• ڕۆژنامەی کوردستان
  • گۆڤاری ئاگری
  • گۆڤاری بیری خوێندکار
  • گۆڤاری لاوان
  • گۆڤاری ژنان
  • کەناڵی تەلەفزیۆنی تیشک
  • گۆڤاری نەرگز
٢٠ی ژانویەی ٢٠١٨ی زایینی - ٣٠ی بەفرانباری ١٣٩٦ی هەتاوی  

خوێندنەوەیێکی تر لە ئێپیکی کۆساڵان

زایینی: ١٠-٠١-٢٠١٧ - هەتاوی: ١٣٩٥/١٠/٢١ - ١٠:٠٥ تاران قه‌باره‌ی فۆنت: قه‌باره‌ی نووسراوه‌ گه‌وره‌ بكه‌قه‌باره‌ی نووسراوه‌ بچووكتر بكه‌‌
خوێندنەوەیێکی تر لە ئێپیکی کۆساڵان
ئارەش ساڵح

ئێپیکی کۆساڵان و خولقاندنی بەرهەمی پەپوولەیی شەهید کاوە و هاوڕێکانی، قەرارە لە ئاگایی کۆمەڵایەتی نەوەکانی داهاتوو دا دەنگ بداتەوە و لە پانتایی کات و سات دا هاتووچۆ بکات و دوای تێپەڕاندنی سنوورەکانی کات و سات بگاتەوە لای ئێمە کە لەم کاتەی ئێستا و لەم جوگرافیەی ئێرەدا دەژین. واتە ئەگەر بمانەوێ بەباشترین شێوە گوێمان لەو ئێپیکە بێت و خوێندنەوەی بۆ بکەین و سەر لە نوێ بیناسینەوە، پێوسیتە ئەو کانتێکستەی کە لە بەستێنی ئەو دا ئێپیکی کۆساڵان دەخوێنینەوە ئاگاییێکی نەتەوەیی-کۆمەڵایەتی نێوان-کات-ی بێت.

کورد یەکەم نەتەوەی بندەست نیە کە بۆ مافەکانی خۆی خەبات و شەڕ دەکات. خەبات لە پێناو لابردنی جۆرە جیاوازەکانی هەڵاواردن و ستەمی نەتەوایەتی مێژوویێکی بەرچاوی لە ناو زۆرێک لە نەتەوەکان دا هەیە کە سەرکەوتن یان شکستی ئەوانە دەتوانێت پێمان بڵێت کە ئاخۆ ئەو دەنگی ئێپیکی کۆساڵانە لە نەوەکانی داهاتومان دا چۆن دەنگ دەداتەوە. واتە ئەو ئەزموونانە یارمەتیمان دەدەن کە ئێستا چۆنیەتی دەنگ دانەوەی ئەو داستانە لە داهاتووی گەلەکەمان دا ببیستینەوە.

کاولکاری دەروونی تاک، بەرهەمی سرووشتی ستەمی نەتەوایەتە:

فرانتز فانۆن کە یەکێک لەو کەسانەیە کە زیاتر لە هەرکەسێک سرووشتی ستەمی نەتەوایەتی خوێندۆتەوە و لێکۆڵینەوەی لەسەر کردووە زۆر بە باشی ئەو ئەزموونانەمان پێ دەڵێتەوە کە دەتوانێت یارمەتیدەرمان بن بۆ بیستنی دەنگدانەوەی ئێپیکی کۆساڵان لە جیلەکانی داهاتوومان دا. ئەو دەڵێت کە ژێر دەستە بوونی نەتەوەیێک لە سرووشتی خۆی دا کاولکارە. بەڵام گرینگیەکەی ئەوەیە کە ئەو کاولکاریە تەنیا کاولکاری فیزیکی واتە کاول کردنی شار و ئابووری و کۆمەڵگای نەتەوەی ژێردەست نیە بەڵکوو کاولکاریەکە زیاتر لە هەرشتێک دەروونیە. واتە نەتەوەی سەردەست وا لەنەتەوە بندەستەکان دەکات کە نەتەنیا باوەڕیان بە خۆیان نەبێت بەڵکوو ئەو شوناسە کۆمەڵایەتیەی کە بەسەریان دا دەسەپێندرێت دەبێتە شوناسێکی کۆیلایەتی. واتە تاکەکانی نەتەوەی بندەست تەنانەت ئەگەریش هەست بە ئارامی بکەن بەڵام هەر خۆیان لەبەرامبەر گەلی سەردەست وەکوو کۆیلە و شارۆمەندی دەستە دوو دەبینن. ئەو زانایە کە داهێنەری رێچکەیێکی بەهێزی زانستی بە ناوی پۆست کۆلۆنیاڵیسمە دەڵێت کە داگیرکەر بە شێوەی تووندووتیژی جەستەیی و دەروونی خەسڵەت و رۆحی نۆکەر بوونی بێگانە، شیفتە و ئەویندار بوونی کەلتووری بێگانە یان دوا کەوتووی ئایدۆلۆژیای بێگانە دەابتە ناو دەروونی تاکەکانی گەلی ژێردەستەوە. خوێندنەوەکانی فانۆن پیشان دەدات کە گەلی باڵادەست لە رێگەی تووندووتیژی جەستەیی و تووندووتیژی دەروونی بە ئاکامی خۆی دەگات. هەروەها ئەو دەلێت گەلی ژێردەستیش تەنیا بە یەک شێوە دەتوانێت تاکەکانی خۆی لە کۆیلە بوونی دەروونی و لە کۆیلە بوونی رۆحی رزگار بکات ئەویش شۆڕێشێکی بەهێز و توندوتیژە. شۆڕشێک کە ئەو رووبەڕووبوونەوە بەرجەستە بکات و هەم بە تاکە کۆیلە کراوەکان پیشان بدات کە ئیرادەی رزگاریخوازی هێشتا رووناکە و هەم بۆ داگیرکەر دەربخات کە هێشتا لەو کۆمەڵگا چوارمێخە کێشراوە شۆڵەی ئایدیای بەرنگاری و خواستی بوون بە مرۆڤێکی ئازاد رەنگ دەداتەوە. فانۆن دەڵێت تەنیا ئەو شۆڕشە تووندووتیژەیە کە دەتوانێت کە باوەڕ بە خۆ بوون و رێز لە خۆ گرتن بۆ تاکەکانی گەلی ژێردەست بگێڕێتەوە کە لە لایەن داگیرکەرەوە لێی زەوت کراوە.

خزمەتگوزار-شارۆمەند بەرهەمی سەرەکی ئێسڵاحتەڵەبی گوتاری سەردەست:

کارکردی سەرەکی گوتاری ناسیوناڵیزمی سەردەست لە کۆمەڵگای ژێردەست دا ئەوەیە کە لە رێگەی گوشاری دەروونی و بە هەوڵ دان بۆ گۆڕینی بنەمای بەهاکانی ناو کۆمەڵگا ئەگەری پێکهاتنی بەرگری جیددی و کاریگەر لە بەرامبەر پێکهاتەی داسەپاو لە ناو ئەو کۆمەڵگایە دا لە ناو دەبات. بۆیە گوتاری ئیسڵاحتەڵەبی نەتەوەی سەردەست لە ئەمڕۆی ئێران دا و لە ماوەی دوو دەیەی رابردوو هەوڵی داوە لە نەبوونی هێزی پێشمەرگە کەڵک وەربگرێت بۆ ئەوەی بەرخودان لە بەرامبەر ستەم و داگیرکاری لە ناو زەینی تاکەکان دا پاک بکاتەوە و تەنانەت بیکاتە دژەبەها.

ئەگەر بمانەوێ چەمکی باو بۆ دامەزراوە فیکریەکان بەکار بێنین دەبێ بڵێین کە ژوورە فیکریەکانی ناسیوناڵیزمی باڵا دەست کە هەندێک جار لە چوار چێوەی حاکمیەت دان و هەندێک جار لە دەرەوەی ئەو چوارچێوەیە، دەیانەوێ وەکوو چۆن تا ئێستا بە هەندێ چەمک و ئایدۆلۆژیای مەنسووب بەچەپ یان ئیسلام توانیویانە چالشی زۆر کاریگەر لەبەردەم خەباتی رزگاریخوازانەی گەلی کورد پێک بێنن، ئێستاش لە درێژەی ئەو ئاراستەیە دا دەیانەوێ لە رێگەی هەندێک چەمک و کلیشەی مەنسووب بە لیبراڵیزم لە ناو کوردستان دا ئەوە جێ بخەن کە سەردەمی خەبات بەسەر چووە و کۆمەڵگا رازی بکەن بەوەی کە هەڵبژاردەی عەقڵانی ئەوەیە کە بە رازی بوون بەو شتەی کە دەوڵەتی داگیرکەر و ئیسڵاحتەڵەبەکان پێمانی دەدەن ئارام بگرین و قەناعەت بکەین. ئێستێدلالی ئەوان هەردەم ئەوەیە کە ئەم ئاراستەیە دەسکەوتەکەی زۆر لە تێچووەکەی زۆرترە. ئەمە ئەو گوشارە دەروونیەیە کە فرانتز فانۆن بۆمان دەردەخات کە نەتەنیا لە گەلی کورد بەڵکوو لە گەلەکانی تریش کراوە. بەرهەمی ئەو گوشارانە بۆ تاکەکانی گەلی بندەست بەرهەمهاتنی خزمەتگوزار-شارۆمەندە. خزمەتگوزار کە لە چەمکی سێرڤایلی فانۆن وەرگیراوە بەو مانەیەیە کە ناسیوناڵیزمی باڵادەست دەروونناسی تاکی ژێردەست کە لێرە دا تاکی کوردە لە ژێر گوشاری ئایدۆلۆژیک و دەروونی واتە لە رێگەی دامەزراوە نەرمەکانیەوە دەگەیێنێتە ئاستێک کە ئەو تاکە لە خزمەت کردن بە ئایدۆلۆژیا و دامودەزگای کەلتووری-حقوقی گەلی سەردەست هەست بە بەخۆرازی بوون دەکات و هەست دەکات لە دەورووبەرەکەی خۆی کە کوردەکانی بێگانە بە کەلتووری سەردەستن پلەیێک بەرزتر دەبێتەوە. بۆ وێنە نووسەر یان موتەرجێم یان هونەرمەندی کورد لە نووسین بە زمانی فارسی و خزمەت بە کەلتووری فارسی تووشی شانازی دەبێت و خۆی لە ئاستێکی بەرزتر دەبینێتەوە لە نووسەران و هۆنەرمەندانی تری کورد کە بە ناوی بوومی ناویان لێ دەبەن. چەمکی شارۆمەند کە بە هۆی چەمکی خزمەرتگوزارەوە واتا سەرەکیەکەی خۆی لە کیس دەدات سەرنجی خوێنەر بۆ ئەو راستیە دەکێشێت کە ناسیوناڵیزمی باڵا دەست دەیەوێت رێگای بەرنگار بوونەوە و خەبات بۆ گەلی ژێر دەست دیاری بکات و داواکاریەکان و مێتۆدەکانی خەبات بۆ ئەو گەلە بخاتە چوارچێوەی گوتاری یاسایی-ئایدۆلۆژیکێک کە ئەو دابینی دەکات. ئامانجی ناسیوناڵیزمی سەردەست لەم کارە ئەویە کە هێزی ئەو داواکاریانە و ئەو ناڕەزایەتیانە بۆ پێکهێنانی گۆڕانی بنەڕەتی و پێکهاتەیی لە ناو ببات. بۆ وێنە ناسیوناڵیزمی سردەست ئەمڕۆ لە ئێران دا دەیەوێت بە ناساندنی مەدەنیەتی ئێرانی هەرچەشنە چالاکیێک کە لە دەرەوەی واتای فەرمی ئەو مەدەنیەتە بێت بە ناوی کۆتایی هاتنی سەردەمی شەڕ و کۆتایی هاتنی سەردەمی یۆتۆپیا و کۆتایی هاتنی سەردەمی ... تەختەئە بکات و لە مەیدان بەدەری بکات. بۆ یە بەرهەمی ئەمجارەی گوتاری ناسیوناڵیزمی سەردەست لە راستی دا خزمەتگوزار-شارۆمەندێکە کە تایبەمەندیە سەرەکیەکەی ئەوەیە کە کەڵکەڵە سەرەکیەکەی خواستی گۆڕانی بنەڕەتی پێوەندیەکانی سولتە نیە بەڵکوو بەهەندێک کەڵکەڵەی ساختە کراوەوە سەرقاڵ دەکرێت کە سەرەڕای جوان بوونیان هیچ کات ناتوانن کەرامەتی مرۆڤێکی ئازادی بۆ بگێڕنەوە.

ئێپیکی کۆساڵان گەورەترین بەربەستە کە لەسەردەمی ئێمڕۆ دا لە بەرامبەر ئەو ئاراستەیەی گوتاری سەردەست دەوەستێتەوە. شوناسی کورد لە رۆژهەڵاتی کوردستان لە دوای خولقانی ئێپیکی کۆساڵان بەرەو ئەو ئاستە دەچێت کە خۆی بە چەشنی شوناسی تاکێکی ئازاد و بەرامبەر لەگەڵ نەتوەکانی تر بەرهەم بهێنێتەوە. بۆیە دەنگدانەوەی ئێپێکی کۆساڵان لە جیلەکانی داهاتوو دا خوێندنەوەیێکی رەخنەگرانەیە کە بنەماکەی لەسەر گوتاری رزگاریخوازانەی گەلی کورد هەڵچنراوە. بۆیە لە راستی دا ئێپیکی کۆساڵان رەنگی لە ناو هەموو مێژووی ئێمە دا دەبێت چ لە ناو رابردوومان و چ لە ناو داهاتوومانا. بەو مانایە کە ئێپێکی کۆساڵان گوتاری رزگاری خوازی کورد لە ژێر رەهێڵەی گوتارە داسەپاوەکان و دەسکردەکانی داگیرەر رزگار دەکات. هەروەها ئەو گوتاری رزگاریخوازی گەلی کورد لە ژێر کاریگەری ئێپیکی کۆساڵان دا ئامرازە سەرەکیەکانی خوێندنەوەی مێژوو بۆ جیلی داهاتوو بەرهەم دەهێنێتەوە و جیلی داهاتوو و کۆمەڵگای کوردستانی سەد ساڵی داهاتوو بە پێی ئەو ئامرازەنەی بەرهەمهێنراوی ئێپیکی کۆساڵانە کە ئێمەی ئێستا و ئێمەی سەد ساڵ لەمەو بەر و ئێمەی سەد ساڵی تر دەخوێنێتەوە.

گرینگترین کارکردی ئێپیکی کۆساڵان ئەوە بوو کە ناکارامەیی گوتاری ناسیوناڵیزمی سەردەستی خستە روو کە ئەو ناسیوناڵیزمە ئەمجارە لە قاڵبی لیراڵیزم و مەدەنیەتەوە فۆرموولەی کردبوو. میشل فوکو کە یەکێکی تر لە بەناوبانگ ترین زاناکانە کە خوێندنەوەکانی لە رێچکەی زانستی پۆست کۆلۆنیاڵیسم گرینگیێکی بەرچاوی هەیە و جان مەکلوود نووسەری بەناوبەنگ لە کتێبی دەسپێکی پۆستکۆلۆنیالیزم بە گەڕانەوە بۆ فۆکۆ باس لەوە دەکات کە سەرکەوتنی گوتاری گەلی باڵادەست لەلایێکەوە لەوەوە سەرچاوە دەگرێت کە تاکی نەتەوەی باڵادەست خۆی بە گەورتر لە کەسانی تر دەناسێت، وەکوو چۆن گوتاری باڵادەست لە ئەمڕۆی ئێران دا مێژوو و جوگرافی و سەروەت و سامانی ئەو وڵاتە تەنیا بە هی گەلێک دەزانێت و گەلانی ژێر دەست بە شێوگەلی جۆربەجۆر وەکوو جۆک، تەحقیر دەکات و چکۆلە دەکاتەوە. بەڵام لەلایەکی ترەوە سەرکەوتنی ئەو گوتارە زیاتر لە هەرشتێک لەوەوە سەرچاوە دەگرێت کە ئەو گوتارە وا بە هەندێک لە فەعالین و چالاکانی کۆمەڵگای ژێردەست دەکات کە هەست بەوە بکەن کە لەبەر ئەوەی کە خەریکی چالاکی لە چوارچێوەی مەدەنیەتی دارێژراوی ئەو وڵاتەن ئەوا مرۆڤی جێگەی رێزن و خۆیان وەک چالاک بە خاوەن بەها و ئەرزش دەزانن کە ئەو دەڵێت ئەم ئامرازە گوتاریە دەمامکێکی جوانیش دەبەخشێت بە هەوڵەکانی تری داگیرکەر بۆ چەسپاندنی داگیرکاری خۆی.

شەهید کاوە و هاوڕێکانی لە ئێپیکی کۆساڵان پیشانیان دا کە لاوی ئەمڕۆی کوردستان تەسلیمی ئەو رۆڵە جوان و قەشەنگانە نابێت کە گوتاری داگیرکاری بۆیانی دابین کردووە. ئەو چوارچێوانە کە خۆیان واتەنی کەم هەزینەن بەڵام لە راستی دا بە هەزینە و تێچووی کۆیلە بوونی هەموو تاکەکانی کۆمەڵگا تەواو دەبن. زرمەی دەنگی چەکی شەهید کاوە و هاوڕێکانی ئاگایی بەخشە، ئاگایێک کە نەسڵەکانی داهاتووش دەتەنێتەوە. ئەو دەنگەیە کە بە کەسەکان دەڵێت رێگای خەبات بەوە پێناسە ناکرێت کە هەزینەی کەمترە یان زۆرترە بەڵکوو بەوە هەڵدەسەنگێندرێت کە تا چەند دەتوانێت شوناس و سایکۆلۆژی تاکی کورد لە کۆیلە بوون دەرباز بکات. دوای زیاتر لە حەفتا ساڵ خەباتی چەکداری ئەگەر لە دوو دەیەی رابردوودا کۆمەڵگای کوردستان بە نیسبەت شێونەکانی تری ئێرانەوە خاوەنی کەلتوورێکی سیاسی پێشکەتووتر بوو ئەوە بەو مانایەیە کە خەباتی چەکداری رۆڵی زۆر گرینگی هەبووە لە بەرز کردنەوەی رادەی ووشیاری کۆمەڵگا بە نیسبەت هەندێک چەمک وەکوو ئازادی و رزگاری. واتە ئەوە خەباتی چەکداری بووە کە جیلەکانی دەیەکانی چل و پەنجا و شەستی هەتاوی کوردستانی رۆژهەڵاتی زیاتر لە هەرکەسێک بە نیسبەت سیاسەت و چارەنووسی سیاسی هەستیار کردووە و هەندێک چەمک وەکوو بەشداری لە سیاسەت و ئازادی لە هەموو رەهەندەکانیەوە بۆی گرینگ کردووە. ئێپیکی کۆساڵان ئاوێکی ساردی کرد بەسەر ئەو کەسانەی کە پێیان وابوو ئیرادەی گەلی کورد ئەمجارە بە زرق و بەرقی خۆیان وتەنی رێگا کەم هەزینەکان خراوەتە ژێر رکێف.

ناوەڕۆکی ئەم بابەتە را و تێبینیی نووسەرە و ماڵپەڕی کوردستان میدیا لێی بەرپرسیار نییە.
بالاترین چاپکردنی ئەم بابەتە

رۆژنامەی کوردستان
رۆژنامەی کوردستان ژ. ٧١٦ لەم ژمارەیەدا:

ــ دەنگی راسانی گەلان نابیستن
ــ خەباتی ڕۆژهەڵات بەردەوامە
ــ خۆپێشاندانەکانی ئێران و پرسی کورد
ــ کاوە ئاهەنگەری: ئیرادەی گشتی کوردەکان لە ئێران، بە هەبوونی ڕێبەرییەکی شیاو و لێوەشاو بۆ ئەم قۆناغە دەتوانێ بەشێک لە هاوکێشەکان بە قازانجی کوردستان بگۆڕێ
  • شەپۆلەکانی شار شەپۆلەکانی شار
    شەپۆلەکانی شار پڕە لە هەست و سۆزی نیشتمانپەروەری و نەخشێنەری ئەو جووڵە و راچەنینانەیە کە لە نێو کۆمەڵی کوردەواریدا بە نهێنی و دوور لە چاوی داگیرکەر، بەردەوام لە گەشە و هەڵچووندان.
  • تەیموور مستەفایی: هێزە نیزامییەکانی ئێران نەتەنیا نابێت لە سەرکوتی خۆپێشاندەراندا بەشداری بکەن، بەڵکوو دەبێت هاوکاری بەئەنجام گەیاندنی ئەو حەرەکەتە بن کە بە قازانجی هەموو لایەکە تەیموور مستەفایی: هێزە نیزامییەکانی ئێران نەتەنیا نابێت لە سەرکوتی خۆپێشاندەراندا بەشداری بکەن، بەڵکوو دەبێت هاوکاری بەئەنجام گەیاندنی ئەو حەرەکەتە بن کە بە قازانجی هەموو لایەکە
    دەقی وتووێژی کاک تەیموور مستەفایی، ئەندامی دەفتەری سیاسیی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران و بەرپرسی کۆمیسیۆنی تەشکیلاتی حیزب لەسەر خۆپێشاندانە سەرانسەرییەکانی ئێران و بڵاوکردنەوەی ڕاگەیەندراوی ئەم کۆمیسیۆنە لەم پێوەندییەدا، لەگەڵ تەلەفزیۆنی تیشک.
  • کاوە ئاهەنگەری: ئیرادەی گشتی کوردەکان لە ئێران، بە هەبوونی ڕێبەرییەکی شیاو و لێوەشاو بۆ ئەم قۆناغە دەتوانێ بەشێک لە هاوکێشەکان بە قازانجی کوردستان بگۆڕێ کاوە ئاهەنگەری: ئیرادەی گشتی کوردەکان لە ئێران، بە هەبوونی ڕێبەرییەکی شیاو و لێوەشاو بۆ ئەم قۆناغە دەتوانێ بەشێک لە هاوکێشەکان بە قازانجی کوردستان بگۆڕێ
    خوێنەرانی بەڕێزی "کوردستان"، سەبارەت بە دوایین بارودۆخی ئێران و کوردستان و هەروەها نەخش و دەوری کورد و حیزبی دێموکرات لە هاوکێشەکاندا، ماڵپەڕی "کوردستان میدیا" وتووێژێکی لەگەڵ بەڕێز "کاوە ئاهەنگەری" چاودێری سیاسی و ئەندامی حیزبی دێموکرات ئەنجام داوە کە لێرەدا دەخرێتە بەر دیدی ئێوەی خۆشەویست.
  • ئێمە و وێژمانەکانی داگیرکراوی و هەڵاوێردراوی ئێمە و وێژمانەکانی داگیرکراوی و هەڵاوێردراوی
    ئەم گوتارە ئەگەرچی لای گرووپ، ڕێکخراو و حیزبی سیاسیشەوە هەڵگیراوە، بەڵام بەوپێیەی کە ئەم دامەزراوەگەلە لە عەرزی واقیعدا کار دەکەن و پێویستیان بە دانوستان و دانیشتن و وەرگرتنی پووانی جیاواز هەیە، ئەم ڕێکارەیان هەتا ئیستە تا رادەیەک پاساو هەڵگرە؛ وەکوو تر لە ئاستی یەکانگیریی نەتەوایەتی و دینامیزمی کۆمەڵایەتییەوە هەندێک خەساریشی هەبووە کە لێرە ناگونجێ بەسەریاندا بێینەوە.
  • کۆمەڵگەی ئازاد لە سێبەری دێموکراسیدا کۆمەڵگەی ئازاد لە سێبەری دێموکراسیدا
    "ژان ژاک ڕۆسۆ"یش لە وتارێکیدا بە ناوی "ڕێککەوتنی کۆمەڵایەتی" دەقەکەی بەم ڕستەوە دەست پێ دەکات: "مرۆڤ سەرەڕای ئەوەیکە بە سەربەستی لە دایک دەبێت، بەڵام لە هەموو شوێنێکی ئەم دنیادا بندەست و دیلە".
  • خۆپێشاندانەکانی ئێران و پرسی کورد خۆپێشاندانەکانی ئێران و پرسی کورد
    لەو قۆناغەدا کە هێزەکانی رێژیم باوەڕیان بە خۆیان نەماوە و ترسی رووخان هێزی سەرکووتکەری بێ هیوا کردووە، راسانی شارەکانی کوردستان دەتوانێ زۆرترین دەسکەوت و کاریگەریی هەبێ. ئەوە دەرفەتێکە کە گەلی کورد دەتوانێ بۆ پێشخستن و نزیک بوونەوە لە ئامانجەکانی، کەڵکی شیاوی لێ وەربگرێ؛ بە تایبەتی کە لە قۆناغی نوێی خەباتدا، هۆشیاری نەتەوەیی و بەرینایی خەبات لە جاران بەرزتر و بەربڵاوترە.
  • پیلانەکانی بەسیج لە نێو زانکۆکانی کوردستاندا پیلانەکانی بەسیج لە نێو زانکۆکانی کوردستاندا
    لەم نێوانەدا، بەسیج، وەکوو ئامرازی سیخوڕیی حکومەت بەکار براون. بەسیج لە هەموو فەرمانگەیەکی حکومەتی و ناحکومەتی و لە واتایەکی بەربڵاوتر: لە هەموو شوێنێکدا وەکوو ڤایرۆسێک بڵاوبووەتەوە. قوتابخانەکان و زانکۆکانیش لە فیلترینی ئەم شوێنانەن. بەسیجی کوردیش، یان خۆماڵیتر بڵێم: جاشە کوردەکان، وەک باقی بەسیجییەکانی ئێران، ئەرکی تایبەتیان پێ ڕادەسپێردرێت کە بەرچاوترینیان، فرۆشتنی نیشتمان و هاوزمانەکانیانە.
  • خەباتی ڕۆژهەڵات بەردەوامە خەباتی ڕۆژهەڵات بەردەوامە
    زلهێزەکان هاتن و بێ لەبەرچاوگرتنی مافی گەلان، نەخشەی ناوچەکەیان گۆڕی؛ لە ئاکامی ئەم داڕشتنە نوێیە یەکلایەنە و نادادپەروەرانەشدا، هەندێک لە نەتەوەکان لە مافی دامەزرانی دەوڵەتی خۆیان بێبەش کران کە بەرچاوترینیان نەتەوەی کورد بوو. کورد بوو بە یەکەم قوربانی ڕەوتی نوێی نادادپەروەرانەی مێژوو، تەنیا لەبەر ئەوەیکە دروست بوونی دەوڵەتێکی کوردی لەگەڵ بەرژەوەندی ئەم زلهێزانە یەکی نەدەگرتەوە.
  • دەنگی راسانی گەلان نابیستن دەنگی راسانی گەلان نابیستن
    لە رۆژی ٧ی بەفرانباری ١٣٩٦ی هەتاوی و لە دوایین رۆژەکانی ساڵی ٢٠١٧ی زانییندا، بزاڤی مافخوازیی نەتەوەکان و خەڵکانی ئێران دوای چەندین و چەند کۆبوونەوەی ناڕەزایی دەربڕین، وەکوو ڕووبارێکی بەلرفە، بەنداوی کۆت و بەندی هەمەڕەنگی ڕێژیمی رووخاند و لافاوێکی سەرتاسەریی لە ئێراندا وەڕی خست.
  • لوقمان ئەحمەدی: هۆکاری سەرەکی ناسەقامگیری و شەڕ لە ڕۆژهەڵاتی ناویندا گرێدراوە بە بوونی فرە جەمسەری و نەبوونی هاوسەنگی هێز لە لایەک و ڕەقابەتی نێوان وڵاتانی ڕۆژهەڵاتی ناڤین و بەکارهێنانی ئەم شەڕ و ئاڵۆزیانە لە لایەن ئێلیتەکانی نێو وڵاتانی بەشدار بۆ پارستنی لوقمان ئەحمەدی: هۆکاری سەرەکی ناسەقامگیری و شەڕ لە ڕۆژهەڵاتی ناویندا گرێدراوە بە بوونی فرە جەمسەری و نەبوونی هاوسەنگی هێز لە لایەک و ڕەقابەتی نێوان وڵاتانی ڕۆژهەڵاتی ناڤین و بەکارهێنانی ئەم شەڕ و ئاڵۆزیانە لە لایەن ئێلیتەکانی نێو وڵاتانی بەشدار بۆ پارستنی
    زلهێزەکانی جیهان، بە تایبەت ڕوسیە و ئامریکا دەیانهەوێ پارسەنگێکی هێز لە ڕۆژهەڵاتی ناوین پێکبهێنن کە سەقامگیر بێ و تێیدا بەرژەوەندی و نفوزی خۆیان پارێزراو بێ. رۆڵی ئامریکا و روسیە چارەنووسساز دەبێ بۆ بارودۆخی داهاتووی ناوچەکە، ئەگەر یەک یان هەردوو لەم وڵاتانە گەرەنتی سەقامگیری و پارسەنگی هێز بدەن بە هاوپەیمان و دۆستەکانی خۆیان لە ناوچەکە ئەو کات ئیمکانی هەیە شێوەیەک لە سەقامگیری دروست بێ.
  • ئاو، کۆڵەکەی ستراتیژی داهاتووی کوردستان ئاو، کۆڵەکەی ستراتیژی داهاتووی کوردستان
    بنەمای گەشەی ئێران لە ڕووی جوغرافییەوە، لەسەر دوو پاژی ناوەندی _فارس و قەراغی _نافارس داندراوە، چون دەوڵەتی مۆدێڕن پێی وابوو تەنیا رێگەی مانەوەی، خوڵقاندنی یەک نەتەوەیە و لە پێناو ئەو ئامانجەش جوغرافیای پاشکەوتوو و پێشکەوتووی خوڵقاند.
  • کرماشان له پەنای بێپەناییدا کرماشان له پەنای بێپەناییدا
    ئەم دۆخە نالەبارە لەپاش زیاتر لە یەک مانگ، هاوکاتە لەگەڵ دەسپێکی سەرما و سۆڵە و بارینی بەفر؛ لەمبارەوە "ئەکبەر سەنجابی" فەرمانداری سەرپێڵی زەهاو باسی لە دۆخی نەشیاوی ژیانی هاووڵاتییان لە نێو خێوەتەکاندا کردووە و وتوویەتی: بەرپرسان دەبێ درک بە بارودۆخی لێقەوماوان بکەن؛ خەڵک بە دژوارییەوە لە ژێر خێوەتی ١٠ میتریدا دەژین!
  • دوکتور قاسملوو، بزاڤی راسیۆنالیزمی سیاسەت لە کوردستاندا دوکتور قاسملوو، بزاڤی راسیۆنالیزمی سیاسەت لە کوردستاندا
    ئەو تایبەتمەندییەی هزری سیاسی کە لە بۆڵەبۆڵ و تەنانەت خواستی سیاسیش جیای دەکاتەوە ئەوەیە کە سیستمێکی واتادارمان پێ دەبەخشێت کە کێشەی کورد لە پێوەندی لەگەڵ کێشەکانی دنیای مودێڕن و لە چوارچێوەی چەمک و دەستەواژەکانی تایبەت بەو دنیایە دووبارە پێناسە دەکاتەوە.
  • داهاتوی ڕەشی ئێران لە دەلاقەی بوودجەی ساڵی داهاتوودا داهاتوی ڕەشی ئێران لە دەلاقەی بوودجەی ساڵی داهاتوودا
    ئەگەر ئەرکی سپای قودس بە دەرکەوتنەکانی قاسم سلێمانی لە ناوچەدا هەژمار بکەین ڕوون و ئاشکرایە کە لە هەر کوێ شەڕ و نائارامی هەبێت، ناوبراویش لەوێیە؛ واتە سامانی وڵاتێکی وەک ئێران و کوردستان بۆ شەڕئەنگێزی و تیرۆر کەڵکی لێوەردەگیرێت و ئەوەش بەئاشکرا و بەیاسا دەیکەن.