• ڕۆژنامەی کوردستان
  • گۆڤاری ئاگری
  • گۆڤاری بیری خوێندکار
  • گۆڤاری لاوان
  • گۆڤاری ژنان
  • کەناڵی تەلەفزیۆنی تیشک
  • گۆڤاری نەرگز
١٧ی ئوکتۆبەری ٢٠١٧ی زایینی - ٢٥ی رەزبەری ١٣٩٦ی هەتاوی  

کاوە ئاهەنگەری: ئه‌مجاریش ده‌رکه‌وت که حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران جیددیترین، به‌هێزترین و شوێندانه‌رترین دژبه‌ری کۆماری ئیسلامییه

زایینی: ١٩-٠٧-٢٠١٦ - هەتاوی: ١٣٩٥/٠٤/٢٩ - ١١:٠٩ تاران قه‌باره‌ی فۆنت: قه‌باره‌ی نووسراوه‌ گه‌وره‌ بكه‌قه‌باره‌ی نووسراوه‌ بچووكتر بكه‌‌
کاوە ئاهەنگەری: ئه‌مجاریش ده‌رکه‌وت که حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران جیددیترین، به‌هێزترین و شوێندانه‌رترین دژبه‌ری کۆماری ئیسلامییه
ماڵپەڕی کوردستان میدیا لە پێوەندی لەگەڵ خەباتی نوێی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران، لەگەڵ ژمارەیەک لە چالاکانی سیاسی و کەسایەتی ئاکادمیک وتووێژی پێک هێناوە کە دەقەی ئەم وتووێژانە لە ماڵپەڕی کوردستان میدیاوە بڵاو دەکرێتەوە.

ماڵپەڕی کوردستان میدیا لەم پێوەندییەدا لەگەل "کاوە ئاهەنگەری" چالاکی سیاسی وتووێژێکی لەم بارەیەوە پێک هێناوە.

دەقی وتووێژەکە:

١ـ دەسپێکردنەوەی قۆناغی نوێی خەبات لە لایەن حیزبی دێموکرات چ کاریگەرییەکی لە سەر هاوکێشە سیاسییەکانی ئێران و ناوچەکە دەبێت؟

ئه‌گه‌ر بڕوانینه ده‌ستپێک و ئاکامه‌کانی ڕاسانی نوێی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران، به ڕوونی بۆمان ده‌رده‌که‌وێ که ئه‌م ڕاسانه زۆر زوو توانی له ئاستی ئێرانی، ناوچه‌یی و جیهانیدا ده‌نگدانه‌وه و ڕه‌نگدانه‌وه‌ی هه‌بێ. سەرنجدان یان جێی سەرنج‌بوونی ڕاسانی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران له‌م سێ به‌سته‌ره‌دا که ئاماژه‌م پێکردن، ده‌گه‌رێته‌وه سه‌ر قورسایی و جێگه‌ و پێگه‌ی حیزبی دێموکرات له ئاستی ئێران و ناوچه‌دا. مادام ڕاسانی حیزبی دێموکرات ده‌توانێ جێی سەرنج و بایه‌خ پێدان بێ، حیزبی دێموکرات و پرۆژه‌ و چالاکیی سیاسیشی ده‌توانێ له سه‌ر چاره‌نووسی کورد له ئێران و ناوچه‌شدا کاریگه‌ر و شوێندانه‌ر بێ. ئه‌مجاریش ده‌رکه‌وت که حیزبی دێموکرات جیددیترین، به‌هێزترین و شوێندانه‌رترین دژبه‌ری کۆماری ئیسلامییه، که‌وابوو چ بۆ کورد و چ بۆ غه‌یری کورد ده‌توانێ جێی بایه‌خ و لێ‌وردبوونه‌وه بێ.

