• ڕۆژنامەی کوردستان
  • گۆڤاری ئاگری
  • گۆڤاری بیری خوێندکار
  • گۆڤاری لاوان
  • گۆڤاری ژنان
  • کەناڵی تەلەفزیۆنی تیشک
  • گۆڤاری نەرگز
٢٥ی سێپتامبری ٢٠١٧ی زایینی - ٠٣ی رەزبەری ١٣٩٦ی هەتاوی  

فووبیای سیاسیی ڕێژیم لە کوردستان

زایینی: ٢٦-٠٣-٢٠١٧ - هەتاوی: ١٣٩٦/٠١/٠٦ - ١١:٢٦ تاران قه‌باره‌ی فۆنت: قه‌باره‌ی نووسراوه‌ گه‌وره‌ بكه‌قه‌باره‌ی نووسراوه‌ بچووكتر بكه‌‌
فووبیای سیاسیی ڕێژیم لە کوردستان
سارا پارسا

کاتێک باس لە ترسێکی لەڕادەبەدەر یان فووبیا دەکرێت مێشکی مرۆڤ بەرەو ترسێکی تایبەت لە شتە هەرە سادە و سەرەتاییەکان دەڕوات کە زۆربەی جار وەک گاڵتە چاوی لێ دەکرێت، بەڵام فووبیای سیاسیی کاربەدەستانی ڕێژیمی ئێران، فوبیایەکی تایبەتە کە بە دڵنیاییەوە دەتوانین وا باسی لێ بکەین کە لە هیچ جێگایەکی جیهاندا ئەم جۆرە فووبیایە بوونی نییە و تایبەت بە دەسەڵاتدارانی نەخۆشحاڵی ڕێژیمی ئێرانە و بەس. ترسی لەڕادەبەدەری ئاخوندەکان و دەسەڵاتدارانی ڕێژیمی ئێران لە دارستان و شاخەکانی کوردستان، لە نەورۆز وەکوو کولتووری نەتەوەیی گەڵی کورد و لە هێما پڕ تین و سۆزەکەی، واتە ئاگری نەورۆز، بووەتە فووبیایەک بۆ دەسەڵاتدارانی ڕێژیمی ئێران.

فووبیای دارستان و نەورۆز لە کوردستان!

سروشت دەتوانێت یەکێک لە سروەت و سامانە بەنرخەکانی هەر نەتەوەیەک بێت. خاکی کوردستان شوێنی ژیانی خەڵکی کوردە، هەر لە باکوورەوە هەتاکوو دوایین خاڵی زنجیرە شاخەکانی زاگرۆس لە باشوور، پڕە لەو سەرچاوە سروشتییانەی کە ساڵانێکی زۆرە لە ژێر دەسەڵاتی ناوەندیدا داگیر کراوە. شاخاوی بوونی سروشتی کوردستان بووەتە کێشەیەکی زۆر گەورە لەسەر ڕێی سیاسەتەکانی ڕێژیمی ئاخوندیی ئێران. سیاسەتی ئاخۆندەکان ٤دەیەیە لەسەر فەوتاندنی گەلی کورد لە هەر ڕێگایەکەوە بێت، چڕ کراوەتەوە و ئەوەش باسێکی حاشا هەڵنگرە.

هەر لە کوشتن و ئیعدامەکانی دەیەی ٦٠ەوە تاکوو ئێستا، لەنێوبردنی کولتووری کورد لە شار و گوندەکانی کوردستان، پەرەپێدان بە کولتووری خورافەی ئایینی، سووک و بێ‌بایەخ کردنی کوڵتووری نەتەوەیی کورد لە بەرانبەر کوڵتووری فارسدا لە نێوان منداڵان و لاوانی کورد و سیاسەتی پەرەپێدان بە ماددەی سڕکەر لە کوردستان. هەزاران پیلانی پڕ لە ڕق و قینی لەو چەشنەی دەسەڵاتدارانی رێژیمی ئێران لە لایەکەوە،لە لایەکی دیکەشەوە لە چەند ساڵی ڕابردوودا بە فەوتاندنی دارستان و لێڕەوارەکان لە بست بە بستی خاکی کوردستان ترس و دڵەڕاوکێی خۆیان لە شاخەکانی کوردستان پیشان داوە.

