• ڕۆژنامەی کوردستان
  • گۆڤاری ئاگری
  • گۆڤاری بیری خوێندکار
  • گۆڤاری لاوان
  • گۆڤاری ژنان
  • کەناڵی تەلەفزیۆنی تیشک
  • گۆڤاری نەرگز
٢٤ی ئاوریلی ٢٠١٨ی زایینی - ٠٤ی بانەمەڕی ١٣٩٧ی هەتاوی  

ڕێژیمی ئیسلامی و کولتووری بێ‏ئەخلاقی

زایینی: ١٤-٠١-٢٠١٦ - هەتاوی: ١٣٩٤/١٠/٢٤ - ١٦:٥٨ تاران قه‌باره‌ی فۆنت: قه‌باره‌ی نووسراوه‌ گه‌وره‌ بكه‌قه‌باره‌ی نووسراوه‌ بچووكتر بكه‌‌
ڕێژیمی ئیسلامی و کولتووری بێ‏ئەخلاقی
کەریم پەرویزی

کاتێک کە باس لە ئەخلاق دەکرێ، بە وتەی بیرمەندان و خاوەن هزرەکان، کۆمەڵێک ڕێوشوێن و ڕێسا و پێوەر لە زەینی مرۆڤدا وێنا دەکرێن کە، تان‏وپۆی کۆمەڵگایان پێ تەنراوە و ڕەنگاڵە و پەت و گرێچنەکانی کۆمەڵ بەپێی ئەو نەزم و ڕێسایانە، بەدەوری نەخشەیەکدا چنراون کە لە نما و سیمای گشتیدا، دیاردەیەک و دەرکەوتەیەک بەناوی شوناس و سیمای کولتووری و فەرهەنگیی ئەو کۆمەڵگایە، بە دیتران نیشان دەدا.

لەم ڕوانگەیەوە، ئەخلاق بریتییە لە دەستەواژە و زمان و ڕستە و وشە و هارمۆنیی ڕەفتاریی نەتەوە و کۆمەڵگایەک کە بینەر و بەردەنگی دیکە، بەوانەوە ئەو کۆمەڵگا و نەتەوەیەی پی دەناسنەوە، هەر بۆیە کاتێک ناوی نەتەوە و کۆمەڵگایەک دەبرێ، لە کۆنەستی مرۆڤدا، بەبێ یەک‏ودوو کردن، هەندێک زەینیەتی پێشووی دێتە بەرچاو.

بۆ وێنە هەر کە ناوی نەتەوەی ژاپۆنی دەبرێ، لە زەینی بەردەنگدا، ڕێکوپێکی و دیسیپلین دێتە پێشەوە و خۆی دەنوێنێ. یان کە باس لە گەلی موغۆل دەکرێ، لە زەینی مرۆڤی ڕۆژهەڵاتی نێوەڕاستدا، موغۆل یەکسان دەبێ بە شمشێر و خوێنڕشتن.

ساڵانێکی دوور و درێژ دەسەڵاتی کۆماری ئیسلامی بە پەلەقاژە و پیلان و چەواشەکاری، هەوڵیان داوە کە سیمای ڕێژیمی عەدڵ و داد لە خۆیان نیشان بدەن و وەک خۆیان دەڵێن بە "ئومولقورای ئیسلامی" بناسرێن و سیمایەکی نوورانی لە ڕێبەری ڕێژیم نیشان بدەن کە ئەوەندە لە نێو شتە ئیلاهی و دینییەکاندا ڕۆچووە و ئەوەندە لە خەمی هەژاران و دینداران‏دایە، نوور لە سیمای دەبارێ.

ئەمە ویست و خولیای ڕێژیمی ئیسلامیی تارانە کە دەیەوێ وای ببینن، بەڵام ئایا لە ڕاستیدا خەڵکیش وای دەبینن؟ ئایا نەتەوەکانی ئێران خامنەیی و ڕێژیمەکەی بە شتێکی نوورانی دەبینن؟ ئایا گەلانی ناوچەی ڕۆژهەڵات، ڕێژیمی ئێران بە ڕێژیمی مێهر و دۆستی و ئاشتی دەبینن؟ ئایا خەڵکی جیهان ڕێژیمی ویلایەتی فەقیهی بە ڕێژیمی داد و دادپەروەری و پاراستنی کەرامتی مرۆڤ و پارێزەری ئاشتیی جیهانی دەبینن؟

هەر تاکێکی کوردستان کە ناوی خامنەیی و ڕێژیمی کۆماری ئیسلامیی لێ ببەی، تیرۆر و هەڕشە و سێدارە لە چاوانیدا دەبینی. تاک بە تاکی نەتەوە ستەملێکراوەکانی ئێران ناوی کۆماری ئیسلامی لەگەڵ زیندان و ئەشکەنجە و زەندەق‏بردندا هاوتا دەبینن.