٢ـ ئایا ڕاسانی حیزبی دێموکرات لە کوردستانی ڕۆژهەڵات دەبێتە هۆی پێکهێنانی بەرەیەکی یەکگرتووی حیزبەکانی ڕۆژهەڵات؟

ئه‌گه‌ر چاو له دوو ده‌یه‌ی ڕابردوو بکه‌ین، چه‌شنێک له بۆشایی ته‌شکیلاتی- نیزامی له ناوخۆی کوردستانی ڕۆژهه‌ڵات له لایه‌ن حیزبه‌کانه‌وه، توانی ببێته به‌شێک یان هۆکارێکی شوێندانه‌ر له سه‌ر ڕه‌وتی ئینشعابه‌کان. به دوای ئینشعابه‌کانیش به هۆی نه‌بوونی به‌رنامه‌یه‌کی جیددی و مه‌یدانی، پرۆسه‌ی یه‌کگرتنه‌وه‌کان زۆر به لاوازی ده‌ڕۆیشتنه پێش و به داخه‌وه تا ئێستا یه‌کگرتنه‌وه‌ی دێموکراته‌کان و کۆمه‌ڵه‌کان سه‌ری نه‌گرتوه. به‌ڵام به دوای ڕاسانی نوێی حدکادا، ده‌بینین که '' خه‌ته‌ری دوژمنی هاوبه‌ش'' توانی له سه‌ر هاوفکری و هاوکاریی ئه‌منییه‌تی و نیزامی نێوان هێزه‌کان زیاتر شوێندانه‌ر بێ. ئه‌وه نیشانه‌یه‌کی باش و ئه‌رێنییە‌ بۆ حیزبه‌کانی کوردستانی ڕۆژهه‌ڵات بۆ پێداچوونه‌وه‌یه‌کی جیددی به دۆخی هه‌نووکه‌یاندا. به باوه‌ڕی من ئه‌گه‌ر پرۆسه‌ی یه‌کگرتنه‌وه‌ی هێزه‌کانی کوردیش سه‌ر نه‌گرێ، بۆ هه‌رچی باشتر رووبه‌ڕووبوونه‌وه له‌گه‌ڵ دۆخی ئاڵۆزی هه‌نووکه‌ و داهاتووی رۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست به گشتی و ئێران به تایبه‌تی، زۆر پێویسته که حیزبه‌کانی رۆژهه‌ڵات چ له تویێ به‌ره‌یه‌کی یه‌کگرتوودا چ لانیکه‌م له ستادێکی هاوبه‌شی سیاسی- نیزامی‌دا، به هێزتر و کاریگه‌رتر ده‌رکه‌ون.

٣ـ پێشەنگەبوونی حیزبی دێموکرات لە دەسپێکردنەوەی دووبارەی خەباتی نوێ لە ڕۆژهەڵات چۆن هەڵدەسەنگێنی؟

پێشه‌نگبوونی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران به شتێکی نامۆ و نوێ نازانم و نابینم. حیزبی دێموکرات یه‌که‌م حیزبی مۆدێڕنی هه‌موو کوردستانه و ڕابه‌ری بزووتنه‌وه‌ی میللی- دیموکراتیکی کورد له ئێراندا بووه.

به داخه‌وه زیاتر له پێنج هه‌زار شه‌هیدی هه‌یه و هه‌ڵقوڵاوی نێو خه‌ڵکی خۆیه‌تی به هه‌موو چین و توێژێکه‌وه‌. به چاوخشاندنێک به ڕابردووی حیزبی دێموکرات، بۆ من پێشه‌نگی حیزبی دێموکرات ده‌که‌وێته خانه‌ی '' ئه‌رک'' و وه‌ک بیچم و تایبه‌تمه‌ندی '' بوونی سیاسی'' حیزبی دێموکراتی ده‌بینم. له سه‌ر ئه‌م ئه‌ساسه‌ش پێموایه پێویسته له نێو خۆماندا زیاتر که‌م کاری و که‌م کۆڕییه‌کان بخرێنه به‌ر باس و لێکدانه‌وه و حیزبی دێموکرات به پێداچوونه‌وه‌ و چاکسازی ده‌توانێ وه‌ک هه‌میشه پێشه‌نگی بزووتنه‌وه‌ی میللی- دێموکراتیکی کورد له ئێراندا بمێنێته‌وه.

