• ڕۆژنامەی کوردستان
  • گۆڤاری ئاگری
  • گۆڤاری بیری خوێندکار
  • گۆڤاری لاوان
  • گۆڤاری ژنان
  • کەناڵی تەلەفزیۆنی تیشک
  • گۆڤاری نەرگز
٢٢ی فێڤریەی ٢٠١٨ی زایینی - ٠٣ی رەشەمەی ١٣٩٦ی هەتاوی  

وتووێژی ماڵپەڕی "كوردستان میدیا" لەگەڵ بەڕێز "رۆستەم جەهانگیری" ئەندامی دەەفتەری سیاسیی حدك ئێران

زایینی: ٠٥-٠٤-٢٠١٢ - هەتاوی: ١٣٩١/٠١/١٦ - ٠١:١٦ تاران قه‌باره‌ی فۆنت: قه‌باره‌ی نووسراوه‌ گه‌وره‌ بكه‌قه‌باره‌ی نووسراوه‌ بچووكتر بكه‌‌
وتووێژی ماڵپەڕی
ك/مــــــــــیدیا: ماڵپەڕی كوردستان میدیا، وتووێژێكی سەبارەت بە 10ی خاكەلێوە، رۆژی شەهیدانی كوردستان لەگەڵ بەڕێز "رۆستەم جەهانگیری"، ئەندامی دەفتەری سیاسیی حیزبی دێموكراتی كوردستانی ئێران، پێكهێناوە.

مژاری وتووێژ: 10ی خاكەلێوە، رۆژی شەهیدانی كوردستان

ك/مــــــــــیدیا: مەبەست لە دیاری كردنی رۆژێك وەكوو رۆژی شەهیدانی كوردستان چییە؟

ر. جەهانگیری: گەلی كورد لەمێژ ساڵە بۆ بەدەست هێنانی دێموكراسی، ئازادی، سەربەستی و مافی نەتەوایەتیی خۆی، بۆ گرتنە دەستی ئیدارەی خۆی لە ناوچە كوردنیشەكان و ئەو شوێنەی كە پێی دەڵێن كوردستان هەوڵ و تێكۆشان و خەباتێكی بێ‌وچانی داوە و لەو خەباتە و لە جەرەیانی هێرشی داگیركەراندا بە دەیان هەزار كەس لە خەباتگێڕانی كورد لەو رێگایەدا گیانیان فیدا كردووە و خوێنێكی یەكجار زۆریان رژاوە. بۆ ئەو مەبەستە حیزبی دێموكراتی كوردستانی ئێران لەو فكرەدا بوو وەكوو رۆژی شەهیدانی كوردستان ــ وەك هەموو نەتەوەكانی جیهان ــ رۆژێك بۆ نەمرانی خۆی دیاری بكات و لەو رۆژەدا بە بیر و یادی ئەوان، بچنە سەر گڵكۆی شەهیدان و تاجەگوڵینەی رێز و وەفا لەسەر گڵكۆیان دابنێن. ئەگەر بێین رۆژیك بۆ رۆژی شەهیدان دیاری بكەین، هەموو رۆژی كورد خوێناوی بووە و گەلی كورد خۆشەویستی خۆی هەموو رۆژێك لەدەست داوە، بەڵام لە مێژووی كورددا رووداوێك رووی دا كە بە بڕوای ئێمە، وەك حیزبی دێموكراتی كوردستانی ئێران ئەو رۆژانە دەگمەنن كە بۆ یەكەمجار دەوڵەتی كوردی پێكهاتووە، بۆ یەكەمجار ئاڵای كوردستان بە فەرمی پەسند كراوە، بۆ یەكەمجار زمانی كوردی دەخوێندرێ و دەبێتە زمانی ئیدارەیی وڵات، ئەو رووداوە لە سەردەمی كەڵە پیاوێكی گەورە بە ناوی "قازی محەممەد"، سەركۆماری كوردستان لە شاری مەهاباددا بوو.

دوای یەك ساڵ ئەو كار و كردەوانەی رێبەری بەناوبانگی كورد كۆشكی دیكتاتۆرانی هەژاند و دیكتاتۆرانی قین لە دڵ لە رۆژێك دەگەڕان كە تۆڵەی خۆیان بكەنەوە، بۆیە ئەویش بە فیداكاریی و زۆر مەردانە و شۆڕشگێرانە لە دادگایەكی تەشریفاتی كە بۆی پێكهاتبوو، زۆر بە ورە و كوردانە وەك كوڕە كوردێك، ئەرك كەوتە سەرشانی و بەرگری لە نەتەوە و مان و مەوجودییەتی خاكەكەی و بەرگریی لە حەیسییەتی نەتەوەكەی كرد و سەرنجام سەری كوردی لەو دادگا فەرمایشییانەی رێژیمدا بەرز راگرت و گیانی خۆی فیدا كرد. بۆ یەكەمجار لە مێژووی گەلی كورددا كەسێك بە نێوی سەركۆمار كە هەموو پارچەكانی كورد ئەویان قەبووڵ بوو، شەهید بوو. بۆ رێزگرتن لە فیداكاریی ئەو رێبەرە رۆژی 10ی خاكەلێوەی هەموو ساڵێك وەكوو رۆژی شەهیدانی كوردستان دیاری كراوە و لەو رۆژەوە كە ئەو رۆژە وەكوو رۆژی شەهیدانی كوردستان دیاری كراوە، بە یادی ئەو رێبەرە و هەموو شەهیدانی كوردستان، رێوڕەسم دەگرین، یان دەچینە سەر گۆڕی شەهیدان و هەروەها رێزی ئەمەگ و وەفاداریی خۆمان بۆیان دەردەبڕین.

ك/مــــــــــــیدیا: حدك ئێران 10ی خاكەلێوەی وەكو رۆژی شەهیدانی كوردستان دیاری كردووە، ئایا لایەنەكان و پارچەكانی دیكەی كوردستان ئەو پێشنیارەی حدك ئێرانیان قەبووڵ كردووە؟ یان پێتان وایە قەبووڵی دەكەن؟

ر. جەهانگیری: رۆژی 10ی خاكەلێوە،‌لەلایەن پارچەكانی دیكەی كوردستان، وەكوو رۆژی شەهیدانی كوردستان قەبووڵ نەكراوە، جگە دوو، سێ لایەنی سیاسی نەبێت كە یەكێك لەوان پارتی سوسیالیستی كوردستانی توركیەیە و بە فەرمی رایگەیاندووە كە ئەو رۆژەی وەكوو رۆژی شەهیدانی كوردستانی قەبووڵە، لەو رۆژەدا كە حكوومەتێكی كوردی لە ژێر فرمانی پێشەوا قازی محەممەد پیكهاتبوو، شەهیدا كراوە و وەكوو ئەمەگداری بەو رووداوە مێژووییە كەلە مێژووی هاوچەرخی كورددا رووی داوە. بەڵام بە حوكمی ئەوەی كە كورد هەتا ئێستا، خاوەنی پارلمان و حكوومەت نەبووە و هەموو نوێنەرانی كورد نەیانتوانیوە لە دەوری یەك كۆ ببنەوە و رۆژێك بە نێوی رۆژی شەهیدان دیاری بكەن، بەڵام رۆژی شەهیدانی كوردستان لە 10ی خاكەلێوە لەلایەن حیزبی دێموكراتی كوردستانی ئێرانەوە دیاری كراوە لە كوردستانی ئێرانیش جگە لە حیزبی دێموكراتی كوردستانی ئێران هیچ لایەنێكی دیكە ئەو رۆژەی وەكوو رۆژی شەهیدانی كوردستانی دیاری نەكردووە.

بە لەبەر چاو گرتنی ئاڵوگۆڕەكانی ناوچە و ئاڵوگۆڕەكان داهاتووی كوردستان و ئەو دەمی كە كوردستان ئازاد بوو و حكوومەتێكی نەتەوەیی هاتە سەركار و پارلمانی دیاری كرد، لە پارلماندا دەكرێ رۆژێك بە دەنگی نوێنەرانی خەڵك وەكوو رۆژی شەهیدانی كوردستان دیاری بكرێ و هیوادارین لە داهاتوودا رۆژی 10ی خاكەلێوە وەكوو رۆژی شەهیدانی كوردستان دیاری بكرێ. چونكە پێشەوا قازی محەممەد سەرۆكی حیزبی دێموكراتی كوردستانی ئێران نەبووە،‌بەڵكوو سەركۆماری تێكڕای گەلی كورد بووە. لەو سەردەمەدا تەنیا حیزبی دێموكراتی كوردستان ئێران لە گۆڕەپانی خەباتدا بووە و ئەو حیزبە دەوڵەتی پێكهێناوە و لە ماوەیەكی كورتدا بە دامەزرانی كۆماری كوردستان ئەو هەموو دەسكەوتە مێژووییانەی بۆ نەتەوەی كورد بە دیاری هێناوە و پاش ماوەیەكی كورت گیانی خۆشی فیدای ئەو دەسكەوتانە و گەلی كورد كردووە. بە بـڕوای من دەكرێ ئەو رۆژە وەكوو رۆژی شەهیدانی كوردستان دیاری بكرێت.

ك/مـــــــــــــــیدیا: بەڵگەی بەهێزی حدك ئێران چییە كە رۆژی 10ی خاكەلێوە وەكوو رۆژی شەهیدانی هەموو كوردستان دیاری كردووە و داواش دەكات هەموو كوردستان ئەو رۆژە وەكوو رۆژی شەهیدان قەبووڵ بكات؟

ر. جەهانگیری: بەڵگە ئەوەیە هەر وەك گوتمان، قازی محەممەد یەكێك لەو رێبەرانە بوو كەلە جەرەیانی خەباتی خۆیدا توانیی حیزبێكی مۆدێڕن و پێشكەوتوو و دێموكرات دابمەزرێنێت و توانیی لە ماوەیەكی كورتدا بەشێك لە ناوچەی رۆژهەڵاتی كوردستان رزگار بكات و دەوڵەتی كوردی دابمەزرێنێت. لەو سەردەمەدا بۆ تاكی كورد شەكانەوەی ئاڵای كوردستان، خاوەنی سەركۆمار و دەوڵەت بوون لە وڵاتەكەیدا خەیاڵ بوو. قازی محەممەد لەو سەدەمەدا هەوڵێكی یەكجار زۆری دا و لە نێو گەنجان و ژناندا یەكیەتیی لاوان و ژنانی پێكهێنا، زمانی كوردیی لە ئیدارە و قوتابانەكاندا بە فەرمی ناسێندرا و زۆر دەسكەوتی دیكەی كەم وێنە كە ئێستاشی لەگەڵدا بێت لە هیچكام لە پارچەكانی كوردستاندا بەدی نەهاتووە. قازی محەممەد لە ماوەیەكی یەكجار كورتدا توانیی هەموو ئەو دەسكەوتانە بێنێتە دی و بیانپاریزێت.

گرینگتر لەوەش ئەوە بوو لەو سەردەمەدا توانیی بەپێی كەم ئەزموونی خەڵكی كوردستان و سیستمی عەشیرەیی زاڵ بەسەر كۆمەڵگادا كونترۆل بكات و نەیەڵێت پشێوی و ئاڵۆزی وڵات دابگرێت. پێشەوا قازی محەممەد ئەمنیەتی كۆماری پاراست و سوپای كوردستانی دامەزراند و بە ‌دوژمنان و وڵاتانی جیهانی سەلماند كە گەلی كورد توانای ئیدارە و بەڕێوەبردنی وڵاتەكەی خۆی هەیە و دەتوانێ ببێتە سیمبۆلی دێموكرات بۆ ناوچەكەش. بۆیە ئەوە بەڵگەی زۆر بەهێزن كە ئەو رۆژە وەكوو رۆژی شەهیدانی كوردستان دیاری بكرێ، بەڵام لە هەر حاڵدا بڕیاری كۆتایی لە داهاتوودا بە دەستی پارلمانی كوردستان و حكوومەتی ئەو دەمی كوردستانە.
بالاترین چاپکردنی ئەم بابەتە

رۆژنامەی کوردستان
رۆژنامەی کوردستان ژ. ٧١٩ لەم ژمارەیەدا:

ــ خەباتی ڕۆژهەڵات بەردەوامە
ــ پرسی رێفراندۆم
ــ لە سەروەری نەتەوەییەوە هەتا کلۆنی بوون
ــ ژن پڕۆسەی ژێر دەستی سیاسەتە؟
  • پرسی رێفراندۆم پرسی رێفراندۆم
    تەنیا رێفراندۆمی دێموکراتیک و واقیعی دوای رووخانی کۆماری ئیسلامی و نووسینی یاسایەکی بنەڕەتی لەسەر ئەساسی پرەنسیپەکانی دێموکراسی و ژیانی ئازاد و یەکسانی هەموو نەتەوەکانی نێو ئێران دەکرێ، کە لەو گشتپرسییەدا ئەو یاسایە بخرێتە دەنگدانەوە و ببێ بە پەیمانی پێکەوە ژیان، نەک ئامرازی پیرۆزکردنی وەهمەکان و شمشێری کوشتاری خەڵک.
  • زستان لە کولتووری کوردەواریدا زستان لە کولتووری کوردەواریدا
    ئەو ڕۆژهەڵاتناس و نووسەرە گەڕیدانەی کە لەبارەی مێژوو، جوگرافیا و فەرهەنگی کورد و کوردستان نووسیویانە، هەموویان لە سەفەرنامەکانی خۆیاندا جەختیان لەسەر زستانی سەخت و تەڕ و تووشیی ناوچە جیاجیاکانی کوردستان کردووە. هەرچەند ئێستا لەژێر کاریگەریی گۆڕانی کەشوهەوای جیهانیدا و بە گەرمدا هاتنی کۆی گۆی زەوی، کەشی کوردستانیش، گۆڕانی بەسەردا هاتووە.
  • عەبدوڵا حیجاب: هه‌نگاو و سیاسه‌ته‌كانی ڕووحانی هیچ جیاوازییه‌كی له‌گه‌ڵ كرده‌وه‌كانی باقی كاربه‌ده‌سته‌ هه‌ره‌ توندڕه‌وه‌كانی ڕێژیم نه‌بووه‌ عەبدوڵا حیجاب: هه‌نگاو و سیاسه‌ته‌كانی ڕووحانی هیچ جیاوازییه‌كی له‌گه‌ڵ كرده‌وه‌كانی باقی كاربه‌ده‌سته‌ هه‌ره‌ توندڕه‌وه‌كانی ڕێژیم نه‌بووه‌
    پشتیوانی لە ڕاپەرینی گەلانی ئێران لە دژی ڕێژیمی ئیسلامی ئەو وڵاتە و هەروەها مەسەلەی "بەرجام" دوو تەوەری سەرەکیی یەکەم وتاری ساڵانەی سەرکۆماری ئامریکا بوون, کە بەرچاوترین جیاوازی لە سیاسەتی دەرەکیی ئەو وڵاتە بە نیسبەت ئیدارەی پێشووتری ئامریکا بەهەژمار دێن؛ بۆ شرۆڤەی زیاتری ئەو وتار و سیاسەتە کە هاوکاتە لەگەڵ بەردەوامیی ناڕەزایەتییەکان لە نێوخۆی ئێراندا، سەرنجتان بۆ ئەم وتووێژەی کوردستان لەگەڵ بەڕێز عەبدوڵا حیجاب، چالاکی سیاسی ڕادەکێشین.
  • خۆپیشاندانەکان چیمان لێدەخوازن؟ خۆپیشاندانەکان چیمان لێدەخوازن؟
    ئەوەتا دیسان دروشمگەلی وەک مردن بۆ دیکتاتۆر، نەمان بۆ خامنەیی، رێفۆرمخوازان ـ بناژۆخوازان ئیتر بەسە لەگەڵتان سازان( اصلاح طلب، اصولگرا، دیگر تمام است ماجرا) سەری هەڵداوەتەوە. رەنگە سەرکوت و گرتن و لێدان و کوشتن رەوتەکە هەندێ جار کز بکا، بەڵام وەستانی بۆ نییە. ئەگەر شەپکە هێندە بۆ رێژیمی ئاخوندی توندە، ئێمەی کورد دەبێ چی بکەین؟
  • تارماییەکان لەنێو سۆشیال‌میدیادا تارماییەکان لەنێو سۆشیال‌میدیادا
    سۆشیال میدیا چ وەک دیاردە و چ وەک دەرفەت زۆر بەستێنی بۆ کۆمەڵگای رۆژهەڵاتی‌نێوەراست خوڵقاندووە.
  • گوڵوەنی، هێمای خۆڕاگری نەتەوەیەکه گوڵوەنی، هێمای خۆڕاگری نەتەوەیەکه
    فەرهەنگ هەموو بەها، رەوت و نموونە ڕەفتارییەکانی نێو کۆمەڵگەیەک لەخۆ دەگرێت و وڵات و نەتەوەکان لە یەک جیا دەکات، ئەگەرنا هەموو کۆمەڵگەکانی ئەم جیهانە دەبوو وەکوو یەک بن.
  • ئەدەب لە سیاسەتی بەرپرسانی ڕێژیمدا ئەدەب لە سیاسەتی بەرپرسانی ڕێژیمدا
    "ئەدەب"، وشەیەکە کە بیسەر یان خوێنەر بە بیستنی چ بە شێوەی "شهودی" و چ بە جۆری "منطقی" کۆمەڵێک نۆرمی پڕ بەهای دەکەوێتە مێشک کە هەر مرۆڤێک بە بوونی ئەو بەهایە، کەسایەتییەکی قورس و جێگەی متمانە پەیدا دەکات و لە لای خەڵکی دیکە وەک مرۆڤێکی باش سەیری دەکرێت و حورمەتی لێدەگیرێت؛ ئەدەب بەنرخترین سەرمایە و میراتی ژیانی مرۆڤایەتییە کە مرۆڤ لەگەڵ ژیانی خۆیدا بە کۆڵی دەکێشێت.
  • ژن و سیاسەت ژن و سیاسەت
    دەرکەی سیاسەت لە ڕێگەی بنەماڵە، قوتابخانە، ڕۆژنامەکان، تەلەفزیۆن و هەروەها ململانێیە سیاسییەکانەوە بە ڕووی تاکدا دەکرێتەوە و تاک لە سەر ڕۆڵی دەوڵەت و دەزگا و دامەزراوەکانی سەر بە دەسەڵات هەرچی زۆرتر ئاگایی پەیدا دەکات. هێنانەکایەی سیستمێکی دێمۆکراتیک لەو وڵاتانەدا کە حکوومەتێکی نادێمۆکرات و سەرکوتکەریان ئەزموون کردووە، ئەنجامەکەی تەنیا بە شکست خواردن و سەرکوت کردن گەیشتووە؛ لەم جۆرە وڵاتانەدا بنەماڵەکان بەردەوام ئەوە بە گوێی منداڵەکانیاندا دەچرپێنن کە کاریان بە سیاسەتەوە نەبێت و بەشداریی تێدا نەکەن، نموونەی بەرچاوی ئەم وڵاتانە و ئەم کۆمەڵگەیانە، کۆمەڵگەی کوردەوارییە.
  • تویتێک کە ترامپ هیچکات ناتوانێ بینێرێت تویتێک کە ترامپ هیچکات ناتوانێ بینێرێت
    لە ٨ی ژانویەدا، "تهران تایمز" راپۆرتی دا، کە بەپێی راپۆرتی بەرپرسی بەشی بەڕێوەبەریی ویشکەساڵی و قەیرانەکان لە دامەزراوەی کەشوهەواناسی ئێراندا، "نزیک بە ٩٦ لە سەدی سەرانسەری ناوچەکانی ئێران بەدەست ئاستی جیاوازی ویشکەساڵی درێژەکێشراوەوە دەناڵێنن".
  • خەباتی ڕۆژهەڵات بەردەوامە خەباتی ڕۆژهەڵات بەردەوامە
    خومەینی لە فتواکەیدا بڕیاری بە هەموو هێزە چەکدارەکانی دا، کە تا کۆتایی هاتنی کێشەی کورد لە کوردستان نەکشێنەوە؛ دوابەدوای ئەم بڕیارە ئایینییە بۆ ڕشتنی خوێنی کورد، کارەساتبارترین قۆناغی شۆڕش لە کوردستان دەستی پێکرد و خەڵک لە شار و گوندی کوردستان کەوتنە بەرپەلاماری هێزە دژی گەلییەکانی ڕێژیم. بە هاتنە ئارای ئەم دۆخەش، گەلی کورد بە ڕێبەرایەتی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران ناچار بوو بۆ پاراستنی کەرامەت و شەرافەتی نەتەوەکەی و پارێزگاری کردن لە نیشتمانی ئەهورایی کوردان، دەس بۆ چەک ببات و فازی خەباتی چەکداری دەستی پێکرد.
  • ڕاسان و پێشمەرگە ڕاسان و پێشمەرگە
    لە وەڵامی ئەو داوا و چاوەڕوانیەدایە کە پێگەی دروستی پێشمەرگە لە راساندا دەدۆزرێتەوە: ئامادەبوونی پێشمەرگە لە نێو دڵی خەڵک بۆ ورەدان بە خەبات و پاراستنی خەڵک لە ئاگری ڕێژیم؛ ئەمە ئەرکی نوێی پێشمەرگەی سەردەمی راسانە.
  • فەرەیدوون ئەرشەدی: شێعر و هونەری کوردی له ڕۆژهەڵات، بە هەر ڕێباز و شێوە و دەربڕینێکەوە کە بێتە بەرهەم، هونەر و شێعر و ئەدبیاتی مقاومەت و بەرگرییە! فەرەیدوون ئەرشەدی: شێعر و هونەری کوردی له ڕۆژهەڵات، بە هەر ڕێباز و شێوە و دەربڕینێکەوە کە بێتە بەرهەم، هونەر و شێعر و ئەدبیاتی مقاومەت و بەرگرییە!
    هەر تەوژم و تەکانێکی ئەدەبیی، هونەری و هزریی،کاردانەوەیەکی عەقڵانی، ئەخلاقی و جوانیناسانەیە بەرانبەر بە تەکان و تەوژمی کۆمەڵگە، یان لانیکەم ئەو تەوژمە نادیار و شاراوە کە لە ژێر پێستی هەست و نەستی کۆمەڵگە، یا بەشێکی زۆر حەساس و کارای دا، دەژیت و درز دەخاتە پێستی قەتماغەبەستووی ژیانی رۆژانە.
  • مستەفا هیجری: خۆپیشاندانەکانی ئێران، ئاکامی بێزاری و ناڕەزایەتیی خەڵک لە ٤٠ ساڵ دەسەڵاتداریی ئەو ڕێژیمەیە مستەفا هیجری: خۆپیشاندانەکانی ئێران، ئاکامی بێزاری و ناڕەزایەتیی خەڵک لە ٤٠ ساڵ دەسەڵاتداریی ئەو ڕێژیمەیە
    دەقی وتووێژی رۆژنامەڤان (ئەکرەم ئاڵتوون) لەگەڵ مستەفا هیجری، سکرتێری گشتیی حیزبی دێموکرات بۆ ئاژانسی "سپوتنیک کوردستان"
  • شەڕی هەمەلایەنەی رێژیم بە دژی ئێمە، پێویستی بە بەرپەرچدانەوەیەکی هەمەلایەنە هەیە شەڕی هەمەلایەنەی رێژیم بە دژی ئێمە، پێویستی بە بەرپەرچدانەوەیەکی هەمەلایەنە هەیە
    لەو ساڵانەی دواییدا رێژیم هەم لەکوردستان و هەم لە دەرەوەی وڵات لە رێگەی چالاکییە سیخورییەکانییەوە خەریکی کۆکردنەوەی زانیاری بووە لە سەر ئوپۆزسیۆن بە گشتی و لە سەر حیزبی دێموکرات بە تایبەتی؛ یەکێک لە سەرەکیترین ئامانجەکانی رێژیم لەو چالاکییانە دەسنیشانکردنی کەسایەتییە چالاکەکانە بۆ ئەوەیکە بە پیلان هەوڵی تێکدانی باڵانسی ئەوان بدات لە بواری سایکۆلۆژییەوە تاکوو نەتوانن هاوسەنگی فیکریی خۆیان ڕابگرن و فوکووسی خۆیان بخەنە سەر بەربەرەکانی لەگەڵ رێژیم.