• ڕۆژنامەی کوردستان
  • گۆڤاری ئاگری
  • گۆڤاری بیری خوێندکار
  • گۆڤاری لاوان
  • گۆڤاری ژنان
  • کەناڵی تەلەفزیۆنی تیشک
  • گۆڤاری نەرگز
٢٨ی مارسی ٢٠١٧ی زایینی - ٠٨ی خاکەلێوەی ١٣٩٦ی هەتاوی  

پەڵەیەكی ڕەش بە تەوێڵی چەند بەناو ڕۆژنامەنووسێكەوە

زایینی: ٢١-١٢-٢٠١٦ - هەتاوی: ١٣٩٥/١٠/٠١ - ١٠:٣٥ تاران قه‌باره‌ی فۆنت: قه‌باره‌ی نووسراوه‌ گه‌وره‌ بكه‌قه‌باره‌ی نووسراوه‌ بچووكتر بكه‌‌
پەڵەیەكی ڕەش بە تەوێڵی چەند بەناو ڕۆژنامەنووسێكەوە
ڕەزا فەتحوڵڵانژاد

ماوەیەك لەمەوپێش چەند بەناو ڕۆژنامەنووسێكی هەرێمی كوردستان كە سەرجەمیان لە سنووری سلێمانی كار دەكەن، بە فەرمی لە لایەن كۆماری ئیسلامییەوە بانگ كرانە ئێران و لە ماوەی دە ڕۆژ مانەوەیاندا لە سنەی كوردستانی ڕۆژهەڵاتدا، چەند لێدوانێكیان لەسەر كەشی ئازادیی ڕۆژنامەوانی لە ئێران دا. سەردانەكە بە پەڵەیەكی ڕەش بۆ ئەو بەناو ڕۆژنامەنووسانە لەقەڵەم دەدرێ كە لێرەدا هەوڵ دەدەین هۆكارەكانی ئەو لەقەڵەمدرانە بە كورتی بخەینەڕوو.

ـ سەردانی پێگەیەكی ئیتلاعات چ مانایەكی هەیە؟

ئەو بەناو ڕۆژنامەنووسانە لە ماوەی میوانبوونەكەیاندا، سەردانی نووسینگەی ماڵپەڕی "كوردپرێس"یان كردووە، ماڵپەڕێك كە سەر بە وەزارەتی ئیتلاعاتی ڕێژیمی ئیسلامییە، سەرجەم پێرسۆنێلەكەی لە كەسانی خۆفرۆش و جاش پێكهاتووە و سەرەكیترین ئامانجیشی بڵاوكردنەوەی پڕوپاگاندایە بە قازانجی ڕێژیم و بە زیانی كورد. ئەوانە میوانیی یەكێك لە پایەگا سیخوڕییەكانی ڕێژیمێكی داگیركەریان قەبووڵ كردووە، پایەگایەك كە كاری "espial broadcasting"، واتە "قسە بڵاوكردنەوەی سیخۆڕییە" ئەویش بە دژی كورد. ئەو كەسانە بە خۆیان دەڵێن ڕۆژنامەنووس و هاوكات سەردانی ئیتلاعاتیان كردووە كە بەرپرسی تیرۆر، ئێعدام، ئەشكەنجە و تاراوگەنشینی دەیان هەزار ڕۆژنامەنووسە لەو وڵاتەدا. بینرابوو كەسێك خۆی پێ ڕۆژنامەنووس بێت و سەردانی بنكەی شۆڕشگێڕان یان ماڵی زیندانییە سییاسییەكان بكات و بەم كارەی دژایەتی خۆی لەگەڵ سەركوتی ئازادییەكان و لەپێشدا سەركوتی ئازادیی ڕۆژنامەنووسی دەرببڕێ، بەڵام ئەوەی كە كەسێك بێت و سەردانی بنكە و سەرچاوەی سەركوتی ئازادییەكان بكات و بەم كارەی دوژمنایەتیی خۆی لەگەڵ سەركوتكراوان نیشان بدات و ئەم كارەش نەك بە شاراوەیی و نهێنی، بەڵكوو بە ڕۆژی ڕووناك و بە هاواروهوریایەكی تایبەتەوە ئەنجام بدات، دەبێ ناوی چی بێت جگە لە كەوتنە داوی دوژمنانی نیشتمان. بۆیە لە سەرەتاوە بە "بەناو ڕۆژنامەنووس" ناومان هێنان، چوونكە ڕۆژنامەنووسی تەنیا كاغەز ڕەشكردنەوە یان پڕكردنەوەی فەزای سایبێری نیە، بەڵكوو كۆمەڵە پرەنسیبێكی باوەڕی و ئەخلاقی، پێویستییەكی بێ‌ئەملاوئەولای هەر ڕۆژنامەنووسێكە كە لە سەرووی هەمووانە ئازادیخوازبوون جێی گرتووە. جا لێرەدایە كاتێك كەسێك لە ژێر ناوی ڕۆژنامەنووسیدا، نەتەنیا دژایەتی ئازادی و ئازادیخوازان دەكات، بەڵكوو بە ئاشكرا نیشان دەدا كە ئازادیی خۆی هەرزانفرۆش كردووە و بووەتە دەستەچیلەی دەستی دوژمنانی ئازادی، ئەو کەسە بەناو ڕۆژنامەنووسە، ئەگینا لە بنەڕەتدا بە كارێكی ترەوە خەریكە.