٤ـ بە گشتی ڕا و بۆچوونی ئێوە لە سەر ڕاسانی حیزبی دێموکرات چیە؟

به چاوخشاندێک به سه‌ر گۆڕانکارییه‌کانی ناوچه به گشتی و وڵاتانی ئێران و دراوسێکانی به تایبه‌تی، پێداچوونه‌وه و نوێژه‌نکردنه‌وه‌ی خه‌بات ئه‌مرێکی حه‌یاتی و زه‌رووریه. ڕاسانی حیزبی دێموکراتیش له ڕاستیدا په‌که‌یجێکی موبارزاتی‌ چه‌ند ڕه‌هه‌ندیه که به له‌به‌رچاوگرتنی دۆخی هه‌نووکه ‌و داهاتووی ناوچه‌که به گشتی و ئێران و کوردستانی ڕۆژهه‌ڵات به تایبه‌تی، له لایه‌ن ڕێبه‌ریی حیزبی دێموکراته‌وه هاتۆته ئاراوه. پێویسته ئه‌وه‌ش بگووترێ که ڕاسان ته‌نیا به‌رگری و خه‌باتی چه‌کدارانه‌ نیه به‌ڵکوو وه‌کی باسکرا، گرێدانی هه‌موو جۆره‌کانی خه‌باته که له ڕاستیدا پشتیوان و ته‌واوکه‌ری یه‌کترن.
بالاترین چاپکردنی ئەم بابەتە

رۆژنامەی کوردستان
رۆژنامەی کوردستان ژ. ٧١٠ لەم ژمارەیەدا:

ــ هەموو ڕێگاکان دەچنەوە کوردستان
ــ سەهۆڵبەردان لە ڕۆژهەڵاتی ناویندا
ــ دیپلۆماسیی درۆزنەی نێوخۆیی
ــ زیندانیی سیاسی بوونی نییە
  • ڕەساڵەتی تەنز له شێعری \ ڕەساڵەتی تەنز له شێعری "مەلا مارف کۆکەیی"دا
    کۆمەڵیک ڕووداوی ناخۆش و تاڵ وەک شەڕە جیهانییه‌کان، شەڕی ناوخۆی ئێران، سیڵاوی مەهاباد، کوشتاری خەڵکی ئه‌م شاره و قات و قڕی له ماوەی ژیانی مەلا مارفدا که له سەر هەژاری و نەداری خەڵک شوێندانەر بوو له شێعرکانی ڕەنگدانه‌وەی جیددیان هه‌یه، شاعیری نوکته باز له سەردەمی دیکتاتۆرییه‌تدا زۆر جار به زمانی ته‌نز لۆمه له‌م بارودۆخه دەگرێ.
  • کەریم پەرویزی: خەڵک بە هاتنیان بۆ سەرشەقام، ترسیان لە داپڵۆسینی ڕێژیم ڕەویوەتەوە و لە مەرحەلەیەکی دیکەدا، دەبێت ترسی خەڵک لە زیندان بشکێت و بڕۆنە بەر زیندانەکان و داوای ئازادکردنی گیراوەکان بکەن کەریم پەرویزی: خەڵک بە هاتنیان بۆ سەرشەقام، ترسیان لە داپڵۆسینی ڕێژیم ڕەویوەتەوە و لە مەرحەلەیەکی دیکەدا، دەبێت ترسی خەڵک لە زیندان بشکێت و بڕۆنە بەر زیندانەکان و داوای ئازادکردنی گیراوەکان بکەن
    خرۆشانی جەماوەریی ڕۆژهەڵات و پەیامەکانی لە دوای ئەنجامە ئەرێنییەکەی ڕێفراندۆمی سەربەخۆیی کوردستانی باشوور، مژاری چاوپێکەوتنێکی تەلەفزیۆنی تیشکە لەگەڵ کەریم پەرویزی، ئەندامی دەفتەری سیاسی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران کە سەرنجتانی بۆ خوێندنەوەی ڕادەکێشین.
  • بەرەو درووستکردنی حکوومەتێکی سەربەخۆ و دێموکرات لە باشوور بەرەو درووستکردنی حکوومەتێکی سەربەخۆ و دێموکرات لە باشوور
    چوار فاکتۆری سەرچاوە گرتنی ئەم سەربەخۆییە لە ئیرادەی گشتی، دادپەروەری وەک بناغەی ئەو حکوومەتە، دێموکراسی و هەبوونی هێزی پێشمەرگە بۆ دابین کردنی ئاسایش و ئاسوودەیی هاووڵاتیان لەو فاکتۆرانەن کە لە بەرژەوەندیی حکوومەتی سەربەخۆی باشووری کوردستان دا دەبن.
  • باشووری کوردستان و بنچینەی خەباتی گەلی کورد باشووری کوردستان و بنچینەی خەباتی گەلی کورد
    ئێمە دەبێ سەرەتا لە هەناوی کۆمەڵگەی خۆماندا حزوورمان هەبێت و ئاگاداری هەموو گرفت و خەسڵەتەکانۆ کۆمەڵگەی خۆمان بین و بتوانین جیاوازییە هەرێمی و ناوچەییەکان بناسین، هەتا بتوانین بەرنامە و پرۆژەکانمان لەسەر بنەمای واقیعی کۆمەڵگەکەمان بێت.
  • چیرۆکی منداڵانی بێ‌‌سەرپەرەست لە ئێران چیرۆکی منداڵانی بێ‌‌سەرپەرەست لە ئێران
    سەرئەنجام دوای پڕۆسەی قانوونی، ماری و مێردەکەی پێکەوە لە ئافریقاڕا کچێک و کۆڕێکیان وەک منداڵی خۆیان وەرگرت. ئێستا ئەوان ١٤ ساڵ و ١٢ ساڵ تەمەنیانە و وەک هەر منداڵێکی دیکە دەچنە قوتابخانە و ژیانێکی باشیان هەیە.
  • خۆكوژی كۆتاییەكی تراژێدیك خۆكوژی كۆتاییەكی تراژێدیك
    دیاردەگەلێك كە بەربەستن لە بەردەم بەرزەفڕی مرۆڤ و وەك نەخۆشییەك خەون و ئارەزووەكانی مرۆڤ تووشی بەلاڕێداچوویی دەكەن و لە ئاكامدا ئەوە ئەو دیاردانەن كە زۆرجار زاڵ دەبن بەسەر مرۆڤدا. خۆكوژی یەكێك لەو دیاردانەیە كە ئەمڕۆ بەربینگی مرۆڤی گرتووە و بووەتە دیاردە لە نێو هەموو كۆمەڵگا مرۆییەكانی جیهاندا.
  • ڕاسان پرۆژەیەکی سیاسی نوێ لە خەباتی ڕۆژهەڵاتدا ڕاسان پرۆژەیەکی سیاسی نوێ لە خەباتی ڕۆژهەڵاتدا
