ هه‌ینی‌ 23ی‌ ژوئه‌نی‌ 2006 له‌و رۆژنامه‌ به‌ناوبانگه‌دا بڵاو كراوه‌ته‌وه‌.

به‌رێز مسته‌فا هیجری‌ سكرتێری‌ گشتی‌ حیزبی‌ دێموكراتی‌ كوردستانی‌ ئێران، كه‌ له‌ پێناوی‌ ئێرانێكی‌ فیدراڵ و دوور له‌ ده‌سه‌ڵاتی‌ مه‌زهه‌بی‌ خه‌بات ده‌كا، ده‌ڵێ‌: دێموكراسی‌ له‌ رێگه‌ی‌ نیزامیه‌وه‌ هیچكات ناچه‌سپێ‌‌و سه‌قامگیر نابێ‌.
دوو سكرتێری‌ پێش ناوبراو واته‌ دوكتور عه‌بدوالره‌حمانی‌ قاسملوو و دوكتور سه‌عید شه‌ره‌فكندی‌ كه‌ یه‌كیان له‌ ساڵی‌ 1989و دووهه‌میشیان له‌ ساڵی‌ 1992ی‌ زایینی‌ له‌ ڤیه‌ن پێته‌ختی‌ وڵاتی‌ ئوتریش‌و برلێن پێته‌ختی‌ وڵاتی‌ ئاڵمان به‌ده‌ستی‌ ده‌زگا ئیتلاعاتییه‌كانی‌ ئێران كوژران. ئاغای‌ مسته‌فا هێجری‌ سكرتێری‌ گشتیی‌ حیزبی‌ دێموكراتی‌ كوردستانی‌ ئێران، ئه‌و حیزبه‌ی‌ له‌ده‌ره‌وه‌ی‌ وڵات (ایران) رێبه‌رایه‌تی‌ ده‌كا.

ئه‌و حیزبه‌، واته‌ حیزبی‌ دێموكراتی‌ كوردستانی‌ ئێران، به‌ پێشینه‌ترین و به‌ پرستیژترین حیزبی‌ كوردییه‌ له‌ كوردستانی‌ ئێراندا. سه‌ره‌رای‌ سه‌ركوت و ململانیی‌ نێوان كوردان و(كه‌ 10%ی‌ حه‌شیمه‌تی‌ ئێران پێك دێنن) هێزگه‌لی‌ رادیكاڵی‌ وه‌ك كۆمه‌ڵه‌، حیزبی‌ دێموكراتی‌ كوردستانی‌ ئێران یه‌كێك له‌ كوڵه‌كه‌كانی‌ ئۆپۆزیسیۆنێكی‌ دێموكراتیكه‌.
ئه‌و دوو حیزبه‌(حیزبی‌ دێموكرات و كۆمه‌ڵه‌) ده‌گه‌ڵ‌ حیزبه‌كانی‌: ئازه‌ری‌، به‌لووچ، عه‌ره‌ب‌و توركمه‌ن له‌ كونگره‌یه‌كدا كه‌، كه‌مینه‌ نه‌ته‌وه‌یی‌یه‌كانی‌ ئه‌و وڵاته‌ به‌ حه‌شیمه‌تی‌ نزیك به‌ 65%ی‌ ته‌واوی‌ حه‌شیمه‌تی‌ ئێران، ده‌خۆده‌گرێ‌ به‌شدارن‌و، بۆ ئێرانێكی‌ فیدراڵی‌ و دێموكراتیك به‌ دوور له‌ ده‌سه‌ڵاتی‌ مه‌زهه‌بی‌ خه‌بات ده‌كه‌ن.
