• ڕۆژنامەی کوردستان
  • گۆڤاری ئاگری
  • گۆڤاری بیری خوێندکار
  • گۆڤاری لاوان
  • گۆڤاری ژنان
  • کەناڵی تەلەفزیۆنی تیشک
  • گۆڤاری نەرگز
٢٠ی ژانویەی ٢٠١٨ی زایینی - ٣٠ی بەفرانباری ١٣٩٦ی هەتاوی  

ژیلا موستەئجێر: ژنان وەکوو نیوەی کۆمەڵگا لەم قۆناغە چارەنووس‌سازەی ڕۆژهەڵاتدا بڕیاریان داوە بەو پەڕی هەست بە بەرپرسیارەتی بەشداری لە خەبات بکەن

زایینی: ١٠-٠٨-٢٠١٦ - هەتاوی: ١٣٩٥/٠٥/٢٠ - ١٢:٤٧ تاران قه‌باره‌ی فۆنت: قه‌باره‌ی نووسراوه‌ گه‌وره‌ بكه‌قه‌باره‌ی نووسراوه‌ بچووكتر بكه‌‌
ژیلا موستەئجێر: ژنان وەکوو نیوەی کۆمەڵگا لەم قۆناغە چارەنووس‌سازەی ڕۆژهەڵاتدا بڕیاریان داوە  بەو پەڕی هەست بە بەرپرسیارەتی بەشداری لە خەبات بکەن
ماڵپەڕی کوردستان میدیا لە پێوەندی لەگەڵ خەباتی نوێی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران، لەگەڵ ژمارەیەک لە چالاکانی سیاسی و کەسایەتی ئاکادمیک وتووێژی پێک هێناوە کە دەقەی ئەم وتووێژانە لە ماڵپەڕی کوردستان میدیاوە بڵاو دەکرێتەوە.

ماڵپەڕی کوردستان میدیا لەم پێوەندییەدا لەگەل "ژیلا موستەئجێر" چالاکی ژنان لەم بارەیەوە پێک هێناوە.

دەقی وتووێژەکە:

١ـ ڕای ئێوە لە سەر کاریگەریی ژنان لەم ڕاسانە نوێیە حیزبی دێموکراتدا چیە؟

ژنان وەکوو نیوەی کۆمەڵگا لەم قۆناغە چارەنووس‌سازەی ڕۆژهەڵاتدا بڕیاریان داوە بەو پەڕی هەست بە بەرپرسیارەتی بەشداری لە خەبات بکەن و بە درووشمی "تا ئازادی چ دەبێ بلا ببێ" هاتوونەتە مەیدان و دڵنیام ئەم خەباتە دەتوانێ باشترین دەسکەوتەکانی بۆ کۆمەڵگای ڕۆژهەڵات دەبێ.

ژنان دەتوانن بە زووترین کات باشترین کاریگەری لە سەر بزووتنەوە کۆمەڵایەتی و سیاسییەکان دانێن، دەبێ زیاتر لە پێش پەیوەست بە کاروباری سیاسی و نیزامی بن و لە هەموو دەرفەتەکان کەڵک وەر بگرن و هەموو شوێن و ئامرازێک بکەنە مەتەرێزێک بۆ بەشداری لە ڕاسان و لەم ڕێگەوە بەرگری لە مافە زەوتکراوەکانی خۆیان بکەن.

٢ـ خەبات لە کوردستانی ڕۆژهەڵات، دژواریی تایبەتی خۆی هەیە و بەشداریی ژنان لەم خەباتەدا جێگای تایبەتی خۆی دەبێ، بۆ جێبەجێ‌کردنی ئەو بەشداریە دەبێ چی بکرێ؟

ئەوەیکە لە مێژووی ئەحزابی کوردی ڕۆژهەڵاتی کوردستان بە گشتی و تایبەتیتر لە حیزبی دێموکراتدا تا ئێستا دەرکەوتووە، گرینگییەکی زۆر بە هێزی ژنان و کچان دراوە و لە دنیایی ئەورۆشدا ناتوانین لە کاریگەربوونی توانا و بیری شۆرشگێرانەی ژنان کەڵک وەر نەگرین و ژنان بخەینە پەرواوێزەوە و ڕوونتر ئەوەیە کە دوایی ڕەخساندنی هەل و ئامادەکردنی بەستێنی دەرخستنی ئەو تواناییانە، ئەرکی قورسی جێبەجێ‌کردن تەنها و تەنها دەکەوێتە ئەستۆی خودی ژنان و خۆمان دەبێ بەرپرسانە و بەو شێوەیە کە شیاوی ڕاسان و خەباتی نوێی حیزبی دێموکراتە، بجوڵێنەوە و بە بڕوای من چ پێشتر و چ لە دەستپێکی ڕاسانی نوێی حیزبی دێموکرات بارودۆخەکە بۆ ئەو مەبەستە ئامادە بووە و ئامادە کراوە و پێویستە ژنانیش بە باشی پێشوازی لێ بکەن و بە پەیوەستبوون بە ڕیزەکانی دێموکرات، قۆناغێکی نوێ لە جۆری خەبات و تێکۆشانی خۆیان هەڵبدەنەوە و بۆ دەستەبەر کردنی مافە سیاسی، نەتەوەیی و کۆمەڵایەتیەکانیان هاوشان لەگەڵ پیاوانی تێکۆشەری نەتەوەکەمان تێبکۆشن .

