• ڕۆژنامەی کوردستان
  • گۆڤاری ئاگری
  • گۆڤاری بیری خوێندکار
  • گۆڤاری لاوان
  • گۆڤاری ژنان
  • کەناڵی تەلەفزیۆنی تیشک
  • گۆڤاری نەرگز
٢١ی نوامبری ٢٠١٧ی زایینی - ٣٠ی خەزەڵوەری ١٣٩٦ی هەتاوی  

ئێران، دیكتاتۆری نێوخۆی و ناسەقامگیریی دەرەكی

زایینی: ٠٥-٠٧-٢٠١٦ - هەتاوی: ١٣٩٥/٠٤/١٥ - ١٤:٢٤ تاران قه‌باره‌ی فۆنت: قه‌باره‌ی نووسراوه‌ گه‌وره‌ بكه‌قه‌باره‌ی نووسراوه‌ بچووكتر بكه‌‌
ئێران، دیكتاتۆری نێوخۆی و ناسەقامگیریی دەرەكی
مستەفا هیجری

حیزبی دێمۆكراتی كوردستانی ئێران (حدكا) كە زیاتر لە ٧٠ ساڵ خەبات و ئەزموونی سیاسیی هەیە، لەم ماوەیەدا دەستی بە خەباتێكی نوێ كردوە بۆ بەدیهێنان ستراتژیی دیمۆكراسی و مافی چارەنووس بۆ كوردانی ئێران.

لەم پەیوەندییەدا هێزەكانی پێشمەرگەی ئێمە ناردراونەتەوەو بەشدارییەكی بەهێزیان هەیە لە هەموو ناوچەكانی كوردستانی ئێران.لە ماوەی دوو حەوتووی رابردوودا، پێكدادانی قورس لە نێوان سوپای پاسدارانی كۆماری ئیسلامی و پێشمەرگەكانی حدكا لە ناوچە جۆراوجۆرەكانی كورستان روویداوە كە تێدا دەیان كەس لە هێزەكانی سوپای پاسداران و لە نێویاندا ئەفسەرە پایەبەرزەكانی كوژراون یان بریندار بوونە.

ئێستا حدكا بە درێژایی سنووریی ئێران و عێراق بارەگای هەیە كە راهێنان و رێكخستنی نیزامی بەو گەنجانە دەكات كە بە ریزەكانمان پەیوەست بوونە.خەباتی ئەمجارە لە چەند رەهەندێكەوە لە خەباتە چەكدارییەكانی پێشووتر جیاوازە، بۆ نموونە هاوشانی حدكا رێكخراوەكانی دیكەش وەكو یەكیەتی ژنانی دێمۆكراتی كوردستانی ئێران وەگەڕكەوتوون.

لە چوارچێوەی ئەم خەباتەدا، حیزب هێزە كۆمەڵایەتییە جۆراوجۆرەكانی لە نێوخۆی كوردستانی ئێراندا رێكخستوەتەوە و ئامادەیكردوون بۆ بەرەنگابوونەوەی ستەمەكانی رێژیم. چالاكانی مەدەنی لەگەڵ هێزەكانی پێشمەرگە لە بەرەیەكی گشتگیردا كار ئەكەن بۆ بەدیهێنانی گۆڕانكارییەكی ریشەیی لە كوردستانی ئێران كە بە رۆژهەڵاتی كوردستان دەناسرێ.

حدكا رێبەری ئەم خەباتە دەكات لە ئێران و بە ئەركی ئەخلاقی خۆی دەزانی كە پشتیوانی لە بزووتنەوە نەتەوەییەكانی دیكە بكات. ئەمەش هۆكاری سەرەكییە لەوەی كە حدكا بەشداربوو لە دامەزراندنی كۆنگرەی نەتەوەكانی ئێرانی فیدرال كە چەترێكە بۆ كۆكردنەوە و هاوكاری لەگەڵ عەرەب، ئازەریی، بەلووچ، توركمەن و رێكخستنە كوردییەكانی دیكە.

گومانی تێدا نیە كە داهاتووی بزووتنەوە نەتەوەییەكانی ئێران وەكو كورد، عەرەبی، تورك و بەلووچ دواهاتی گرینگی بۆ جیهان دەبێت. ئەم خەباتە تەنیا رێگایەكە كە دەكرێ هاوكات بەرەوڕووی دیكتاتۆری نێوخۆیی و رۆڵە نێونەتەوەییە تێكدەرانەكەی بیتەوە.

ئێمە لە حدكا پشتیوانی لە هەر هەوڵێك دەكەین كە بەرگریی بكات لە دەسپێڕاگەیشتنی ئێران بە هەر جۆرە چەكێكی كۆمەڵكوژ، چونكە حكومەتی ئێران لە ماوەی چەند دەیەی رابردوودا سەلماندوویەتی كە كورد و گرووپە ئیتنیكیەكانی دیكە دەبنە یەكەم قوربانی ئەم جۆر چەكانە.

دەسەڵاتدارانی ئێران هەرگیز دوو دڵ نەبوونە لە بەكارهێنانی هەر چەشنە ئامرازێك كە لە بەردەستیاندا بێت بۆ كوشت و بڕی كەمایەتییەكانی نێو ئێران.

نزیكەی سالێك دوای رێكەوتنی ناوكی ئێران، ئەوە زیاتر روونە كە تاكو ئێستا تاران بەردەوامە لە دروستكردنی هەڕەشەی جیدی لەسەر سەقامگیریی ناوچەكە و ئاشتی جیهان. هەوڵەكانی ئێران بۆ سەپاندنی هەژموونی خۆی لەسەر ناوچەكە یارمەتیدەربوە بۆ گەشەی تیرۆریزم و دوژمنایەتی. ئێران تاكو ئێستاش گەورەترین پشتیوانی تیرۆریزمە و سەرچاوەی سەرەكی ئاژاوەیە لە ناوچەكە. لە هەمان كاتدا لە نێوخۆی ئێراندا، لەسێدارەدانی چالاكانی سیاسی بەشێوەیەكی سەرسوڕهێنەر بەرزبوەتەوە و ئازارو ئەزیەتی نەتەوەكان و ئاینەكان زیادی كردوە. بارودۆخی كەمایەتییە نەتەوەیی، ئاینی و جیندەرییەكان زۆر خراپە و رێژیم لە هەوڵدایە تاكو گرووپە جۆراوجۆرەكانی نێوخۆی ئێران لەنێوببات؛ ئەمەش لە رێگای سەركوتی وەحشیانە و سانسۆری دژبەرانەوە.

خۆ بە بەرزتر زانینی (supremacism) شیعەی فارسی هۆكاری سەرەكییە دەستێوەردانەكانی ئێرانە لە ناوچەكە و تاكو كاتێك ئەم رێژیمە بوونی هەبێت، ئاشتی و سەقامگیریی لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست بوونی نابێت.

ئێرانییەكان زیاتر لە سەدەیەكە بەهۆی ئەم خۆ بە بەرزتر زانینەوەئازار دەچێژن وئەمە سەرچاوەی بەردەوامی دیكتاتۆریی بوە لە ئێرانی هاوچەرخدا. ئەمەش تەوەرێكی گرینگە كە پەیوەندیی هەیە لە نێوان دوو گرفتی سەرەكی ئێران كە بەردەوام بەرهەم دێنەوە؛ دیكتاتۆری لە نێوخۆ و ناسەقامگیریی دەرەوە. لەبەر ئەوە، ئێمە لەو باوەڕەداین كە خەباتی ئێرانییەكان بۆ كۆتایهێنان بەو خۆ بە بەرزتر زانینە و دەوڵەتی ناوەندگەرا، دەتوانێ كلیلێك بێت بۆ كۆمەڵگای نێودەوڵەتی لە تێڕوانینیان بۆ بەرەورووبوونەوەی ئەو هەڕەشانەی كە ئێران دەیكاتە سەر ئاشتی نێونەتەوەیی و بەتایبەتی سەقامگیریی ناوچەكە.

بەم شێوەیە، ئەوەی كە ئێران مەترسیدار دەكات، بەناچاریی جۆری ئەو چەكانە نیە كە لەبەردەستی دایە، بەڵكو زیاتر لەوە فراوانخوازیی و تۆتالیتاریزمە، دوو بەریانی تێكئاڵاو كە لە خۆ بەرزتر زانینی شیعەی فارسی یەوە سەرچاوە دەگرێت. بۆیە ئێمە لەو باوەڕەداین كە لە گەڕانیان بەدوای رێگایەكی باشتر بۆ بەرەنگاربوونەوەی ئەو هەڕەشانەی كە لەلایەن ئێرانەوە دەكرێتە سەر سەقامگیریی ناوچەكە، پێویستە كۆمەڵگای نێونەتەوەیی و هێزە ناوچەییەكان فرە كولتوور بوونی ئێران وەكو راستییەك لەبەرچاو بگرن. پرسی سەرەكی نەتەوەكانی دێمۆكراسییە و خەباتیان دژی كۆماری ئیسلامی ئێران كلیلی وەرچەرخانی ئێرانە لە وڵاتێكی سەركێشەوە بۆ دامەزراوەیەكی ئاشتیخواز لە رێگای سیستەمێكی كۆنترۆڵ و هاوسەنگیی.

بە كورتی، ئێمە پێمان وایە كە هاوپەیوەندییەكی ستراتژیك هەیە لە نێوان خواستەكانی نەتەوەكانی نێو ئێران و ئەكتەرە سەرەكییەكانی ناوچە كە دەتوانن نەزمێكی نوێ لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست بەدیبێنن كە ببێتە بنەمای ئەمنیەتی جێگیر و ئاشتی بەردەوام.

سەرچاوە: ئورشەلیم پۆست
بالاترین چاپکردنی ئەم بابەتە

رۆژنامەی کوردستان
رۆژنامەی کوردستان ژ. ٧١٢ لەم ژمارەیەدا:

ــ شکستی کەرکووک کۆتایی ڕێگا نییە!
ــ ڕەوایی چەک و ڕەوایی خەڵکی
ــ ئیمپراتوریی نافەرمی ئێرانی
ــ دەسەڵات و کۆمەڵگا