ـ جەهەندەمیان بە بەهەشت ناو برد

سەرۆكی ئەو بەناو ڕۆژنامەنووسانە لە پاش گەڕانەوەیان لە میوانییەكەی ئیتلاعات، بە ماڵپەڕی "PUKmedia" دەڵێ: "لە ماوەی دە ڕۆژی سەردانماندا، بۆمان دەركەوت بە پێچەوانەی بانگەشە خراپەكانی ڕاگەیاندنەكانی وڵاتانی ڕۆژئاوایی، ئێران زۆر جیاوازتر و كراوەترە لە بواری ڕۆژنامەوانی، وڵاتانی ڕۆژئاوایی چالاكییەكانی ئێران پێچەوانەی ڕاستییەكان بڵاو دەكەنەوە".

دیار نیە بە چ لۆژیكێك ئەو بەناو ڕۆژنامەوانانە دەیانهەوێ لە سەردانی ماڵپەڕێكی ئیتلاعاتدا بۆیان دەركەوێ ئێران وەك لە ڕاپۆرتی زۆربەی ناوەندە جیهانییەكانی داكۆكیكاری ئازادیی ڕۆژنامەوانیدا ساڵ نیە ئاماژەی پێ نەكرێ، گەورەترین زیندانی ڕۆژنامەنووسان نیە، تۆ بڵێی چاوەڕوان بووبێتن ئیتلاعات قەڵەمی یەكێك لە پیاوەكانی خۆی بشكێنێ، زیندانی، ئەشكەنجە و دواجار ئێعدامی بكات. سەیر ئەوەیە تەنانەت شێوەی لێدوان و هەڵبژاردنی وشەكانیشیان لاسایی‌كردنەوەیەكی دەقاودەقی شێوەی لێدوانەكانی سپای پاسداران و ئیتلاعاتی پێوە دیارە و دەڵێی بۆیان نووسیون.

ـ بانگهێشتكردنێك دژی یەكگرتوویی لە هەرێمی كوردستان

كۆماری ئیسلامی هیچكات بوونی كیانێكی سیاسی لە هیچ بەشێكی كوردستانی بە قازانجی خۆی نەبینیوە و وەكوو هەڕەشە بۆ سەر خۆی زانیوە و لەو چوارچێوەشدا خەونی گولیی بە هەرێمی كوردستانەوە بینیوە و هەردەم لە هەوڵی دووبەرەكی نانەوە لە نێوان هێزە سیاسییەكانی باشوور، دابەزاندنی ئاستی متمانەپێكراویی نێونەتەوەیی بە هەرێم و پێشگرتن بە گەشەی هەرێمی كوردستان لە سەرجەم بوارەكاندا بووە.

یەكێك لە ئامرازەكانی كۆماری ئیسلامی بۆ پێكانی مەبەستەكانی لەم بوارانەدا، ئامرازی تەبلیغاتی بووە كە جگە لە دانانی چەندین كاناڵی تەلەفزیۆنی و ماڵپەڕ و ڕۆژنامەی تایبەت ڕوو لە هەرێم، كۆمەڵێك لە بەناو ڕۆژنامەنووسانی باشووریشی كڕیوە تا لە نێو خودی ماڵی كوردیشدا پیلانەكانی لەو بوارانەدا بباتەپێش. سەرنجڕاكێش ئەوەیە زۆربەی بەناو ڕۆژنامەنووسە كڕدراوەكان كادری چەند حیزبێكی سیاسین، واتە ڕێژیمی تاران تەنیا بەوە نەوەستاوە كە لە حیزبە سیاسییەكانی ئەم بەشە نزیك بێتەوە و هەوڵ بدات بە جۆرێك ئاراستە بە سیاسەتەكانیان بدات كە لە لای خەڵك و لە دنیای دەرەوەش بێ‌ئێعتباریان بكات، بەڵكوو بەشێك لە كادرە ئاست مام ناونجییەكانیشیانی ڕاستەوخۆ ڕاكێشاوە تا بتوانێ بەو دیوەشدا گوشار بخاتە سەر حیزبە سیاسییەكان. پرسیار ئەوەیە بۆچی كۆماری ئیسلامی ئاوا بە ئاشكرا بانگهێشتی كردوون و لە ماڵپەڕی "كوردپرێس"ی ئیتلاعاتیشدا ڕاپۆرتی لێداون، لە كاتێكدا كاری تەبلیغی بۆ دەزگایەكی سیخوڕی، بە گشتی بە نهێنی دەكرێت. وەڵامی ئەم پرسیارە دەمانگەیەنێتە مەبەستە سەرەكییەكانی پشت ئەم بانگهێشتكردنە.

دەكرێ یەكێك لە مەبەستەكان جۆرێك هەڕەشەكردن بێت لە هێزە سیاسییەكانی هەرێمی كوردستان. لە دۆخی هەستیاری ئێستای هەرێمی كوردستاندا كە مەقبوول و لواوە، هێزە سیاسییە سەرەكییەكانی دواجار لە پێناو نزیكبوونەوەی كورد لە ئامانجە ئینسانی و نەتەوەییەكان و كورتكردنەوەی دەستی داگیركەران لە دەستێوەردانە دوژمنكارانەكانیان بە هاودەنگی و یەكگرتوویی بگەن، كۆماری ئیسلامی هەوڵ دەدا بەو بانگهێشتكردنە دوو پەیامی هەڕەشە لە بەرانبەر یەكگرتوویی كورددا بنێرێت، كە یەكەمیان ئەوەیە بڵێ كاریگەری لەسەر كادری حیزبەكان هەیە و خزیوەتە نێو تەشكیلاتی حیزبییان و دووەمیان ئەوەیە بڵێ نابێ لە پاش یەكگرتووبووندا، چاوەڕوانی بێدەنگیی ژمارەیەك میدیای ناڕازی بن.

ـ سەرەكیترین مەبەستی ڕێژیم دژایەتی کردنی ڕاسانە

سەرەكیترین مەبەستی ڕێژیم لەو بانگهێشت كردنە دەكرێ هەوڵێكی دوژمنكارانەی دیكە بە دژی ڕاسانی ڕۆژهەڵات بێت. كاتێك بانگهێشتكراوەكان باس لە دۆخی نێوخۆی ئێران دەكەن، خۆی لە خۆیدا دەرخەری مەبەستە سەرەكییەكەیە كە چ نیە جگە لە هەوڵێكی نەزۆك بۆ ڕووتووش كردنی ڕووی ڕاستەقینە و دژە مرۆیی ئەو ڕێژیمە. كۆماری ئیسلامی باش دەزانێ خەڵكی نیشتمانپەروەری هەرێمی كوردستان لەگەڵ ڕاسانی ڕۆژهەڵات و دژی كۆماری ئیسلامین، بۆیە هەوڵ دەدا بە وەڕێخستنی ئەو جۆرە نمایشانە، سەكۆیەكی تەبلیغی ـ سیخوڕی بەرانبەر ڕاگەیەنە دەروەست و نیشتمانییەكان درووست بكات، سەكۆیەك كە بە ئەگەری زۆرەوە، كاری تیرۆری كەسایەتی شۆڕشگێڕانی ڕۆژهەڵات، بڵاوكردنەوەی دەنگۆ و تەبلیغاتی ڕەش بە مەبەستی زانیاری كۆكردنەوە بۆ تاران و هەوڵدان لە پێناو دوورخستنەوەی هێزە سیاسییەكانی ڕۆژهەڵات و باشوور لە یەكتر دەبێت. دیارە كۆماری ئیسلامی هێشتا بە باشی دركی بەو ڕاستییە نەكردووە كە دەستی ڕەش و هەوڵە نگریسەكانی چۆن بۆ كوردانی ڕۆژهەڵات ئاشكرا و بەرچاوە، ئەوەندەش بۆ كوردانی بەشەكانی تری كوردستان و بەتایبەت هەرێمی كوردستان ئاشكرایە و وەها هەوڵگەلێك تەنیا دەبنە هۆی نەفرەت و بێزاریی زیاتر و زیاتر لە كوماری ئیسلامی.
بالاترین چاپکردنی ئەم بابەتە

رۆژنامەی کوردستان
رۆژنامەی کوردستان ژ. ٦٩٧ لەم ژمارەیەدا:

ــ پەیامی نەورۆزیی سکرتێری گشتیی حیزب
ــ بۆ ناتوانین خۆمان به خۆمان بناسێنین
ــ نەورۆز، ڕسکانەوە و ڕاسان
ــ پانۆرامای ڕاسان
  • داهاتووى کورد لە پەنجەرەى نەورۆزەوە داهاتووى کورد لە پەنجەرەى نەورۆزەوە
    مێتولۆژیش وەک میژوو لە هەگبەى بیرەورىی هەر نەتەوەیەکدا جێگەى تایبەتی خۆى هەیە، تەنانەت بەشێک لەوانە بوونەتە بەشێکى دانەبڕاو لە پێناسەى نەتەوەکان. وەک هەر دابێکى دیکە کە لە ژیانى ڕۆژانەدا دووبارە دەبنەوە و فەرامۆش ناکرێن و پەرەیان پێ دەدرێن.
  • شان به شانی یەک بەرەو داهاتوویەکی ڕوون شان به شانی یەک بەرەو داهاتوویەکی ڕوون
    باشووری زاگرۆس له درێژەی یەک ساڵی ڕابردوودا، بیست و چوارەمین ژمارەی خۆی خستووەتە بەر ڕاو بووچۆنی خوێنەرانی بەڕێز و بیست و پێنجەمین ژمارە‌ی خۆیشی پێشکەشی هەموو ئەو کەسانە دەکات کە تەنانەت بە یەک ڕستەش له جێبەجێ کردنی ئەرکی ئەم لاپەڕەیەدا هاوبەش و هاوکار بوونه. بێ‌شک به بێ یارمەتیی ئەو بەڕێزانه لاپەڕەی باشووری زاگرۆس قەت نەیدەتوانی پێ بنێتە دووهەمین ساڵی چالاکیی خۆی و درێژه به ئەرکه نەتەوەییه‌کەی خۆی بدات.
  • بۆ ناتوانین خۆمان به خۆمان بناسێنین بۆ ناتوانین خۆمان به خۆمان بناسێنین
    هەڵبەت دەبێ ئاماژه بکرێت که؛ ئەمه تەنیا کێشەی چالاکی کرماشانی نیه، بەڵکوو به‌داخەوه به هۆی نەبوونی مێژوویەکی نووسراو، خەڵکانی ئەو ناوچانەش لەو فکره‌دان که له کرماشان و ئیلام بزاڤی کوردیمان نەبووه و شۆڕش لەوێ ڕنگ و بۆنی نەبووه، ڕاستییەک که نیشاندەری نامۆیی کورد له کورد و مێژووی خۆیەتی، پرسێک که تاڵیەکەی ئەوەندەیه که بووەته هۆی گەشه‌نەسەندنی بزاڤی ڕزگاریخوازانەی کوردستان له بست به بستی وڵاتەکەمان.
  • پانۆرامای ڕاسان (٢) پانۆرامای ڕاسان (٢)
    ٣ی ڕەزبەر: یەكیەتیی خوێندكارانی دێموكراتی كوردستانی ئێران داوای لە خوێندكاران كرد پشتگیریی لە ڕاسان بكەن.
  • پانۆرامای ڕاسان (١) پانۆرامای ڕاسان (١)
    ٢٨ی ڕەشەمەی ١٣٩٤: لە ڕێوڕەسمێكی پڕشكۆی نەورۆزیدا لە سنوورەكانی كوردستانی ڕوژهەڵات، بە ئامادەبوونی ئەندامانی ڕێبەری، كادر، پێشمەرگە و ئەندامانی ئاشكرا و ژمارەیەك لە ئەندامانی نهێنیی حیزبی دێموكراتی كوردستانی ئێران و هەواڵنێرانی چەندین دەزگای میدیایی و تەلەڤیزیۆنی كوردی، بەڕێز مستەفا هیجری، سكرتێری گشتیی حیزبی دێموكرات دەستپێكی قۆناغێكی نوێی لە خەباتی خەڵكی كورد لە كوردستانی ڕوژهەڵات ڕاگەیاند كە دواتر بە "ڕاسان" ناوی دەركرد.
  • نەورۆز، ڕسکانەوە و ڕاسان نەورۆز، ڕسکانەوە و ڕاسان
    سروشت لە دیاردە دژبەر و پێکناکۆکەکاندا دەناسرێتەوە، ئەو کاتەی تاریکی و ڕووناکی، شین بوونەوە و وشکاندن، تینی هەتاو و سەهۆڵبەندان و سەرما، ڕەشەبا و شاخ، جووڵە و ڕاوەستان و .... لەبەرانبەر یەکدا ڕادەوەستن و پێکەوە و لە پێکهاتەیەکی پڕ لە داهێنان و نوێبوونەوەدا بە هەزاران سیماوە دەردەکەونەوە و ژیان دەنەخشێنن.