٣ـ ئایا ڕوانین و ئاواتەکانی ژنانی کورد دەکرێ لەگەڵ خەباتی نەتەوەیی دێموکراتیک و بەتایبەت لەگەل ڕاسانی حیزبی دێموکراتدا گرێ بدرێ؟

حیزبی دێموکرات ئاڵا هەڵگری بزوتنەوە و خەباتێکی ئینسانی و ڕزگاریخوازانەیە کە ئەم ڕاسانەش هەر لە سەر هەمان بناغە و بنچینە بوژاوەتەوە و لەو کاتە لە زەماندا ناتوانین بەهیچ شێوەیەک و بە هیچ بیانوویەک پرسەکانی تایبەت بە ژنان لە بیری خۆمان ببەینەووە و چارەسەری بۆ ئەم پرسانە هەڵگرین بۆ قۆناخێکی دیکە، بە ڕوونی دیارە کە پرسی ژنان لە واقعی خۆیدا پرسێکی مرۆییە و دەبێ هاوکات لە گەڵ دەستپێکی ئەم ڕاسان و وەگڕخستنی ئەم خەباتە نوێیە جێگە و پێگەی خۆی بۆ گەیشتن بە ئامانجەکانی قورس و قایمتر بکات.

وەک چۆن خەباتی ڕزگاریخوازی نەتەوەیی بۆ ژنان بووەتە دەغدەغە و ژنان شان‌بەشانی پیاوان لە خەباتە چەکداری و مەدەنیەکاندا هەوڵی بۆ دەدەن و ڕۆڵی خۆیان دەگێرن، دەبێت پیاوانیش لەم پرسە خۆیان گێل نەکەن و هاوکات لەگەڵ هەوڵی بێ وچان بۆ ڕزگاریی ڕۆژهەڵاتی کوردستان، کێشەکانی تایبەت بە ژنانیش چارەسەر بکرێت و دوانەخرێت بۆ دوارۆژێکی ناروون.

بە دڵنیاییەوە ئەم ڕاسانە دەتوانێ هەموو وزەیەک بۆ گەیشتن بۆ ئامانجێکی ئینسانی کۆ کاتەوە دەوری یەک.

٤ـ بە گشتی ڕا و بۆچوونی ئێوە لە سەر ڕاسانی حیزبی دێموکرات چیە؟

یەکێک لە باشترین تایبەتمەندیەکانی ڕاسانی نوێی حیزبی دێموکرات کات و زەمانی ڕاگەیاندننی ئەم خەباتەیە. لەوەها کاتێکدا کە بارودۆخی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست لەوپەڕی شپرزەیی دایە و ئەگەری ئەوە هەیە کە سنوری وڵاتانی ناوچەکە بگۆڕدرێ، هەروەها لە ناوخۆی ئێراندا بارودۆخی ئابووری، کۆمەڵایەتی و سیاسی و ئەمنییەتی لە خراپترین حاڵەتی خۆی دایە و بەردەوام و ڕۆژانە شاهیدی پێشێلکاریی ئاشکرای مافە سەرەتاییەکانی خەڵکین، بێ گومان خەڵکی ڕۆژهەڵات پێویستی بە ڕزگاریدەرێک هەیە کە توانایی ئەوەی هەبێ بە باشترین شێوە لەم ئالۆزیانە کەڵک وەر بگرێ و نا مومکینەکان، مومکین بکات. بە خۆشییەوە حیزبی دێموکرات بە بڕیاری مێژوویی و چارەنوس‌سازی خۆی، هیوای درووستکردنی داهاتوویەکی گەشی به گەڕانەوە بۆ ناو خەڵک دا. بۆیە بۆمان دەرکەوت ئەم راسان و خەباتە چاوی زۆری لەسەرەو