    زۆربەی بزاڤە ڕزگاریخوازەکانی دنیا لە حاڵەتێکدا سەریان هەڵداوە، کە دیکتاتۆرەکان ویستوویانە لە ڕێگای ئامرازەکانی هێز و دەسەڵاتەوە ڕێککەوتنێکی مڵکەجبوون لە نێوان خۆیان و کۆمەڵگادا ساز بکەن و کۆمەڵگا ملکەجی بەرژەوەندییەکانی خۆیان بکەن و ئەدەبیاتێک لە سەر کۆمەڵگا زاڵ بکەن کە لە ڕاستای دەسەڵاتی ئەواندا بێت و سەروەری ئەوانی تێدا گارانتی کرابێت.
  • دیپلۆماسیی درۆزنەی نێوخۆیی دیپلۆماسیی درۆزنەی نێوخۆیی
    کەوایە بەپێی وتەی بەرپرسانی ڕێژیم، خامنەیی ڕاستەوخۆ لە هەڵبژاردنی هەموو وەزیرەکانی رووحانیدا دەستی هەیە، ڕەنگە لێرەدا بگوترێ: "بۆخۆت بەخێر بێیتەوە، ئاگات لە کوێیە؟"
  • هەموو رێگاکان دەچنەوە کوردستان هەموو رێگاکان دەچنەوە کوردستان
    لە دوای ٥٧ و خۆسەپاندنی رێژیمی ئیسلامی بەسەر گشتایەتیی جوغرافیای ئێراندا، کوردستان بوو بە مەکۆی گشت لایەنە پەراوێزخراوەکان، ئەو رۆژانە زۆر لایەن بوون کە لە نیشتمانی کوردەکاندا داڵدە درابوون، حیزبە کوردییەکان بە سینگ ئاوەڵاییەوە وەریانگرتن.
  • سەهۆڵبەردان لە رۆژهەڵاتی ناویندا سەهۆڵبەردان لە رۆژهەڵاتی ناویندا
    پەرەئەستاندنی دێموکراسی و پتەوبوونی پەیوەندیی لە نێوان ئەمریکا، وڵاتانی ئەورووپی، ژاپۆن، کورەی باشوور و ئوسترالیا "بەراییەکی ئاشتی" (zone of peace) لێ کەوتووەتەوە. دێموکراسی هەروەها ڕای گشتی کردووەتە فاکتەری سنووردارکەر، هەڵبەت نەک ڕێگر، لە پەیوەندی لەگەڵ شەڕکردنی وڵاتانی دێموکراتیکدا.
  • زیندانیی سیاسی بوونی نییە زیندانیی سیاسی بوونی نییە
    لە وڵاتێکی ژێر دەسەڵاتێکی دیکتاتۆری و فاشیستیدا، شتێک بە ناوی زیندانیی سیاسی ناتوانێ مانایەکی هەبێ و ئاماژەیەک بۆ شتێکی راستەقینە نابێ. لە راستیدا چەمکی زیندانیی سیاسی دەتوانێ چەمکێکی چەواشەکارانە و بەلاڕێدابەرانە بێ.
  • ئەحمەد شێربەگی: دوكتور سه‌عید پێی وابوو كه‌ هه‌ر به‌شێكی كوردستان ڕزگاری بێ، كارتێكه‌ری خۆی له‌سه‌ر به‌شه‌كانی دیكه‌ی كوردستان ده‌بێ ئەحمەد شێربەگی: دوكتور سه‌عید پێی وابوو كه‌ هه‌ر به‌شێكی كوردستان ڕزگاری بێ، كارتێكه‌ری خۆی له‌سه‌ر به‌شه‌كانی دیكه‌ی كوردستان ده‌بێ
    بە بۆنەی ٢٥ـەمین ساڵڕۆژی شەهیدانی بێرلین لە لایەن دیپلۆمات تێرۆریستانی نێردراوی ڕێژیمی ئیسلامیی ئێران ڕۆژنامەی کوردستان ئۆرگانی کۆمیتەی ناوەندیی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران وتووێژێکی لەگەڵ "ئەحمەد شێربەگی" بێژەری بەناوبانگی ڕادیۆ دەنگی کوردستانی ئیران پێک هێناوە کە دەقی ئەم وتووێژە بەم چەشنەیە:
  • شەرەفکەندی، قارەمان یا پاڵەوان؟ شەرەفکەندی، قارەمان یا پاڵەوان؟
    لە ڕاستیدا خودی وشەی "شۆڕش" (انقلاب) واتە گۆڕانێکی بنەڕەتی لە ناوەڕۆکدا؛ ئەوەش پێویستی بە هەندێک هۆکاری تایبەتی و گشتی هەیە کە هۆکارە تایبەتییەکە ئەوەیە سەرتاسەری شۆڕشەکانی مێژوو بە دەست کەسانی نوخبه و زانای کۆمەڵگای نێوخۆی خۆیان کراوە جا ئەم کەسانە لە هەر چین و توێژێکی کۆمەڵگا بن و بە هەر جۆرە بیرۆکەیەک.
  • کرماشان، لانکەی کولتوور و ژیاری مرۆیی لە کوردستان کرماشان، لانکەی کولتوور و ژیاری مرۆیی لە کوردستان
    لە ساڵانی ١٣٣٠ی (١٩٥٢ی زایینی) هەتاوی بەئەملا لەسەر دەستی كەسانێكی تر و نەوەیەكی تر شەپۆل و رەهەندێكی دیكە لە نووسین و داهێنانی ئەدەبی و بەتایبەت ژانری شیعر لە كرماشان و ئیلام سەر هەڵدەدەن و دەبنە ئاوێنەی باڵانوێنی كۆمەڵ و لەباری فەرهەنگییەوە پێشەنگایەتیی ئەو قۆناغە دەگرنە ئەستۆ.