چه‌ند مانگێكه‌ شه‌ڕو پێكدادانی‌ نیزامی‌ و، مانگرتنی‌ هێمنانه‌‌و دوور له‌ توندوتیژی‌ له‌ سووچ و قوژبنی‌ ئێراندا، له‌ باكووری‌ رۆژئاوا(كورد و ئازه‌رییه‌كان)، باشووری‌ رۆژئاوا(عه‌ره‌به‌كان)یان له‌ باشووری‌ رۆژهه‌ڵاتی‌ ئێراندا(به‌لووچه‌كان) رووی‌ له‌ زیاد بوون كردوه‌، ئه‌وه‌ له‌ كاتێك دایه‌ كه‌ حكوومه‌تی‌ تاران، ئه‌مریكا به‌ هه‌ڵگیرسێنه‌ری‌ شه‌ڕو ئاژاوه‌ له‌ نێو نه‌ته‌وه‌كانی‌ ئێران تاوانبار ده‌كا.
به‌رێز مسته‌فا هێجری‌ ده‌ڵێ‌: نه‌ته‌وه‌كانی‌ ئێران چیدیكه‌ ئه‌و وه‌زعییه‌ته‌ قبووڵ‌ ناكه‌ن‌و خوازیاری‌ به‌ فه‌رمی‌ ناسینی‌ مافی‌ دێموكراتیك و یه‌كسانن. ئه‌مه‌ش، واته‌ به‌ ره‌سمی‌ ناسینی‌ مافی‌ دێموكراتیكی‌ نه‌ته‌وه‌كان و، دابه‌شكردنی‌ مافی‌ یه‌كسان له‌ نێویاندا، به‌ سه‌رنجدان به‌وه‌ی‌ كه‌ سه‌ده‌گه‌لێكی‌ زۆره‌ به‌ یه‌كه‌وه‌ ده‌ژین، ده‌بێته‌ هۆی‌ یه‌كپارچه‌ی‌ خاكی‌ وڵات. له‌ كاتێكدا ئه‌گه‌ر بارودۆخی‌ ئێستا هه‌روا درێژه‌ی‌ هه‌بێ‌، ده‌بێته‌ هۆی‌ هاندانی‌ بۆچوونی‌ جوداییخوازی‌. ویست و لایه‌نگری‌ بۆ گۆرینی‌ رێژیم له‌نێو وڵاتانی‌ ده‌ره‌وه‌ش، كه‌ به‌ شكستی‌ رێفورمخوازان نائومید بوون مه‌سه‌له‌ی‌ گۆرینی‌ رێژیم رۆژبه‌رۆژ له‌ حاڵی‌ به‌رین بوونه‌وه‌‌و چوونه‌ سه‌ردایه‌. له‌ لایه‌كی‌ دیكه‌وه‌، به‌ سه‌رنجدان به‌ پڕشوپڵاوی‌ و بێ‌هیوایی‌ و دڵساردی‌ له‌نێو ریزه‌كانی‌ئوپوزیسیۆنی‌ دێموكراتیكدا، هاوكاریی‌ هێزه‌ كه‌مه‌ نه‌ته‌وه‌یی‌یه‌كان، گرنگایه‌تیی‌ تایبه‌تی‌ هه‌یه‌.
ناوبراو له‌ درێژه‌ی‌ قسه‌كانی‌ دا وتی‌: حیزبی‌ دێموكرات به‌ خه‌باتی‌ هێمنانه‌ی‌ خه‌ڵكی‌ كوردستان دڵخۆشه‌. به‌تایبه‌ت كاتێكه‌ به‌ چاوی‌ خۆیان ده‌سكه‌وتگه‌لی‌ وه‌ك دێموكراسی‌ ده‌بینن و ده‌زانن كه‌ به‌ گوێره‌ی‌ ئه‌و گۆرانانه‌ی‌ كه‌ له‌ كوردستانی‌ عێراقدا پێك هاتووه‌، خه‌ڵكی‌ له‌ خودموختاریی‌ ته‌واودا به‌هره‌مه‌ندن. بۆیه‌ له‌هه‌وڵی‌ رێكخستنی‌ رێزه‌كانی‌ خۆیان داین.له‌ راستیدا رێبه‌راییه‌تیی‌ حیزبی‌ دێموكراتی‌ كوردستانی‌ ئێران له‌ ساڵی‌ 1992وه‌، به‌ نه‌مانی‌ ده‌سه‌ڵاتی‌ كوردستانی‌ عێراق له‌ ده‌ست رێژیمی‌ سه‌دام، به‌هۆی‌ بارودۆخی‌ كوردستانی‌ عێراقه‌وه‌ له‌م ناوچه‌یه‌دا گیرساوه‌ته‌وه‌. سه‌ره‌رای‌ ئه‌وه‌ش حیزبی‌ دێموكراتی‌ كوردستانی‌ ئێران له‌ رێگای‌ رادیۆیه‌ك و ته‌له‌ویزیۆنێكی‌ ماهواره‌یی‌یه‌وه‌، كه‌ له‌ رۆژئاوادا دانراوه‌، به‌رنامه‌ بڵاو ده‌كاته‌وه‌.
له‌ كاتێكدا گرژی‌ و ململانی‌ له‌ پێوه‌ندی‌ ده‌گه‌ڵ‌ پرۆسه‌ی‌ ناوكیی‌ ئێران له‌گه‌ردایه‌، ئاغای‌ هێجری‌ دژی‌ هه‌رجۆره‌ نه‌رمیشانێك له‌هه‌مبه‌ر رێژیمی‌ تاران دایه‌ و، پێ‌ له‌سه‌ر ئه‌وه‌ داده‌گرێ‌ كه‌ ته‌نانه‌ت ئه‌گه‌ر ئێران له‌ به‌رانبه‌ر گوشاری‌ ئورووپا، رووسیه‌ و چین جۆرێك پاشه‌كشی‌ قبووڵ‌ بكا، دیسان ده‌ست له‌ به‌رنامه‌ ناوكیێه‌كه‌ی‌ هه‌ڵ‌ناگرێ‌! به‌ڵكوو ئه‌م شێوه‌ ئیمتیازانه‌ له‌ لایه‌ن حكوومه‌تی‌ ئێران ته‌نیا بۆ كڕینی‌ كاته‌! رێژیمی‌ كۆماری‌ ئیسلامیی‌ ئێران، به‌ هه‌ر نرخێك بێ‌، بۆ پاراستنی‌ ده‌سه‌ڵاته‌كه‌ی‌ له‌ به‌رانبه‌ر هه‌ڕه‌شه‌كانی‌ ئه‌مریكا و، سه‌روه‌ری‌ و هێژمۆنیی‌خوازی‌ به‌سه‌ر وڵاتانی‌ موسڵماندا له‌ هه‌وڵی‌ ده‌ستراگه‌یشتن به‌ چه‌كی‌ ناوكی‌ دایه‌.
رێزدار مسته‌فا هێجری‌ له‌ كۆتایی‌ حه‌وتووی‌ رابردوودا، بۆ به‌شداریكردن له‌ كۆنفرانسێك، كه‌ "ئه‌نیستیتۆی‌ كورد" له‌ پاریس سازی‌ دابوو، دووباره‌ له‌سه‌ر ئه‌و مه‌سه‌له‌یه‌ پێی‌ داگرته‌وه‌ كه‌: دێموكراسی‌ له‌رێگای‌ هێرشی‌ نیزامییه‌وه‌ ساوكه‌ نابێ‌، به‌ڵكوو گۆرانێكی‌ واقیعی‌ له‌ ئێراندا، ته‌نیا له‌ رێگه‌ی‌ بزووتنه‌وه‌ی‌ بێ‌ توندوتێژییه‌كه‌، ئۆپۆزیسیۆنی‌ دێموكراتیك‌و، نه‌ته‌وه‌كان به‌ ئامانجی‌ خۆی‌ ده‌گه‌ێنێ‌. به‌ڵام ئه‌و شێوه‌ بزووتنه‌وه‌ پێویستی‌ به‌ یارمه‌تی‌ و پشتیوانیی‌ سیاسی‌، به‌تایبه‌ت له‌ لایه‌ن ئورووپایی‌یه‌كانه‌وه‌ هه‌یه‌.