بە بروای من ئەم راسانە باشترین درەفەتە بۆ گۆرینی پتانسیەلەکان بۆ سەرکەوتن، ئەحزابی ڕۆژهەڵات دەتوانن بەیەکگرتوویی هێزە چەکدارەکانیان و گەیشتن بە ڕوانگەیەکی سیاسی هاوبەش لە بەرابەر دوژمندا شانسی سەرکەوتنی خۆیان ببەنە سەرەوە.
بالاترین چاپکردنی ئەم بابەتە

رۆژنامەی کوردستان
رۆژنامەی کوردستان ژ. ٧١٦ لەم ژمارەیەدا:

ــ دەنگی راسانی گەلان نابیستن
ــ خەباتی ڕۆژهەڵات بەردەوامە
ــ خۆپێشاندانەکانی ئێران و پرسی کورد
ــ کاوە ئاهەنگەری: ئیرادەی گشتی کوردەکان لە ئێران، بە هەبوونی ڕێبەرییەکی شیاو و لێوەشاو بۆ ئەم قۆناغە دەتوانێ بەشێک لە هاوکێشەکان بە قازانجی کوردستان بگۆڕێ
  • شەپۆلەکانی شار شەپۆلەکانی شار
    شەپۆلەکانی شار پڕە لە هەست و سۆزی نیشتمانپەروەری و نەخشێنەری ئەو جووڵە و راچەنینانەیە کە لە نێو کۆمەڵی کوردەواریدا بە نهێنی و دوور لە چاوی داگیرکەر، بەردەوام لە گەشە و هەڵچووندان.
  • تەیموور مستەفایی: هێزە نیزامییەکانی ئێران نەتەنیا نابێت لە سەرکوتی خۆپێشاندەراندا بەشداری بکەن، بەڵکوو دەبێت هاوکاری بەئەنجام گەیاندنی ئەو حەرەکەتە بن کە بە قازانجی هەموو لایەکە تەیموور مستەفایی: هێزە نیزامییەکانی ئێران نەتەنیا نابێت لە سەرکوتی خۆپێشاندەراندا بەشداری بکەن، بەڵکوو دەبێت هاوکاری بەئەنجام گەیاندنی ئەو حەرەکەتە بن کە بە قازانجی هەموو لایەکە
    دەقی وتووێژی کاک تەیموور مستەفایی، ئەندامی دەفتەری سیاسیی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران و بەرپرسی کۆمیسیۆنی تەشکیلاتی حیزب لەسەر خۆپێشاندانە سەرانسەرییەکانی ئێران و بڵاوکردنەوەی ڕاگەیەندراوی ئەم کۆمیسیۆنە لەم پێوەندییەدا، لەگەڵ تەلەفزیۆنی تیشک.
  • کاوە ئاهەنگەری: ئیرادەی گشتی کوردەکان لە ئێران، بە هەبوونی ڕێبەرییەکی شیاو و لێوەشاو بۆ ئەم قۆناغە دەتوانێ بەشێک لە هاوکێشەکان بە قازانجی کوردستان بگۆڕێ کاوە ئاهەنگەری: ئیرادەی گشتی کوردەکان لە ئێران، بە هەبوونی ڕێبەرییەکی شیاو و لێوەشاو بۆ ئەم قۆناغە دەتوانێ بەشێک لە هاوکێشەکان بە قازانجی کوردستان بگۆڕێ
    خوێنەرانی بەڕێزی "کوردستان"، سەبارەت بە دوایین بارودۆخی ئێران و کوردستان و هەروەها نەخش و دەوری کورد و حیزبی دێموکرات لە هاوکێشەکاندا، ماڵپەڕی "کوردستان میدیا" وتووێژێکی لەگەڵ بەڕێز "کاوە ئاهەنگەری" چاودێری سیاسی و ئەندامی حیزبی دێموکرات ئەنجام داوە کە لێرەدا دەخرێتە بەر دیدی ئێوەی خۆشەویست.
  • ئێمە و وێژمانەکانی داگیرکراوی و هەڵاوێردراوی ئێمە و وێژمانەکانی داگیرکراوی و هەڵاوێردراوی