دوای ساڵانێکی بەردەوام کە بەرپرسانی ڕێژیم باسیان لە ئەخلاقی ئیسلامی کردووە، ئێستا هەر تاکێکی نێو ئێران گەر تەنیا چەند خولەکێک لە نێو ڕاگەیاندنەکانی ڕێژیمدا بە دوای وتە و لێدوانی ئایەتوڵڵاکانی مودەعیی ئەخلاقدا بگەڕێ، لەگەڵ دنیایەکی سەیر و سەمەرە لە بێ‏ئەخلاقی و سووکایەتی و بێ‏ڕێزی بەرەوڕوو دەبێ.

ئەوانەی بەرپرسی ئاستی هەرە سەرەوەی ڕێژیمن، بە ڕەقیب و ڕکەبەرەکانیان دەڵێن: دز، عارەق‏خۆر، گەندەڵ، بێ‏بەسیرەت، سەرلێ‏شێواو، بێ‏عەقڵ، سادەلەوح، فریوخواردوو، درۆزن، بێ‏حەیا و .... بەرپرسانی ڕێژیمیش کە لە سەر خەڵک قسە دەکەن، یان بە خەس و خاشاک، یان بە ئامرازی دەستی بێگانە ناویان دەبەن، یان وەکوو ئاغای ڕووحانی پێیان دەڵێن ترسەنۆک و بێ‏ناسنامە.

ئاغای خامنەییش کە ڕێکوردداری سووکایەتی و بێ‏ڕێزی کردن بە هەموان و بەتایبەت نزیکترین کەسەکانی خۆی لە نێو ڕێژیم‏دایە. دیارە کە بناغەی سووکایەتی و بێ‏ڕێزی و حورمەت شکاندن و بێ‏ئەخلاقی لەم ڕێژیمەدا خومەینی داینا و ڕێبەرانی ئەم ڕێژیمە، ڕێبوار و درێژەپێدەری ڕاستەقینەی ئەو سەرچاوەی بێ‏ئەخلاقیەن کە هەر ڕۆژە بە دوای وشە و دەستەواژەی تازەتردا دەگەڕێن تا یەکیتری پێ سووک بکەن.

بەم پێیە گەر باس لە ڕێژیمی ئیسلامی لە ئێران دەکرێ، سیمای ڕێژیم و گرووپێکی لێوانلێلو لە سووکایەتی و بێ‏رێزی، کە هیچ دەروەستییەکیان تەنانەت بەرانبەر بە نزیکترین یارانی خۆیان نیە، وێنا دەکرێ و لە زەینی بینەر و بەردەنگدا، ڕێژیمی کۆماری ئیسلامی بووە بە سەمبۆلی بێ‏ئەخلاقی.
بالاترین چاپکردنی ئەم بابەتە

رۆژنامەی کوردستان
رۆژنامەی کوردستان ژ. ٧٢٣ لەم ژمارەیەدا:

ــ نان، ئازادی، کەرامەتی ئینسانی
ــ تارمایی لە چاویلکەی فاشیزمەوە
ــ کۆڵبەر یان کۆڵنەدەر
ــ د.سەربەست نەبی: دەریای سپی بە هەناسەی ڕووسیه دەژمێردرێت
  • ئەدەبیاتی کوردی و کۆماری جیهانیی ئەدەبیات ئەدەبیاتی کوردی و کۆماری جیهانیی ئەدەبیات
    مێژووی سەرهەڵدانی ئەدەبی جیهانی لەلایەن پاسکال کازانۆڤا لە کتێبی کۆماری جیهانیی ئەدەبیات(ز١٣٩٢) سێ رەوتی فۆرم، گەشەسەندن و رەوتی کێبڕکێی نێودەوڵەتی لەخۆ گرتووە و هەر رەوتێکی لەگەڵ گۆڕانکاریی بنەڕەتی لە سەرهەڵدان و پەرەسەندنی زمانە رەسەنەکانی ئەورووپا لێکداوەتەوە و مانای کردۆتەوە.
  • د.سەربەست نەبی: دەریای سپی بە هەناسەی ڕووسیه دەژمێردرێت د.سەربەست نەبی: دەریای سپی بە هەناسەی ڕووسیه دەژمێردرێت
    مەسەلەی عەفرین جودایە لەگەڵ ئەو مەسەلەیە؛ ئەجێندای سیاسیی گەورە لە پشت ئەو هێرشە هەبوو، بۆیە ئەورووپا ئامادە بوو هێرش بکات، بەڵام بۆ عەفرین نا.
  • کۆڵبەر یان کۆڵنەدەر کۆڵبەر یان کۆڵنەدەر
    ئەوەیکە لە گۆشە و کەناری وڵاتدا هێندێک خەمخۆری لەلایەن خەڵک یان خەڵکانێکدا دەبیندرێ یان هێندێک پێشکەوتن لە چەند بواری جیاجیادا دێتە ئاراوە، ئەوە هیممەت و بەرخۆدانی خەڵکە لە بەرامبەر کۆنەپەرەستی رێژیم و بە هیچ شێوەیەک پەیوەندی بە رێژیمەوە نییە .
  • \ "هوزمانەوەن" نمونەی بەرچاوی له نێوبردنی سروشتی کوردستان
    کاتێک ئێمه دەڵێین حکوومەته داگیرکەرەکانی کوردستان به بەرنامەیەکی داڕێژراو، سەرەکیترین سەرچاوەی ژیانی نەتەوەی کوردیان کردووەتە ئامانجی هێرشەکەیان، تەنیا له ڕووی هەستی خۆشەویستی خاک و کوردبوونەوە نییه، بەڵکوو لەم ڕاستایه‌دا بەڵگه ئەوەنده زۆره که تەنیا لێکوڵینەوەیەکی کورت دەتوانێ زۆر شت ڕوون بکاتەوە، بەڵام بەداخەوه لەم بوارەشدا ئێمەی کورد کەمکارییەکی ئێجگار زۆرمان کردووه.
  • دوژمنانی ئازادی چ ڕەوتە فیکرییەکیان بەدڵە دوژمنانی ئازادی چ ڕەوتە فیکرییەکیان بەدڵە
    ئەگەر ئاوڕێک لە مێژووی فەلسەفە و زۆربەی زانستە فیکرییەکان بدرێتەوە، هێندێ خاڵ بەرچاو دەکەوێت، کە وڵامی زۆربەی قەیرانە هزرییەکان دەدرێتەوە. ئەگەر لە بابەتێکدا دوو لایەن و هێڵی فیکری جیاواز دەکەونە ململانێیەوە، ئاکامەکەی یان دەبێتە هۆی بەزینی یەکیان، یان دەبێتە هۆی سەرهەڵدانی فکرێکی سێهەم کە ڕەنگە دڵخوازی هیچ لایەکیان نەبێت، بەڵام کۆتاییهێنەری ململانێیەکانە.
  • تارمایی لە چاویلکەی فاشیزمەوە تارمایی لە چاویلکەی فاشیزمەوە
    بنەماییترین تایبەتمەندییەکانی فاشیزم بریتییە لە پیرۆزمەندیی پەتی و سەرۆکێکی بێ هەڵە. لەلای فاشیستەکان ئەوەی هەمیشە وەک داردەست ئاپۆرەی پێ کۆنترۆڵ دەکرێ، تارماییەکی تۆقێنەرە کە بەپێی هەڵکەوتەیەکی تایبەت ئەم تارماییە لە شێوازی دوژمن، لایەن یان ئەگەرێک خۆی دەردەخات.
  • نان، ئازادی، کەرامەتی ئینسانی نان، ئازادی، کەرامەتی ئینسانی
    مرۆڤێك كه له هەژاریدا ڕاگیراوه، مرۆڤێك كه نكۆڵی له ناسنامه ئێتنیكی، ئایینی یان نەتەوەییەكەی دەكرێ یان دەكەوێته بەر تەوژمی سیاسەتی تواندنەوه و سووكایەتی پێكردن یان لەژێر ستەمی جنسیدا دەژی، مرۆڤێكه كه كەرامەتی لێ زەوت كراوه.
  • شەریف هەژاری: کورد خۆی دەرفەتەکان وەک پێویست ناقۆزێتەوە. بەشێک لە ھێزەکوردییەکان بوونەتە داردەستی ئێران و بە بێ ھیچ شەرمێک، فەرمانەکانی جێبەجێ ئەکەن شەریف هەژاری: کورد خۆی دەرفەتەکان وەک پێویست ناقۆزێتەوە. بەشێک لە ھێزەکوردییەکان بوونەتە داردەستی ئێران و بە بێ ھیچ شەرمێک، فەرمانەکانی جێبەجێ ئەکەن
