• ڕۆژنامەی کوردستان
  • گۆڤاری ئاگری
  • گۆڤاری بیری خوێندکار
  • گۆڤاری لاوان
  • گۆڤاری ژنان
  • کەناڵی تەلەفزیۆنی تیشک
  • گۆڤاری نەرگز
٢٠ی ژانویەی ٢٠١٨ی زایینی - ٣٠ی بەفرانباری ١٣٩٦ی هەتاوی  

پانۆرامای ساڵی 1390ی هەتاوی

زایینی: ٠٦-٠٤-٢٠١٢ - هەتاوی: ١٣٩١/٠١/١٧ - ٠١:٠٢ تاران قه‌باره‌ی فۆنت: قه‌باره‌ی نووسراوه‌ گه‌وره‌ بكه‌قه‌باره‌ی نووسراوه‌ بچووكتر بكه‌‌
پانۆرامای ساڵی 1390ی هەتاوی
ئا: شەهاب خالیدی

19ی خاكەلێوەی 1390:

هێزەكانی ئەرتەشی عێراق هێرشیان كردە سەر كەمپی ئەشرەف، شوێنی نیشتەجێبوونی ئەندامانی موجاهیدینی خەلقی ئێران كە لە ئاكامی شەڕ و تێكهەڵچوونی نێوانیاندا 34 كەس لە ئەندامانی موجاهیدین بە تەقەی راستەوخۆی هێزە ئەمنییەتییەكانی ئەرتەشی عێراق گیانیان لەدەست دا.

25ی خاكەلێوەی 1390:

12كەس لە خەڵكی مەدەنیی ئەهواز لە لایەن هێزەكانی رێژیمی ئێرانەوە كوژران. لەو رۆژەدا خەڵكی ئەهواز بۆ زیندووڕاگرتنی شەشەمین ساڵڕۆژی سەرهەڵدانی 15ی ئاڤریل خۆپێشاندانیان ساز كردبوو.

11ی بانەمەڕی 1390:

سەرۆكی رێكخراوی ئەلقاعیدە، ئوسامە بن لادێن، دوای 10 ساڵ خۆشاردنەوە، لە لایەن هێزە ئامریكاییەكانەوە كوژرا. دوای كوشتنی بن لادێن، سەركۆماری ئامریكا باراك ئۆباما رایگەیاند كە سەرۆكی رێكخراوی تیرۆریستیی ئەلقاعیدە كوژرا، بەڵام شەڕ بە دژی تێرۆریزم هەر درێژەی دەبێ‌.

4ی جۆزەردانی 1390:

سكرتێری گشتیی PDKI، بەڕێز كاك مستەفا هیجری، سەردانی وەزارەتی دەرەوەی ئامریكای كرد و لە لایەن شاندێكی پایەبەرزی ئەم وەزارەتخانەیەوە پێشوازی لێ‌ كرا. دو رۆژ پێشتریش كۆبوونەوەیەكی بەرین لە بینای كۆنگرەی ئامریكا بۆ سكرتێری گشتیی PDKI لە بارەی نەتەوەكانی ئێران پێك هێنرابوو. رۆژی 2ی بانەمەڕیش واتە مانگێك پێشتر رێزدار مستەفا هیجری چاوپێكەوتنێكی دیپڵۆماتیكی لەگەڵ لایەنە ئێرانی و بیانییەكان لە ئامریكادا پێك هێنابوو.

4ی جۆزەردانی 1390:

ئەحمەد شەهید، وەزیری پێشووی كاروباری دەرەوەی مالدیڤ، وەك رێپۆرتێری تایبەتی مافی مرۆڤ لە ئێران دیاری كرا.

22ی جۆزەردانی 1390:

هەڵبژاردنی پارلمانی لە وڵاتی توركیەدا بەڕێوە چوو. لەو هەڵبژاردنانەدا كە لە سەدا 90ی خەڵك تێدا بەشدار بوون، كوردەكان توانییان 36 نوێنەر بۆ پارلمانی توركیە بەڕێ‌ بكەن كە ئەمە لە چاو هەڵبژاردنی پێشوو دەسكەوتێكی باش بوو.

26ی جۆزەردانی 1390:

كامیار و ئارەش عەلایی، دوو پزیشكی كوردی خەڵكی كرماشان كە بە تۆمەتی هەوڵدان بۆ رووخانی رێژیمی كۆماری ئیسلامیی ئێران دەستبەسەر و زیندانی كرابوون، بە هۆی چالاكییەكانیان لە بواری كاركردن لەسەر نەخۆشیی ئیدز، خەڵاتی شوورای جیهانیی تەندرووستییان پێ‌ بەخشرا.

30ی گەلاوێژی 1390:

لە درێژەی بۆردومانی ناوچە سنوورییەكانی هەرێمی كوردستانی عێراق لە لایەن فڕۆكە شەڕكەرەكانی دەوڵەتی توركیە، بەداخەوە 7 كەس لە ئەندامانی بنەماڵەیەك كە كوردی كوردستانی عێراق بوون، لە نێو ئۆتۆمبێلەكەیاندا بوونە ئامانجی بۆردومانەكە و هەر هەموویان گیانیان لەدەست دا.

1ی خەرمانانی 1390:

لە ئاكامی سەركوتی خۆپیشاندانی مەدەنیی خەڵكی شاری ورمێ‌ لە لایەن هێزە ئەمنییەتییەكانی رێژیمی كۆماری ئیسلامیی ئێرانەوە، دوو كەس كوژران و بە دەیان كەسیش بریندار بوون. ئەم خۆپیشاندانانە كە شاری تەورێزیشیان گرتبۆوە، بۆ ناڕەزایەتی دەربڕین لە بەرامبەر گرینگینەدانی دەوڵەت بە چارەسەركردنی پرسی وشكبوونی گۆلی ورمێ‌ رێك خرابوون.

1ی رەزبەری 1390:

مەحموود عەبباس، سەرۆكی هەرێمی خۆبەڕێوەبەری فەلەستین، داوای ئەندامەتیی فەرمیی فەلەستینی لە نەتەوە یەكگرتووەكاندا، لە كۆڕی گشتیی نەتەوە یەكگرتووەكاندا راگەیاند. دوای ئەم داوایەی مەحموود عەبباس كومیتەی ئاشتیی رۆژهەڵاتی نێوەڕاست داوای دەستپێكردنەوەی وتووێژەكانی ئاشتی كرد.

19ی رەزبەری1390:

رێكخراوی حەماس لە هەمبەر ئازادكردنی گیلعاد شالیت، ئەو سەربازە ئیسرائیلییەی كە بە دیلی گرتبوو، جاری یەكەم 477 دیل و جاری دووەمیش 550 دیلی وەرگرت، كە هەر هەموویان فەلەستینی بوون و لە لایەن ئیسرائیلەوە دەستبەسەر و زیندانی كرابوون.

28ی رەزبەری 1390:

راگەیەندرا كە موعەمەر قەزافی، سەرۆكی وڵاتی لیبی لە ئاكامی هێرشی شۆڕشگێڕانی لیبیایی و هێزەكانی ناتۆدا كوژراوە. بە كوشتنی قەزافی شاری «سێرت»یش ئازاد كرا و كۆتایی بە دەسەڵاتی قەزافی هێنرا. بەرپرسانی شوورای نەتەوەیی لە لیبی لە رۆژی 23ی ئۆكتۆبر (1ی خەزەڵوەر) ئازادیی وڵاتەكەیانیان جەژن گرت. رۆژی 3ی خەزەڵوەریش راگەیەندرا كە تەرمی موعەمەر قەزافی و كوڕەكەی واتە مەعتەسەم قەزافی لەگەڵ تەرمی ئەبوبەكر یونس جابر، وەزیری بەرگریی دەوڵەتی لیبی لە شوێنێكی نادیاردا شاردراونەتەوە.

15ی رەزبەری 1390:

مەشعەل تەمۆ، یەكێك لە خەباتگێڕانی كوردی دژبەری حكوومەتی سوریە، لە ماڵەكەیدا لە شاری قامیشلوو، لە لایەن گرووپێكی چەكداری سەر بە حكوومەتی سووریەوە تیرۆر كرا. ناوبراو وتەبێژی بزووتنەوەی دواڕۆژی كورد لە سووریەدا بوو.

1ی خەزەڵوەری 1390:

بوومەلەرزەیەك بە پێوەری 2/7 ریشتەر، شاری وانی كوردستانی توركیەی هەژاند كە لە ئاكامدا هەزاران كوژراو و برینداری لێ كەوتەوە. دوای ئەم رووداوە سروشتییەی شاری وان و دەوروبەری، كوردەكان لە هەر شوێنێكی ئەم جیهانەدا كە بۆیان لوابوو، دەستیان بە كۆكردنەوەی یارمەتیی ماڵی بۆ لێقەوماوانی شاری وان كرد.

1ی سەرماوزی 1390:

دانیەل میتران، خانمی یەكەمی پێشوی فەڕانسە و سەرۆكی بنیاتی «فرانس لیبرتە» و هاوسەری فرانسوا میتران، سەركۆماری پێشووی فەڕانسە كۆچی دوایی كرد.
دانیەل میتران، یەكیك لەو ژنە خەباتگێڕانە بوو كە بە هۆی پشتیوانیی بەردەوامی خۆی لە گەلی كورد، لە نێو كوردەكاندا وەك دایكی كورد دەناسرا.

8ی سەرماوزی 1390:

هێندێك لە بەسیجی و لیباس شەخسییەكانی سەر بە رێژیمی كۆماری ئیسلامیی ئێران هێرشیان كردە سەر باڵوێزخانەی بریتانیا لە شاری تاران، كە ئەم كردەوەیەی ئەوان دژكردەوەی توندی بریتانیا و وڵاتانی رۆژئاوایی و ئامریكای لێ‌ كەوتەوە. ئەوكات رێژیم رایگەیاند كە ئەوان ئاگایان لەو رووداوە نەبوو و لێكۆلینەوە لەو رووداوە دەكەن.

8ی رێبەندانی 1390:

چوار فرۆكەی شەڕكەری 16 ـ fی توركیە لە نزیك گوندی رۆبۆسكی سەر بە ناوچەی قلابانی شرنەخ، كاروانێكی كاسبكارانیان كردە ئامانجی هێرشەكانی خۆیان، كە لە ئاكامدا 35 كەس لە كاسبكاران گیانیان لەدەست دا.

19ی رێبەندانی 1390:

نووسەر و وەرگێڕی ناوداری كورد، دوكتور ئیبراهیم یوونسی بە هۆی نەخۆشی لە شاری تاران كۆچی دوایی كرد. تەرمی ناوبراو رۆژی 21ی رێبەندان لە رێوڕەسمێكی بەشكۆدا لە گۆڕستانی سلێمان بەگی بانە بە خاك سپێردرا.
بالاترین چاپکردنی ئەم بابەتە

رۆژنامەی کوردستان
رۆژنامەی کوردستان ژ. ٧١٦ لەم ژمارەیەدا:

ــ دەنگی راسانی گەلان نابیستن
ــ خەباتی ڕۆژهەڵات بەردەوامە
ــ خۆپێشاندانەکانی ئێران و پرسی کورد
ــ کاوە ئاهەنگەری: ئیرادەی گشتی کوردەکان لە ئێران، بە هەبوونی ڕێبەرییەکی شیاو و لێوەشاو بۆ ئەم قۆناغە دەتوانێ بەشێک لە هاوکێشەکان بە قازانجی کوردستان بگۆڕێ
  • شەپۆلەکانی شار شەپۆلەکانی شار
    شەپۆلەکانی شار پڕە لە هەست و سۆزی نیشتمانپەروەری و نەخشێنەری ئەو جووڵە و راچەنینانەیە کە لە نێو کۆمەڵی کوردەواریدا بە نهێنی و دوور لە چاوی داگیرکەر، بەردەوام لە گەشە و هەڵچووندان.
  • تەیموور مستەفایی: هێزە نیزامییەکانی ئێران نەتەنیا نابێت لە سەرکوتی خۆپێشاندەراندا بەشداری بکەن، بەڵکوو دەبێت هاوکاری بەئەنجام گەیاندنی ئەو حەرەکەتە بن کە بە قازانجی هەموو لایەکە تەیموور مستەفایی: هێزە نیزامییەکانی ئێران نەتەنیا نابێت لە سەرکوتی خۆپێشاندەراندا بەشداری بکەن، بەڵکوو دەبێت هاوکاری بەئەنجام گەیاندنی ئەو حەرەکەتە بن کە بە قازانجی هەموو لایەکە
    دەقی وتووێژی کاک تەیموور مستەفایی، ئەندامی دەفتەری سیاسیی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران و بەرپرسی کۆمیسیۆنی تەشکیلاتی حیزب لەسەر خۆپێشاندانە سەرانسەرییەکانی ئێران و بڵاوکردنەوەی ڕاگەیەندراوی ئەم کۆمیسیۆنە لەم پێوەندییەدا، لەگەڵ تەلەفزیۆنی تیشک.
  • کاوە ئاهەنگەری: ئیرادەی گشتی کوردەکان لە ئێران، بە هەبوونی ڕێبەرییەکی شیاو و لێوەشاو بۆ ئەم قۆناغە دەتوانێ بەشێک لە هاوکێشەکان بە قازانجی کوردستان بگۆڕێ کاوە ئاهەنگەری: ئیرادەی گشتی کوردەکان لە ئێران، بە هەبوونی ڕێبەرییەکی شیاو و لێوەشاو بۆ ئەم قۆناغە دەتوانێ بەشێک لە هاوکێشەکان بە قازانجی کوردستان بگۆڕێ
    خوێنەرانی بەڕێزی "کوردستان"، سەبارەت بە دوایین بارودۆخی ئێران و کوردستان و هەروەها نەخش و دەوری کورد و حیزبی دێموکرات لە هاوکێشەکاندا، ماڵپەڕی "کوردستان میدیا" وتووێژێکی لەگەڵ بەڕێز "کاوە ئاهەنگەری" چاودێری سیاسی و ئەندامی حیزبی دێموکرات ئەنجام داوە کە لێرەدا دەخرێتە بەر دیدی ئێوەی خۆشەویست.
  • ئێمە و وێژمانەکانی داگیرکراوی و هەڵاوێردراوی ئێمە و وێژمانەکانی داگیرکراوی و هەڵاوێردراوی
    ئەم گوتارە ئەگەرچی لای گرووپ، ڕێکخراو و حیزبی سیاسیشەوە هەڵگیراوە، بەڵام بەوپێیەی کە ئەم دامەزراوەگەلە لە عەرزی واقیعدا کار دەکەن و پێویستیان بە دانوستان و دانیشتن و وەرگرتنی پووانی جیاواز هەیە، ئەم ڕێکارەیان هەتا ئیستە تا رادەیەک پاساو هەڵگرە؛ وەکوو تر لە ئاستی یەکانگیریی نەتەوایەتی و دینامیزمی کۆمەڵایەتییەوە هەندێک خەساریشی هەبووە کە لێرە ناگونجێ بەسەریاندا بێینەوە.
  • کۆمەڵگەی ئازاد لە سێبەری دێموکراسیدا کۆمەڵگەی ئازاد لە سێبەری دێموکراسیدا
    "ژان ژاک ڕۆسۆ"یش لە وتارێکیدا بە ناوی "ڕێککەوتنی کۆمەڵایەتی" دەقەکەی بەم ڕستەوە دەست پێ دەکات: "مرۆڤ سەرەڕای ئەوەیکە بە سەربەستی لە دایک دەبێت، بەڵام لە هەموو شوێنێکی ئەم دنیادا بندەست و دیلە".
  • خۆپێشاندانەکانی ئێران و پرسی کورد خۆپێشاندانەکانی ئێران و پرسی کورد
    لەو قۆناغەدا کە هێزەکانی رێژیم باوەڕیان بە خۆیان نەماوە و ترسی رووخان هێزی سەرکووتکەری بێ هیوا کردووە، راسانی شارەکانی کوردستان دەتوانێ زۆرترین دەسکەوت و کاریگەریی هەبێ. ئەوە دەرفەتێکە کە گەلی کورد دەتوانێ بۆ پێشخستن و نزیک بوونەوە لە ئامانجەکانی، کەڵکی شیاوی لێ وەربگرێ؛ بە تایبەتی کە لە قۆناغی نوێی خەباتدا، هۆشیاری نەتەوەیی و بەرینایی خەبات لە جاران بەرزتر و بەربڵاوترە.
  • پیلانەکانی بەسیج لە نێو زانکۆکانی کوردستاندا پیلانەکانی بەسیج لە نێو زانکۆکانی کوردستاندا
    لەم نێوانەدا، بەسیج، وەکوو ئامرازی سیخوڕیی حکومەت بەکار براون. بەسیج لە هەموو فەرمانگەیەکی حکومەتی و ناحکومەتی و لە واتایەکی بەربڵاوتر: لە هەموو شوێنێکدا وەکوو ڤایرۆسێک بڵاوبووەتەوە. قوتابخانەکان و زانکۆکانیش لە فیلترینی ئەم شوێنانەن. بەسیجی کوردیش، یان خۆماڵیتر بڵێم: جاشە کوردەکان، وەک باقی بەسیجییەکانی ئێران، ئەرکی تایبەتیان پێ ڕادەسپێردرێت کە بەرچاوترینیان، فرۆشتنی نیشتمان و هاوزمانەکانیانە.
  • خەباتی ڕۆژهەڵات بەردەوامە خەباتی ڕۆژهەڵات بەردەوامە
    زلهێزەکان هاتن و بێ لەبەرچاوگرتنی مافی گەلان، نەخشەی ناوچەکەیان گۆڕی؛ لە ئاکامی ئەم داڕشتنە نوێیە یەکلایەنە و نادادپەروەرانەشدا، هەندێک لە نەتەوەکان لە مافی دامەزرانی دەوڵەتی خۆیان بێبەش کران کە بەرچاوترینیان نەتەوەی کورد بوو. کورد بوو بە یەکەم قوربانی ڕەوتی نوێی نادادپەروەرانەی مێژوو، تەنیا لەبەر ئەوەیکە دروست بوونی دەوڵەتێکی کوردی لەگەڵ بەرژەوەندی ئەم زلهێزانە یەکی نەدەگرتەوە.
  • دەنگی راسانی گەلان نابیستن دەنگی راسانی گەلان نابیستن
    لە رۆژی ٧ی بەفرانباری ١٣٩٦ی هەتاوی و لە دوایین رۆژەکانی ساڵی ٢٠١٧ی زانییندا، بزاڤی مافخوازیی نەتەوەکان و خەڵکانی ئێران دوای چەندین و چەند کۆبوونەوەی ناڕەزایی دەربڕین، وەکوو ڕووبارێکی بەلرفە، بەنداوی کۆت و بەندی هەمەڕەنگی ڕێژیمی رووخاند و لافاوێکی سەرتاسەریی لە ئێراندا وەڕی خست.
  • لوقمان ئەحمەدی: هۆکاری سەرەکی ناسەقامگیری و شەڕ لە ڕۆژهەڵاتی ناویندا گرێدراوە بە بوونی فرە جەمسەری و نەبوونی هاوسەنگی هێز لە لایەک و ڕەقابەتی نێوان وڵاتانی ڕۆژهەڵاتی ناڤین و بەکارهێنانی ئەم شەڕ و ئاڵۆزیانە لە لایەن ئێلیتەکانی نێو وڵاتانی بەشدار بۆ پارستنی لوقمان ئەحمەدی: هۆکاری سەرەکی ناسەقامگیری و شەڕ لە ڕۆژهەڵاتی ناویندا گرێدراوە بە بوونی فرە جەمسەری و نەبوونی هاوسەنگی هێز لە لایەک و ڕەقابەتی نێوان وڵاتانی ڕۆژهەڵاتی ناڤین و بەکارهێنانی ئەم شەڕ و ئاڵۆزیانە لە لایەن ئێلیتەکانی نێو وڵاتانی بەشدار بۆ پارستنی
    زلهێزەکانی جیهان، بە تایبەت ڕوسیە و ئامریکا دەیانهەوێ پارسەنگێکی هێز لە ڕۆژهەڵاتی ناوین پێکبهێنن کە سەقامگیر بێ و تێیدا بەرژەوەندی و نفوزی خۆیان پارێزراو بێ. رۆڵی ئامریکا و روسیە چارەنووسساز دەبێ بۆ بارودۆخی داهاتووی ناوچەکە، ئەگەر یەک یان هەردوو لەم وڵاتانە گەرەنتی سەقامگیری و پارسەنگی هێز بدەن بە هاوپەیمان و دۆستەکانی خۆیان لە ناوچەکە ئەو کات ئیمکانی هەیە شێوەیەک لە سەقامگیری دروست بێ.
  • ئاو، کۆڵەکەی ستراتیژی داهاتووی کوردستان ئاو، کۆڵەکەی ستراتیژی داهاتووی کوردستان
    بنەمای گەشەی ئێران لە ڕووی جوغرافییەوە، لەسەر دوو پاژی ناوەندی _فارس و قەراغی _نافارس داندراوە، چون دەوڵەتی مۆدێڕن پێی وابوو تەنیا رێگەی مانەوەی، خوڵقاندنی یەک نەتەوەیە و لە پێناو ئەو ئامانجەش جوغرافیای پاشکەوتوو و پێشکەوتووی خوڵقاند.
  • کرماشان له پەنای بێپەناییدا کرماشان له پەنای بێپەناییدا
    ئەم دۆخە نالەبارە لەپاش زیاتر لە یەک مانگ، هاوکاتە لەگەڵ دەسپێکی سەرما و سۆڵە و بارینی بەفر؛ لەمبارەوە "ئەکبەر سەنجابی" فەرمانداری سەرپێڵی زەهاو باسی لە دۆخی نەشیاوی ژیانی هاووڵاتییان لە نێو خێوەتەکاندا کردووە و وتوویەتی: بەرپرسان دەبێ درک بە بارودۆخی لێقەوماوان بکەن؛ خەڵک بە دژوارییەوە لە ژێر خێوەتی ١٠ میتریدا دەژین!
  • دوکتور قاسملوو، بزاڤی راسیۆنالیزمی سیاسەت لە کوردستاندا دوکتور قاسملوو، بزاڤی راسیۆنالیزمی سیاسەت لە کوردستاندا
    ئەو تایبەتمەندییەی هزری سیاسی کە لە بۆڵەبۆڵ و تەنانەت خواستی سیاسیش جیای دەکاتەوە ئەوەیە کە سیستمێکی واتادارمان پێ دەبەخشێت کە کێشەی کورد لە پێوەندی لەگەڵ کێشەکانی دنیای مودێڕن و لە چوارچێوەی چەمک و دەستەواژەکانی تایبەت بەو دنیایە دووبارە پێناسە دەکاتەوە.
  • داهاتوی ڕەشی ئێران لە دەلاقەی بوودجەی ساڵی داهاتوودا داهاتوی ڕەشی ئێران لە دەلاقەی بوودجەی ساڵی داهاتوودا
    ئەگەر ئەرکی سپای قودس بە دەرکەوتنەکانی قاسم سلێمانی لە ناوچەدا هەژمار بکەین ڕوون و ئاشکرایە کە لە هەر کوێ شەڕ و نائارامی هەبێت، ناوبراویش لەوێیە؛ واتە سامانی وڵاتێکی وەک ئێران و کوردستان بۆ شەڕئەنگێزی و تیرۆر کەڵکی لێوەردەگیرێت و ئەوەش بەئاشکرا و بەیاسا دەیکەن.