    ئەم گوتارە ئەگەرچی لای گرووپ، ڕێکخراو و حیزبی سیاسیشەوە هەڵگیراوە، بەڵام بەوپێیەی کە ئەم دامەزراوەگەلە لە عەرزی واقیعدا کار دەکەن و پێویستیان بە دانوستان و دانیشتن و وەرگرتنی پووانی جیاواز هەیە، ئەم ڕێکارەیان هەتا ئیستە تا رادەیەک پاساو هەڵگرە؛ وەکوو تر لە ئاستی یەکانگیریی نەتەوایەتی و دینامیزمی کۆمەڵایەتییەوە هەندێک خەساریشی هەبووە کە لێرە ناگونجێ بەسەریاندا بێینەوە.
  • کۆمەڵگەی ئازاد لە سێبەری دێموکراسیدا کۆمەڵگەی ئازاد لە سێبەری دێموکراسیدا
    "ژان ژاک ڕۆسۆ"یش لە وتارێکیدا بە ناوی "ڕێککەوتنی کۆمەڵایەتی" دەقەکەی بەم ڕستەوە دەست پێ دەکات: "مرۆڤ سەرەڕای ئەوەیکە بە سەربەستی لە دایک دەبێت، بەڵام لە هەموو شوێنێکی ئەم دنیادا بندەست و دیلە".
  • خۆپێشاندانەکانی ئێران و پرسی کورد خۆپێشاندانەکانی ئێران و پرسی کورد
    لەو قۆناغەدا کە هێزەکانی رێژیم باوەڕیان بە خۆیان نەماوە و ترسی رووخان هێزی سەرکووتکەری بێ هیوا کردووە، راسانی شارەکانی کوردستان دەتوانێ زۆرترین دەسکەوت و کاریگەریی هەبێ. ئەوە دەرفەتێکە کە گەلی کورد دەتوانێ بۆ پێشخستن و نزیک بوونەوە لە ئامانجەکانی، کەڵکی شیاوی لێ وەربگرێ؛ بە تایبەتی کە لە قۆناغی نوێی خەباتدا، هۆشیاری نەتەوەیی و بەرینایی خەبات لە جاران بەرزتر و بەربڵاوترە.
  • پیلانەکانی بەسیج لە نێو زانکۆکانی کوردستاندا پیلانەکانی بەسیج لە نێو زانکۆکانی کوردستاندا
    لەم نێوانەدا، بەسیج، وەکوو ئامرازی سیخوڕیی حکومەت بەکار براون. بەسیج لە هەموو فەرمانگەیەکی حکومەتی و ناحکومەتی و لە واتایەکی بەربڵاوتر: لە هەموو شوێنێکدا وەکوو ڤایرۆسێک بڵاوبووەتەوە. قوتابخانەکان و زانکۆکانیش لە فیلترینی ئەم شوێنانەن. بەسیجی کوردیش، یان خۆماڵیتر بڵێم: جاشە کوردەکان، وەک باقی بەسیجییەکانی ئێران، ئەرکی تایبەتیان پێ ڕادەسپێردرێت کە بەرچاوترینیان، فرۆشتنی نیشتمان و هاوزمانەکانیانە.
  • خەباتی ڕۆژهەڵات بەردەوامە خەباتی ڕۆژهەڵات بەردەوامە
    زلهێزەکان هاتن و بێ لەبەرچاوگرتنی مافی گەلان، نەخشەی ناوچەکەیان گۆڕی؛ لە ئاکامی ئەم داڕشتنە نوێیە یەکلایەنە و نادادپەروەرانەشدا، هەندێک لە نەتەوەکان لە مافی دامەزرانی دەوڵەتی خۆیان بێبەش کران کە بەرچاوترینیان نەتەوەی کورد بوو. کورد بوو بە یەکەم قوربانی ڕەوتی نوێی نادادپەروەرانەی مێژوو، تەنیا لەبەر ئەوەیکە دروست بوونی دەوڵەتێکی کوردی لەگەڵ بەرژەوەندی ئەم زلهێزانە یەکی نەدەگرتەوە.
  • دەنگی راسانی گەلان نابیستن دەنگی راسانی گەلان نابیستن
    لە رۆژی ٧ی بەفرانباری ١٣٩٦ی هەتاوی و لە دوایین رۆژەکانی ساڵی ٢٠١٧ی زانییندا، بزاڤی مافخوازیی نەتەوەکان و خەڵکانی ئێران دوای چەندین و چەند کۆبوونەوەی ناڕەزایی دەربڕین، وەکوو ڕووبارێکی بەلرفە، بەنداوی کۆت و بەندی هەمەڕەنگی ڕێژیمی رووخاند و لافاوێکی سەرتاسەریی لە ئێراندا وەڕی خست.
  • لوقمان ئەحمەدی: هۆکاری سەرەکی ناسەقامگیری و شەڕ لە ڕۆژهەڵاتی ناویندا گرێدراوە بە بوونی فرە جەمسەری و نەبوونی هاوسەنگی هێز لە لایەک و ڕەقابەتی نێوان وڵاتانی ڕۆژهەڵاتی ناڤین و بەکارهێنانی ئەم شەڕ و ئاڵۆزیانە لە لایەن ئێلیتەکانی نێو وڵاتانی بەشدار بۆ پارستنی لوقمان ئەحمەدی: هۆکاری سەرەکی ناسەقامگیری و شەڕ لە ڕۆژهەڵاتی ناویندا گرێدراوە بە بوونی فرە جەمسەری و نەبوونی هاوسەنگی هێز لە لایەک و ڕەقابەتی نێوان وڵاتانی ڕۆژهەڵاتی ناڤین و بەکارهێنانی ئەم شەڕ و ئاڵۆزیانە لە لایەن ئێلیتەکانی نێو وڵاتانی بەشدار بۆ پارستنی
    زلهێزەکانی جیهان، بە تایبەت ڕوسیە و ئامریکا دەیانهەوێ پارسەنگێکی هێز لە ڕۆژهەڵاتی ناوین پێکبهێنن کە سەقامگیر بێ و تێیدا بەرژەوەندی و نفوزی خۆیان پارێزراو بێ. رۆڵی ئامریکا و روسیە چارەنووسساز دەبێ بۆ بارودۆخی داهاتووی ناوچەکە، ئەگەر یەک یان هەردوو لەم وڵاتانە گەرەنتی سەقامگیری و پارسەنگی هێز بدەن بە هاوپەیمان و دۆستەکانی خۆیان لە ناوچەکە ئەو کات ئیمکانی هەیە شێوەیەک لە سەقامگیری دروست بێ.
  • ئاو، کۆڵەکەی ستراتیژی داهاتووی کوردستان ئاو، کۆڵەکەی ستراتیژی داهاتووی کوردستان
    بنەمای گەشەی ئێران لە ڕووی جوغرافییەوە، لەسەر دوو پاژی ناوەندی _فارس و قەراغی _نافارس داندراوە، چون دەوڵەتی مۆدێڕن پێی وابوو تەنیا رێگەی مانەوەی، خوڵقاندنی یەک نەتەوەیە و لە پێناو ئەو ئامانجەش جوغرافیای پاشکەوتوو و پێشکەوتووی خوڵقاند.
  • کرماشان له پەنای بێپەناییدا کرماشان له پەنای بێپەناییدا
    ئەم دۆخە نالەبارە لەپاش زیاتر لە یەک مانگ، هاوکاتە لەگەڵ دەسپێکی سەرما و سۆڵە و بارینی بەفر؛ لەمبارەوە "ئەکبەر سەنجابی" فەرمانداری سەرپێڵی زەهاو باسی لە دۆخی نەشیاوی ژیانی هاووڵاتییان لە نێو خێوەتەکاندا کردووە و وتوویەتی: بەرپرسان دەبێ درک بە بارودۆخی لێقەوماوان بکەن؛ خەڵک بە دژوارییەوە لە ژێر خێوەتی ١٠ میتریدا دەژین!
  • دوکتور قاسملوو، بزاڤی راسیۆنالیزمی سیاسەت لە کوردستاندا دوکتور قاسملوو، بزاڤی راسیۆنالیزمی سیاسەت لە کوردستاندا
    ئەو تایبەتمەندییەی هزری سیاسی کە لە بۆڵەبۆڵ و تەنانەت خواستی سیاسیش جیای دەکاتەوە ئەوەیە کە سیستمێکی واتادارمان پێ دەبەخشێت کە کێشەی کورد لە پێوەندی لەگەڵ کێشەکانی دنیای مودێڕن و لە چوارچێوەی چەمک و دەستەواژەکانی تایبەت بەو دنیایە دووبارە پێناسە دەکاتەوە.
  • داهاتوی ڕەشی ئێران لە دەلاقەی بوودجەی ساڵی داهاتوودا داهاتوی ڕەشی ئێران لە دەلاقەی بوودجەی ساڵی داهاتوودا
    ئەگەر ئەرکی سپای قودس بە دەرکەوتنەکانی قاسم سلێمانی لە ناوچەدا هەژمار بکەین ڕوون و ئاشکرایە کە لە هەر کوێ شەڕ و نائارامی هەبێت، ناوبراویش لەوێیە؛ واتە سامانی وڵاتێکی وەک ئێران و کوردستان بۆ شەڕئەنگێزی و تیرۆر کەڵکی لێوەردەگیرێت و ئەوەش بەئاشکرا و بەیاسا دەیکەن.