    گۆڕانکارییەکانی ناو کابینەی ترامپ و کاریگەرییان لە سەر سیاسەت و رووداوەکانی ناوچە، تەوەری گفتوگۆی ئەم ژمارەیەی رۆژنامەی کوردستانە لەگەڵ شەریف هەژاری، مامۆستای مێژوو لە زانکۆی سلێمانی، کە سەرنجتانی بۆ ڕادەکێشین:
  • پاژنەی ئاشیلی ڕێژیمی ئێران پاژنەی ئاشیلی ڕێژیمی ئێران
    لە دوو بابەتی پێشوودا، "شەڕی ئێران و ئیسرائیل"و بەشی یەکەمی "پاژنەی ئاشیلی ڕێژیمی ئێران"، هێڵی بەهێزی ڕێژیمی تاران (دەرەوەی سنوورەکان و کەڵک وەرگرتن لە ملیشیا و لایەنگرە شێعەکانی لە وڵاتانی ناوچە) و خاڵی لاوازی ئەو ڕێژیمە (خەڵکی ناڕازی و وەزاڵەهاتووی نێو شارەکانی ئێران) خرایە بەر باس و لێک درایەوە.
  • بێستوون، شوێنی خودای خوداکان بێستوون، شوێنی خودای خوداکان
    شاری بێستوون، یەکێک له شارەکانی کرماشانه که له باکووری رۆژهەڵاتی ئەو گەورەشاره جێگای خۆش کردووه و له سەر رێگای کرماشان - هەمەدان که سەردەمانێک پێتەختی ئیمپراتوری کوردان بوو، هەڵکەوتووه.
  • مانیفێستی ڕزگاری مانیفێستی ڕزگاری
    هەتا لاپەڕەکانی مێژووی کورد زیاتر هەڵدەدەینەوە، تابلۆی تراژێدیای کورد زیاتر دەردەکەوێت. لە پەنای ئەم تابلۆیە سەربوردەی قارەمانیەتی، فیداکاری، کاریگەری بلیمەت و ڕێبەرەکانمان لەسەر زیندوو مانەوەی کورد وەکوو نەتەوە زۆر ڕوونە. لە لایەک پرسیاری بۆچی تا ئێستا سەرنەکەوتووین دەبێتە خۆرەی مێشک، لە لایەک جێ داخە بۆچی ئەم ڕێبەرە زانا و لێهاتووانە بە ڕادەی پێویست لە لایەن تاکی کورد بەرجەستە نەکراون.
  • پەیامی کۆمیسیۆنی کۆمەڵایەتی حیزبی دێموکرات بەبۆنەی ٧١ەمین ساڵیادی لەسێدارەدرانی پێشەوا قازی محەممەد و ڕۆژی شەهیدانی کوردستان پەیامی کۆمیسیۆنی کۆمەڵایەتی حیزبی دێموکرات بەبۆنەی ٧١ەمین ساڵیادی لەسێدارەدرانی پێشەوا قازی محەممەد و ڕۆژی شەهیدانی کوردستان
    ئەوان کۆتاییان بە کۆمار هێنا، بەڵام نەیانزانی ئامانجەکانی کۆمار و گیانفیدایی ڕێبەرەکانی، چ بەهایەکی مەزنن و چۆن بۆ نەوەکانی داهاتوو دەگوازرێنەوە، دوای حەفتاو یەک ساڵ لەو ڕووداوە، داستانی مەرگی سەربەرزانەی پێشەوا، هێشتا خاوەنی بەهێزترین وانەی خۆنەویستی، خەڵکویستی، ئازادیخوازی و سەرفرازییە و ئەوینێکی بەهێزیشە بۆ بە چۆکداهێنانی هەموو مەترسی و ناخۆشییەکان.
  • سووکایەتی، ئامرازی تواندنەوە سووکایەتی، ئامرازی تواندنەوە
    لە وڵاتێکدا کە چەند کەلتوور و نەتەوە و ئایینی جیاواز دەژین، حکوومەتی دەسەڵاتدار لەگەڵ هەڕەشە و دەرفەتی جۆربەجۆر بەرەوڕوویە؛ لەو جۆرە وڵاتانەدا، بەهۆی چەندنەتەوەیی و چەندکولتووری و پێکهاتەی ئاڵۆزی کۆمەڵگاوە، ژیانی کۆمەڵایەتی - سیاسی و هەروەها ئیدارەکردنی حکوومەت و دابەشکردنی دەسەڵات و سامان و ئیمتیازەکان لە نێو خەڵکدا ئەرکێکی ئاڵۆز و پڕمەترسییە، کە هەرجۆرە هەنگاو و کردارێک کە نیشان لە هەڵاواردن و بێبەشکردنی کەس و کەسانێک و پێکهاتەیەک بدا، دەبێتە هۆکارێک بۆ رووخانی ئێعتمادی خەڵک بەرامبەر بە دەسەڵاتدار و حکوومەت.
  • پانۆڕامای ساڵ پانۆڕامای ساڵ
    خوێنەرانی خۆشەویست، ڕۆژنامەی کوردستان وەک نەریتی ساڵانە لە دوایین ژمارەی ساڵدا پوختەیەک لە ڕووداو و هەواڵە گرینگە حیزبییەکانی ساڵ دەخاتە بەر دیدی ئێوەی ئازیز؛ لێرەدا بەشێک لەم هەواڵ و ڕووداوانە دەخەینە بەر چاوی ئێوەی هێژا: