• ڕۆژنامەی کوردستان
  • گۆڤاری ئاگری
  • گۆڤاری بیری خوێندکار
  • گۆڤاری لاوان
  • گۆڤاری ژنان
  • کەناڵی تەلەفزیۆنی تیشک
  • گۆڤاری نەرگز
١٧ی ئوکتۆبەری ٢٠١٧ی زایینی - ٢٥ی رەزبەری ١٣٩٦ی هەتاوی  

دەقی پەیامی دەفتەری سیاسیی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران بۆ یادی کۆماری کوردستان لە ئامەد

زایینی: ٠٤-٠٢-٢٠١٧ - هەتاوی: ١٣٩٥/١١/١٦ - ٢٠:٢٦ تاران قه‌باره‌ی فۆنت: قه‌باره‌ی نووسراوه‌ گه‌وره‌ بكه‌قه‌باره‌ی نووسراوه‌ بچووكتر بكه‌‌
دەقی پەیامی دەفتەری سیاسیی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران بۆ یادی کۆماری کوردستان لە ئامەد
دەقی پەیامی دەفتەری سیاسیی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران بۆ یادی کۆماری کوردستان لە ئامەد

پەیام بۆ یادی کۆماری کوردستان

هاوڕێیان و بەشداربووانی ئازیز

وێڕای ڕێز و سڵاو


كۆماری كوردستان ڕووداوێکی گەورە و گرینگی مێژوویی و سیاسییە، لە مێژووی نەتەوەی كورددا دەورێكی بەرچاوی هەیە. لە مێژووی نەتەوەیەكدا كە بە سەدان ساڵ چەوساوەتەوە و زیاتر لە سەدەیەكە بۆ گەیشتن بە ئازادی و بۆ گەیشتن بە مافەكانی تێدەكۆشێت و دەیهەوێت بیسەلمینێت كە نەتەوەیەكە كە بوونی هەیە و ناتوێتەوە.٧١ساڵ لەمەوبەر لە ٢ی ڕێبەنداندا كیانێكی سیاسی لەدایك دەبێت كە دەبێت بە هێمایەك، بۆ نەتەوەیەكی چەوساوە و ستەملێكراو كە لەسەر بنەمای ئەو هێما و ئەو پێگەیە بوونی نەتەوەیی خۆی دەسەلمێنێت.

دوژمنانی كورد هەوڵ دەدەن كە بڵێن كورد نەتەوە نیە، بەڵام كورد وەكوو نەتەوەیەك و كوردستان وەكوو كیانێكی سیاسی جوغرافی سەلماندوویانە كە نەتەوەیەكن كە خاوەنی مافی ئینسانی خۆیانن. خاوەنی مافێكی نەتەوەیین و كۆماریان دامەزراندووە و وەک دەسەڵاتێكی دێموكراتیك كە بڵێن لەگەڵ ئەوەی كە ستەممان لێ كراوە لەگەڵ ئەوەی كە سەدان ساڵە دیكتاتۆرەكان و سەرەڕۆكان لەسەرمان زاڵ بوون و بە هەموو شێوەیەك چەوساندوویانینەتەوە و هەوڵیان داوە لە نێو ئێمەدا خۆیان بەرهەم بهێننەوە و دیكتاتۆرمان تێدا بار بهێننەوە، بەڵام ئێمە وەكوو ئەوان نین ئێمەی كورد لەگەڵ خەبات و تێكۆشانی خۆماندا خەبات و تێكۆشان بۆ ئازادی مرۆڤایەتییش دەكەین. دەبین بە نموونەیەك كە هەرچەند ستەمان لێ دەكرێت، بەڵام دیكتاتۆر بەرهەم ناهێنینەوە دەسەڵاتێكی دێموكراتیك لە شێوازی كۆماریدا بەرهەم دێنینەوە.

لە گۆڕەپانی مەزنی چوارچرای مەهاباددا بە دەست و بە فكر و بە هێزی ئەندێشەی مرۆڤێكی تێكۆشەر، گەورە ڕێبەرێكی مێژووی كوردستان ئەو كۆمارە ڕادەگەیەندرێت، بە دەستی پێشەوای نەمر قازی محەممەد وەكوو ڕێبەرێكی كارامە و لێوەشاوە و شارەزا.

بە دەیان جار لە مێژووی نەتەوەی كورددا دەرەتان و هەڵكەوتەی سیاسی مێژووییمان بینیوە كە ڕەخساوە بۆ نەتەوەکەمان، بەڵام ئەو هەلانە لەكیس چوون، یان بە شێوازێكی نادرووست كەڵكیان لێ وەرگیراوە و بە زەرەری كورد و كوردستان شكاوەتەوە، بەڵام لە ١٩٤٦دا لەو دەرەتانە سیاسی و مێژووییەدا كە لە ناوچەكەدا دەڕەخسێت، ڕێبەرێكی كارامە و لێوەشاوە وەكوو پێشەوا قازی محەمەد ڕێبەرایەتی جەریانێكی سیاسیی بە دەستەوەیە و كیانێكی سیاسی نەتەوەیی دادەمەزرێنیت، كیانێك كە بۆ ئێستا و بۆ داهاتووی ئەو نەتەوەیە بووە بە بەڵگەی سەلماندنی نەتەوەیەك، بووە بە جێگای شانازیی ڕۆڵەكانی دوێنێ‌، ئەمڕۆ و سبەینێ‌.
باس لە كۆماری كوردستان و باس لە قازی محەممەد، بە بێ‌ باس كردن لە حیزبی دێموكراتی كوردستانی ئێران باسێكی كورت و باسێكی ناتەواو و باسێكی ناكامڵە، حیزبی دێموكراتی كوردستانی ئێران وەكوو ئۆراگانیزاسیۆنێكی مۆدێڕن كە خەڵك و هێزە تێكۆشەرەكان لە دەوری یەك كۆ دەكاتەوە و ڕێكیان دەخات و لە پێناوی یەك ئامانجی هاوبەشدا بەرنامەیان بۆ دادەڕێژێت، دەیكات بە خاوەنی ئۆرگانیزاسیۆنێكی داهێنەر، بە بێ حیزبێكی وەها كۆماری دێموکراتیکی كوردستان ناخوڵقێت، بۆیە دەڵێن كۆماری كوردستان، پێشەوای نەمر و حیزبی دێموكراتی كوردستانی ئێران سێ ڕەهەندی تەواوكەری یەك دیاردەی مێژوویی سیاسین، نە لە یەك جیا دەكرێنەوە و نە بێ یەك لەوان دەکرێ باس لەو مێژوویە بكەین، بە تەواوەتی و بە كامڵی پێكەوە دەبن بە یەك دیاردەی گرینگ.

هەروەها یاد كردنەوە لە كۆماری كوردستان بە بێ یادكردنەوە لە ڕۆڵ و كاریگەریی كۆماری كوردستان لە سەر بیری نەتەوەیی لە بەشەكانی دیكەی كوردستان وەك كوردستانی عێراق، توركیە و سووریە و بە بێ ئاماژە كردن بە دەوری شۆڕشگێڕان و تێكۆشەرانی ئەو بەشانە لە كۆماری كوردستاندا، باس كردنێكی ناقس و ناكامڵ دەبێت. كۆماری كوردستان لەو چركەساتەی مێژوودا كە دادەمەزرێت لەناكاو و بێ پێشینەی مێژوویی نەبووە. هەر وەك دەزانین خەباتی نەتەوەیی لە كوردستاندا لە هەموو بەشەكانی كوردستاندا خەباتێكی دوور و درێژە لە كوردستانی باشوور، باكوور، ڕۆژهەڵات و ڕۆژئاوادا لە هەموو بەشەكاندا خەبات هەبووە، تێكۆشانی نەتەوەیی هەبووە و لە قۆناغی جۆربەجۆردا و لە هەر قۆناغێكدا یەك لە بەشەكان پێشەنگ و پێشەنگایەتی خەباتی كردووە.

كۆماری كوردستانیش دەتوانین لە درێژەی ئەو خەباتە نەتەوەییە لە سەرتاسەری كوردستاندا ببینین. بەڵام خودی دامەزرانی كۆماری كوردستان و ئەو هێما و سیمبولانە كە لە كۆماری كوردستاندا لەدایك دەبێت، كاریگەری لە سەر بیری خەباتگێڕانە و نەتەوایەتی تیكۆشەرانی كورد لە بەشەكانی دیكەدا دەبێت، كە دەبینین پێشمەرگە، سروود و ئاڵا و ناو و هێمای كۆماری كوردستان لە بەشەكانی دیكەی كوردستان دەنگ و ڕەنگ دەداتەوە، كە ئێستاشی لەگەڵدا بێت وەكوو هێمایەكی نەتەوایەتی كەڵكی لێ وەردەگیردرێ. هەروەها لە بەشەكانی دیكەی كوردستانیشدا لە دامەزرانی كۆماری كوردستاندا تێكۆشەرانی كورد دەور و ڕۆڵییان هەبووە و لە هەموو بەشەكانەوە تێكۆشەرانی كورد هاتونەتە مەهاباد و لە كۆماری كوردستاندا لە دامەزراندنیدا لە سەقامگیركردندا و لە شەڕكردن لە پێناو مانەوەیدا دەوریان هەبووە.

هاوڕێیان،

دوای باسکردن لە کۆماری کوردستان و باسکردن لە هەل و دەرەتانە مێژووییەکەی ئەو سەردەمە، دەگەینە ئەو خاڵە کە لە ئێستادا دۆخی کورد چۆنە و گوێگرتن لە وانەکانی کۆماری کوردستان چیمان پێ دەڵێن؟
لە ئێستادا کە شەڕ و کێشەیەکی قووڵ لە ناوچەی ڕۆژهەڵاتی ناوین بەرقەرارە و لە هەموو بەشەکاندا کورد بەرەوڕووی دەرفەت و هەڕەشە دەبێتەوە، دۆخەکە چیمان لێدەخوازێ؟ ئێمەی ڕێبوارانی ڕێگای پێشەوا قازی محەممەد و ئۆگرانی کۆماری کوردستان دەبێ لەم دۆخە ئاڵۆزەدا خۆمان وەکوو کورد ببینینەوە. دەبێ بەرژەوەندی و مەترسییەکان لە چاوی نەتەوەی کوردەوە ببینین و ببینە فاکتەرێکی سەربەخۆی کوردی، نەک درێژکراوە و دارەدەستی دەوڵەتان و هێزە دژی کوردییەکان.

ئەرکە گرینگەکانمان لە پێشدا پێکەوە بوون و هاوهەڵوێستیی سیاسیی کوردییە کە هەموو بەشەکانی کوردستان پاڵپشتی یەک بین. لە دوایەشدا لە هەوڵی دەستخستنی مافەکانی نەتەوەکەماندا بین و لە ئامرازە بەردەستەکان بە شێوەی دروست بۆ دابینکردنی بەرژەوەندییەکانی کوردستان کەڵک وەر بگرین.

دواتریش هەر پارچەیەکی نیشتمان خۆی بڕیاردەری چارەنووسی خۆی بێ؛ دەستێوەردانی نابەجێ و دەستەوەستانیی سیاسی و بێدەنگی زەربەی ئەساسیمان لێدەدا.

ئێمە وەکوو حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران، دامەزرێنەر و درێژەدەری کۆماری کوردستان لە مەهاباد، لە پێناوی کەڵک وەرگرتن لە دەرفەتە مێژووییەکان و لە پێناوی خولقاندنی دەرفەتی شۆڕشگێرانە و خەباتکارانەدا، دوو ساڵە کە لە ڕاسانی ڕۆژهەڵاتدا دەور دەگێڕین و دەمانەوێ، بە ئامادەیی پێشمەرگە لە نێو خەڵکدا و بە بەشداریی خەڵک لە خەباتدا، وەرزێکی دیکەی خەباتی نەتەوەیی دێموکراتیکی نەتەوەی کورد وەپێش بخەین و ڕێگە نەدەین فاکتۆری سەرەکیی کوردبوون و کوردستانی بوون، پەرواێز بخرێ و لە مێژوودا ون ببێ.

هەروەها هاوئاهەنگیی سیاسیی هەموو ڕێکخراوەکانی هەموو بەشەکانی نیشتمان بە گرینگیەکی مێژوویی دەزانین، تاکوو هەم لە نێو خۆماندا تەبا و ڕەبا بین و هەم بەرەوڕووی دوژمنانمان یەک هەلوێست بین تاکوو نەتوانن پەرتمان کەن و زاڵ بن بەسەرماندا.

لە کۆتاییدا بەبۆنەی ٧١ـه‌مین ساڵۆەگەڕی دامەزراندنی یەکەم کۆماری کوردستان پیرۆزبایی لە هەموو گەلی کورد دەکەین، پیرۆزبایی لە ئێوە خوشکان و برایانی باکوورمان.

پیرۆزبایی لە هەموو ئەمەکدارانی کۆمار، پێشمەرگە و ئالای کوردستان، و سڵاو لە گیانی پاکی هەموو ئەو شەهیدانەی کە بە گیانبازی و فیداکاریی خۆیان پاریزگارییان لەو دەسکەوتە بەنرخانەی کورد کرد.

یادی پێشەوا بەرز و پیرۆز،
بە هیوای وەدیهاتنی ئامانجەکانی کۆماری کوردستان لە هەموو بەشەکانی نیشتمان

حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران
دەفتەری سیاسی

٢٠ی ژانویەی ٢٠١٧
یەکی ڕێبەندانی ١٣٩٥
بالاترین چاپکردنی ئەم بابەتە

رۆژنامەی کوردستان
رۆژنامەی کوردستان ژ. ٧١٠ لەم ژمارەیەدا:

ــ هەموو ڕێگاکان دەچنەوە کوردستان
ــ سەهۆڵبەردان لە ڕۆژهەڵاتی ناویندا
ــ دیپلۆماسیی درۆزنەی نێوخۆیی
ــ زیندانیی سیاسی بوونی نییە
  • ڕەساڵەتی تەنز له شێعری \ ڕەساڵەتی تەنز له شێعری "مەلا مارف کۆکەیی"دا
    کۆمەڵیک ڕووداوی ناخۆش و تاڵ وەک شەڕە جیهانییه‌کان، شەڕی ناوخۆی ئێران، سیڵاوی مەهاباد، کوشتاری خەڵکی ئه‌م شاره و قات و قڕی له ماوەی ژیانی مەلا مارفدا که له سەر هەژاری و نەداری خەڵک شوێندانەر بوو له شێعرکانی ڕەنگدانه‌وەی جیددیان هه‌یه، شاعیری نوکته باز له سەردەمی دیکتاتۆرییه‌تدا زۆر جار به زمانی ته‌نز لۆمه له‌م بارودۆخه دەگرێ.
  • کەریم پەرویزی: خەڵک بە هاتنیان بۆ سەرشەقام، ترسیان لە داپڵۆسینی ڕێژیم ڕەویوەتەوە و لە مەرحەلەیەکی دیکەدا، دەبێت ترسی خەڵک لە زیندان بشکێت و بڕۆنە بەر زیندانەکان و داوای ئازادکردنی گیراوەکان بکەن کەریم پەرویزی: خەڵک بە هاتنیان بۆ سەرشەقام، ترسیان لە داپڵۆسینی ڕێژیم ڕەویوەتەوە و لە مەرحەلەیەکی دیکەدا، دەبێت ترسی خەڵک لە زیندان بشکێت و بڕۆنە بەر زیندانەکان و داوای ئازادکردنی گیراوەکان بکەن
    خرۆشانی جەماوەریی ڕۆژهەڵات و پەیامەکانی لە دوای ئەنجامە ئەرێنییەکەی ڕێفراندۆمی سەربەخۆیی کوردستانی باشوور، مژاری چاوپێکەوتنێکی تەلەفزیۆنی تیشکە لەگەڵ کەریم پەرویزی، ئەندامی دەفتەری سیاسی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران کە سەرنجتانی بۆ خوێندنەوەی ڕادەکێشین.
  • بەرەو درووستکردنی حکوومەتێکی سەربەخۆ و دێموکرات لە باشوور بەرەو درووستکردنی حکوومەتێکی سەربەخۆ و دێموکرات لە باشوور
    چوار فاکتۆری سەرچاوە گرتنی ئەم سەربەخۆییە لە ئیرادەی گشتی، دادپەروەری وەک بناغەی ئەو حکوومەتە، دێموکراسی و هەبوونی هێزی پێشمەرگە بۆ دابین کردنی ئاسایش و ئاسوودەیی هاووڵاتیان لەو فاکتۆرانەن کە لە بەرژەوەندیی حکوومەتی سەربەخۆی باشووری کوردستان دا دەبن.
  • باشووری کوردستان و بنچینەی خەباتی گەلی کورد باشووری کوردستان و بنچینەی خەباتی گەلی کورد
    ئێمە دەبێ سەرەتا لە هەناوی کۆمەڵگەی خۆماندا حزوورمان هەبێت و ئاگاداری هەموو گرفت و خەسڵەتەکانۆ کۆمەڵگەی خۆمان بین و بتوانین جیاوازییە هەرێمی و ناوچەییەکان بناسین، هەتا بتوانین بەرنامە و پرۆژەکانمان لەسەر بنەمای واقیعی کۆمەڵگەکەمان بێت.
  • چیرۆکی منداڵانی بێ‌‌سەرپەرەست لە ئێران چیرۆکی منداڵانی بێ‌‌سەرپەرەست لە ئێران
    سەرئەنجام دوای پڕۆسەی قانوونی، ماری و مێردەکەی پێکەوە لە ئافریقاڕا کچێک و کۆڕێکیان وەک منداڵی خۆیان وەرگرت. ئێستا ئەوان ١٤ ساڵ و ١٢ ساڵ تەمەنیانە و وەک هەر منداڵێکی دیکە دەچنە قوتابخانە و ژیانێکی باشیان هەیە.
  • خۆكوژی كۆتاییەكی تراژێدیك خۆكوژی كۆتاییەكی تراژێدیك
    دیاردەگەلێك كە بەربەستن لە بەردەم بەرزەفڕی مرۆڤ و وەك نەخۆشییەك خەون و ئارەزووەكانی مرۆڤ تووشی بەلاڕێداچوویی دەكەن و لە ئاكامدا ئەوە ئەو دیاردانەن كە زۆرجار زاڵ دەبن بەسەر مرۆڤدا. خۆكوژی یەكێك لەو دیاردانەیە كە ئەمڕۆ بەربینگی مرۆڤی گرتووە و بووەتە دیاردە لە نێو هەموو كۆمەڵگا مرۆییەكانی جیهاندا.
  • ڕاسان پرۆژەیەکی سیاسی نوێ لە خەباتی ڕۆژهەڵاتدا ڕاسان پرۆژەیەکی سیاسی نوێ لە خەباتی ڕۆژهەڵاتدا
    زۆربەی بزاڤە ڕزگاریخوازەکانی دنیا لە حاڵەتێکدا سەریان هەڵداوە، کە دیکتاتۆرەکان ویستوویانە لە ڕێگای ئامرازەکانی هێز و دەسەڵاتەوە ڕێککەوتنێکی مڵکەجبوون لە نێوان خۆیان و کۆمەڵگادا ساز بکەن و کۆمەڵگا ملکەجی بەرژەوەندییەکانی خۆیان بکەن و ئەدەبیاتێک لە سەر کۆمەڵگا زاڵ بکەن کە لە ڕاستای دەسەڵاتی ئەواندا بێت و سەروەری ئەوانی تێدا گارانتی کرابێت.
  • دیپلۆماسیی درۆزنەی نێوخۆیی دیپلۆماسیی درۆزنەی نێوخۆیی
    کەوایە بەپێی وتەی بەرپرسانی ڕێژیم، خامنەیی ڕاستەوخۆ لە هەڵبژاردنی هەموو وەزیرەکانی رووحانیدا دەستی هەیە، ڕەنگە لێرەدا بگوترێ: "بۆخۆت بەخێر بێیتەوە، ئاگات لە کوێیە؟"
  • هەموو رێگاکان دەچنەوە کوردستان هەموو رێگاکان دەچنەوە کوردستان
    لە دوای ٥٧ و خۆسەپاندنی رێژیمی ئیسلامی بەسەر گشتایەتیی جوغرافیای ئێراندا، کوردستان بوو بە مەکۆی گشت لایەنە پەراوێزخراوەکان، ئەو رۆژانە زۆر لایەن بوون کە لە نیشتمانی کوردەکاندا داڵدە درابوون، حیزبە کوردییەکان بە سینگ ئاوەڵاییەوە وەریانگرتن.
  • سەهۆڵبەردان لە رۆژهەڵاتی ناویندا سەهۆڵبەردان لە رۆژهەڵاتی ناویندا
    پەرەئەستاندنی دێموکراسی و پتەوبوونی پەیوەندیی لە نێوان ئەمریکا، وڵاتانی ئەورووپی، ژاپۆن، کورەی باشوور و ئوسترالیا "بەراییەکی ئاشتی" (zone of peace) لێ کەوتووەتەوە. دێموکراسی هەروەها ڕای گشتی کردووەتە فاکتەری سنووردارکەر، هەڵبەت نەک ڕێگر، لە پەیوەندی لەگەڵ شەڕکردنی وڵاتانی دێموکراتیکدا.
  • زیندانیی سیاسی بوونی نییە زیندانیی سیاسی بوونی نییە
    لە وڵاتێکی ژێر دەسەڵاتێکی دیکتاتۆری و فاشیستیدا، شتێک بە ناوی زیندانیی سیاسی ناتوانێ مانایەکی هەبێ و ئاماژەیەک بۆ شتێکی راستەقینە نابێ. لە راستیدا چەمکی زیندانیی سیاسی دەتوانێ چەمکێکی چەواشەکارانە و بەلاڕێدابەرانە بێ.
  • ئەحمەد شێربەگی: دوكتور سه‌عید پێی وابوو كه‌ هه‌ر به‌شێكی كوردستان ڕزگاری بێ، كارتێكه‌ری خۆی له‌سه‌ر به‌شه‌كانی دیكه‌ی كوردستان ده‌بێ ئەحمەد شێربەگی: دوكتور سه‌عید پێی وابوو كه‌ هه‌ر به‌شێكی كوردستان ڕزگاری بێ، كارتێكه‌ری خۆی له‌سه‌ر به‌شه‌كانی دیكه‌ی كوردستان ده‌بێ
    بە بۆنەی ٢٥ـەمین ساڵڕۆژی شەهیدانی بێرلین لە لایەن دیپلۆمات تێرۆریستانی نێردراوی ڕێژیمی ئیسلامیی ئێران ڕۆژنامەی کوردستان ئۆرگانی کۆمیتەی ناوەندیی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران وتووێژێکی لەگەڵ "ئەحمەد شێربەگی" بێژەری بەناوبانگی ڕادیۆ دەنگی کوردستانی ئیران پێک هێناوە کە دەقی ئەم وتووێژە بەم چەشنەیە:
  • شەرەفکەندی، قارەمان یا پاڵەوان؟ شەرەفکەندی، قارەمان یا پاڵەوان؟
    لە ڕاستیدا خودی وشەی "شۆڕش" (انقلاب) واتە گۆڕانێکی بنەڕەتی لە ناوەڕۆکدا؛ ئەوەش پێویستی بە هەندێک هۆکاری تایبەتی و گشتی هەیە کە هۆکارە تایبەتییەکە ئەوەیە سەرتاسەری شۆڕشەکانی مێژوو بە دەست کەسانی نوخبه و زانای کۆمەڵگای نێوخۆی خۆیان کراوە جا ئەم کەسانە لە هەر چین و توێژێکی کۆمەڵگا بن و بە هەر جۆرە بیرۆکەیەک.
  • کرماشان، لانکەی کولتوور و ژیاری مرۆیی لە کوردستان کرماشان، لانکەی کولتوور و ژیاری مرۆیی لە کوردستان
    لە ساڵانی ١٣٣٠ی (١٩٥٢ی زایینی) هەتاوی بەئەملا لەسەر دەستی كەسانێكی تر و نەوەیەكی تر شەپۆل و رەهەندێكی دیكە لە نووسین و داهێنانی ئەدەبی و بەتایبەت ژانری شیعر لە كرماشان و ئیلام سەر هەڵدەدەن و دەبنە ئاوێنەی باڵانوێنی كۆمەڵ و لەباری فەرهەنگییەوە پێشەنگایەتیی ئەو قۆناغە دەگرنە ئەستۆ.