  • زانکۆ، یەکلاکەرەوی رەوتی سیاسی له کرماشان زانکۆ، یەکلاکەرەوی رەوتی سیاسی له کرماشان
    به بێ ناسینی سایکۆلۆژیای سیاسی‌-کۆمەڵایەتیی هەر کۆمەڵگایەک نه دەتوانین پلان و بەرنامەمان بۆی هەبێ، نه هیچ پلانێکی داڕێژراویش لەوێ سەردەکەوێ، ئەمه ئەسلێکی موتلەقه. ئێمەیش دەبێ ئەو ئەسله بۆ بەڕێوە بردنی چالاکییەکانمان و گەیشتن به ئامانجی دیاریکراومان لەبەرچاو بگرین و ڕەچاوی بکەین.
  • نیزامی پیاوسالار و پرسی ژن نیزامی پیاوسالار و پرسی ژن
    ئەوەی لە نووسراوە مێژووییەكاندا لەهەمبەر بابەتی فیمینیستیەوە بەرچاو دەكەوێ ‌‌و هەروەهاش لە قسە ‌و باسە فیمینیزمییەكاندا هەموو كاتێك بە شێوەیەكی جیدی ئاوڕی لێدەدرێتەوە، پێویستیی فێركردن ‌و بارهێنانی بوارە جۆراوجۆرەكان بۆ ژنان ‌و كچانە. مافی خوێندنیش گرینگترین مژار بووە ‌و ئیستاكەش هەر بەردەوامە.
  • مستەفا هیجری: با بیر بكه‌ینه‌وه‌ بۆ داهاتوومان مستەفا هیجری: با بیر بكه‌ینه‌وه‌ بۆ داهاتوومان
    دیاره‌ ئه‌وانه‌ باسێكی دوور و درێژن و ده‌كرێ كتێبیان له‌سه‌ر بنووسرێ، به‌ڵام ئه‌گه‌ر به‌ كورتی باسی بكه‌ین، ڕێكخستنی نوێ، به‌و واتایه‌ی كه‌ ئه‌و خه‌ڵكه‌ وه‌كوو هێزی تاك، تاكی ڕۆژهه‌ڵات، بتوانین كۆیان بكه‌ینه‌وه‌ و بیانكه‌ین به‌ هێزی شوێندانه‌ر. ئه‌وه‌ به‌ ڕێكخستن، ئه‌رك پێ ئه‌سپاردن، لێپرسینه‌وه‌ و زانیاری پێدانی ڕۆژ به‌ ڕۆژ ده‌چێته‌ پێشێ. ئه‌وه‌ ئه‌ركی بنه‌ڕه‌تیی حیزبی ئێمه‌ ده‌بێ.
  • ڕاسان، مۆتەكەی كۆماری ئیسلامیی ئێران! ڕاسان، مۆتەكەی كۆماری ئیسلامیی ئێران!
    واتە ئەگەر ئاژاوەنانەوەی ڕێژیم لە دەرەوە بۆ پاراستن و مانەوە و ئەمنییەتی ڕێژیم "تێز" بێت، ئەوە ڕاسان "ئانتی تێز"ە! لە پێكدادانی نێوان ئەم دوانەدا "سەنتێز" دێتە ئاراوە كە هەمان ڕزگاریی نەتەوەییە!
  • نیشانەناسیی ڕاسان وەک شەڕی نوێ نیشانەناسیی ڕاسان وەک شەڕی نوێ
    زمان وەک شتێکی دۆزراوە هەمان ئەمری بابەتێکی کۆمەڵایەتییە و زمانناسیی ڕاسان لە شەڕ "ساختارزدایی" (Deconstruit) لە خۆی دەکات و ئەو "ساختارزدایی"ە زمان ناسییە کە ئێمە بە نۆبەی خۆمان ئەوە وەک نیشانەشناسیی هەستانەوە دەزانین.
  • خورافە، ڕێگاخۆشکەرێک بۆ دواکەوتوویی کۆمەڵگا خورافە، ڕێگاخۆشکەرێک بۆ دواکەوتوویی کۆمەڵگا
    منداڵە ساواکەت لەسەر تاق دامەنێ شوومە و باش نییە! شەوان چاو لە ئاوێنە مەکە، تەمەنت لە غەریبی دەبەیتە سەر! شەوان بنێشت مەجاوە، شوومە و باش نییە! و....هتد.
  • ئەرکی تاکی کورد لە دژی خیانەت و جاشایەتی ئەرکی تاکی کورد لە دژی خیانەت و جاشایەتی
    خیانەت بە وڵات یانی خیانەت لە سەبەخۆیی و پاراستنی وڵات. خیانەت لە کاتی شەڕدا، یانی هاوکاری و بەشداری کردن لە گەڵ دوژمن لە کاتی شەڕدا.
  • مەرگی براکوژی مەرگی براکوژی
    بەڵام لەم سەردەمە نوێیەدا دۆخ و هەلومەرجی سیاسی و تێگەیشتنی کۆمەڵگا گەیشتۆتە ئاستێک کە چیدیکە ئەو جۆرە کردەوانە قبووڵ ناکا و هەرجۆرە پەنابردنە بەر شەڕێکی خۆکوژی مەحکووم دەکا.