|
nemane ku ji aliyê rejîmê ve
nehatibin serkutkirin û bersiva daxwaz û xwestekên berheq û demokratîk ên wan bi
îşkence û batoman nehatibe dayîn. Di çend heftiyên derbazbûyî de, xwenîşandan û
civînên nerazîbûnê ên xwendekaran li Zanîngeha Tehranê bo heyamê çendîn rojon
berdewam bûn. Kedkarên çendîn karxaneyan jî dest bi gireva nerazîbûnê kirine û
daxwaza cîbicîkirina xwestekên sinfî ên xwe dikin.
Tişta herî balkêş di vê derheqê de
eva ye ku rejîma Komara Îslamî ya Îranê vê carê baxçên zarokên Kurdistanê jî
xist bin zext û givaşên xwe.
Li gor hin nûçeyan, di heyama meha
borî de, berpirsên sê navendên baxçên zarokan(pêşdibistan) ji bo binkeyên siyasî
– ewlekarî ên Parêzgeha Kurdistanê hatin gazîkirin. Sedema vexwendina kesên han,
xwendin û perwerdekirina zarokên Kurd bi zimanê zigmakî anku zimanê Kurdî bûye.
Her wiha gef ji wan hatiye xwarin ku heke li ser wê helwesta xwe berdewam bin û
karên han bidomînin, dê para şîrê rojane bi ser wan de were qutkirin.
Ya balkêş eva ye ku ger em mêzeyî
yasaya bingehîn a Îranê bikin, di wê yasayê de îşare bi gelên din hatiye kirin û
derheq vê çendê hatiye ku: Gel û kêmaniyên Îranê azad in ku li kêleka zimanê
fermî yê welat, bi zimanê dayîkê ê xwe bixwînin û binivîsînin. Lê berevajiyê
yasaya bingehîn û Carnameya Gerdûnî a Mafê Mirovan, rejîma Komara Îslamî ya
Îranê tu girîngiyekê bi perwerdehiya zimanê dayîkê di nava gelên Îranê de nedaye
û nade, belku ber ji her terze perwerdehiyekê bi zimanên han digire. Neteweyên
Kurd, Azerî, Ereb, Belûç û Turkmen bi nifûsa xwe berçav a xwe hêj ji perwerdehî
bi zimanê dayîkê bêpar in.
Yek ji taybetmendiyên rejîmên
dîktator di welatên pirnetewe de eva ye ku hertim hewlê didin ku ji bîr û raya
giştî re wiha nîşan bidin ku tenê yek netewe û yek ziman di welat de heye. Eva
ji ber vê çendê ye ku daxwaz û xwestekên siyasî, çandî û kulturî ên neteweyên
din serkut bikin.
Rejîma Şah jî ziman, çand û kultura
neteweyên din qedexe kir û dixwest ku yek netewe û yek ziman di wî welatî de
bimîne.
Di sedsala 20’an de ku bi serdemê
demokrasî, mafê mirovan, azadî û cîhanîbûnê hatiye nasîn, hêj li Îranê rejîmek
li ser desthilatê ye ku tu hurmetekê ji bo mafê mirovan û mafê gelên wî welatî
liberçav nagire. Roj nîn e ku em şahîdê lidarvekirina keç û xortên wî welatî
nebin.
Rejîmek ku li asta cîhanê de weke
piştevanê herî bihêz ê terorîzmê hatiye nasîn û bi awayekî eşkere destêwerdanê
di kar û barên hundirîn ên welatên cîran de dike. Lewra ji vê rejîmê tiştek
xêncî tepeserkirin, kuştin, girtin û îşekncekirina azadîxwazên Îranê nahê kirin.
Rejîma han ketiye zirûfekê ku ji baxçên zarokan(pêşdibistan) jî ditirse û izndê
nade ku ew bi zimanê dayîkê werin perwerdekirin. |