ڕەنگە کاتێک کە باس لە ترسی لەڕادەبەدەری ڕێژیم لە شاخەکانی کوردستان دەکرێت، ئەو پرسیارە بێتە ئاراوە کە ترس لە چی؟ بە تۆزێک وردبینی وەڵامی ئەم پرسیارە بۆ ئەوە هەڵدەگەڕێتەوە کە بوونی دارستان لە کوردستان واتە شوێنێک بۆ حەوانەوەی پێشمەرگە. گەورەترین ترسی ڕێژیمی ئێران چ لە ناوی پێشمەرگە چ لە بوونی پێشمەرگە، بە تایبەت لەم قۆناغەدا کە خەڵکی کورد بانگەوازی خەباتێکی نوێی لە ژێر ناوی ڕاساندا کردووە، وەکوو فووبیایەک کەوتووەتە گیانی دەسەڵاتدارانی ڕێژیمی ئێران و هەر بەم هۆیەشەوە بە بیانووگەلی جۆراوجۆر ئاگر لە دارستانەکانی کوردستان بەردەدا و هەر جارێکیش بە پاساوی بێ‌بنەما لەسەر ئەم بابەتە سەرپۆش دادەنرێت. ئەم بابەتە گرینگە بە لایەک، ڕێز گرتنی خەڵک لە کوڵتوور و پەرەپێدان بە مێژووی نەتەوەیی و بەرز ڕاگرتنی یادی کولتوورە نەتەوەییەکان وەک نەورۆز لە شارەکانی ڕۆژهەڵاتی کوردستان لە لایەکی دیکەوە، دیسان هاوکێشە سیاسییەکانی ڕێژیمی بە یەکجاری تێکداوە و ترسێکی یەکجار زۆری خستووەتە دڵی دەسەڵاتدارانەوە، بە تایبەت کە لەم ماوەیەشدا، ٦ حیزبی ڕۆژهەڵاتی کوردستان لە کۆبوونەوەیەکدا لەسەر چۆنیەتی گرتنی نەورۆز لە ڕۆژهەڵات، ترس و تۆقینی دوژمنیان چەند هێندە زیاتر کرد و دەسەڵاتدارانی ڕێژیم لەم قۆناغەدا تووشی فووبیایەک بەناوی "نەورۆز" بوون. دەسەڵاتدارانی ڕێژیم خافڵن لەوەی کە نە نەورۆز مەترسییە، نەش دارستان، بەڵکوو شۆڕش و هەستی خەڵکی خۆڕاگری کورد و ڕاوەستانیان لە بەرانبەر سیاسەتە هەڵەکانی ڕێژیمی داعشیی ئێراندا بۆ بەرگری لە نەتەوە و کوڵتووریان و شوێن‌پێی خەباتگێڕانی کورد لە شاخەکانی کوردستان و دارستانەکانە کە بەسەر دەسەڵاتداراندا هەرەسی هێناوە و وەک فووبیایەکی دەروونی و ئەشکەنجەیەکی سپی ترسی خستووەتە دڵیان و بۆ هێور کردنەوەی ئەم ترسەش،ئاگر لە دارستان و لێڕەوارەکانی کوردستان بەردەدن و کوردستان میلیتاریزە دەکەن، تاکوو خەڵک نەورۆز نەگرن.

ناوەڕۆکی ئەم بابەتە را و تێبینیی نووسەرە و ماڵپەڕی کوردستان میدیا لێی بەرپرسیار نییە.
بالاترین چاپکردنی ئەم بابەتە

رۆژنامەی کوردستان
رۆژنامەی کوردستان ژ. ٧٠٩ لەم ژمارەیەدا:

ــ شەرەفکەندی و ڕاسان
ــ دەوڵەتی کوردستان، کیانێک بۆ ژیانی سەربەست
ــ مستەفا هیجری: ئیرادەی خەڵکی کورد لە باشوور وەک بەشەکانی دیکە بۆ ئێمە جێگای ڕێزە
ــ شەرەفکەندی، قارەمان یا پاڵەوان؟
  • ئەحمەد شێربەگی: دوكتور سه‌عید پێی وابوو كه‌ هه‌ر به‌شێكی كوردستان ڕزگاری بێ، كارتێكه‌ری خۆی له‌سه‌ر به‌شه‌كانی دیكه‌ی كوردستان ده‌بێ ئەحمەد شێربەگی: دوكتور سه‌عید پێی وابوو كه‌ هه‌ر به‌شێكی كوردستان ڕزگاری بێ، كارتێكه‌ری خۆی له‌سه‌ر به‌شه‌كانی دیكه‌ی كوردستان ده‌بێ
    بە بۆنەی ٢٥ـەمین ساڵڕۆژی شەهیدانی بێرلین لە لایەن دیپلۆمات تێرۆریستانی نێردراوی ڕێژیمی ئیسلامیی ئێران ڕۆژنامەی کوردستان ئۆرگانی کۆمیتەی ناوەندیی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران وتووێژێکی لەگەڵ "ئەحمەد شێربەگی" بێژەری بەناوبانگی ڕادیۆ دەنگی کوردستانی ئیران پێک هێناوە کە دەقی ئەم وتووێژە بەم چەشنەیە:
  • شەرەفکەندی، قارەمان یا پاڵەوان؟ شەرەفکەندی، قارەمان یا پاڵەوان؟
    لە ڕاستیدا خودی وشەی "شۆڕش" (انقلاب) واتە گۆڕانێکی بنەڕەتی لە ناوەڕۆکدا؛ ئەوەش پێویستی بە هەندێک هۆکاری تایبەتی و گشتی هەیە کە هۆکارە تایبەتییەکە ئەوەیە سەرتاسەری شۆڕشەکانی مێژوو بە دەست کەسانی نوخبه و زانای کۆمەڵگای نێوخۆی خۆیان کراوە جا ئەم کەسانە لە هەر چین و توێژێکی کۆمەڵگا بن و بە هەر جۆرە بیرۆکەیەک.
  • کرماشان، لانکەی کولتوور و ژیاری مرۆیی لە کوردستان کرماشان، لانکەی کولتوور و ژیاری مرۆیی لە کوردستان
    لە ساڵانی ١٣٣٠ی (١٩٥٢ی زایینی) هەتاوی بەئەملا لەسەر دەستی كەسانێكی تر و نەوەیەكی تر شەپۆل و رەهەندێكی دیكە لە نووسین و داهێنانی ئەدەبی و بەتایبەت ژانری شیعر لە كرماشان و ئیلام سەر هەڵدەدەن و دەبنە ئاوێنەی باڵانوێنی كۆمەڵ و لەباری فەرهەنگییەوە پێشەنگایەتیی ئەو قۆناغە دەگرنە ئەستۆ.
  • شەرەفکەندی و ڕاسان شەرەفکەندی و ڕاسان
    ڕاسان هەڵقووڵاوی بیر و ڕێبازی قاسملوو و شەرەفکەندییە. ئەمساڵ کە یادی دوکتۆر شەرەفکەندی دەکەینەوە، لە جێگای خۆیدایە بە خوێندنەوەی دەقەکانی سەردەمی شاخ لە کتێبی "‌هەڵبژاردەیەک لە وتارەکانی سادق شەرەفکەندی (١٣٦٨-١٣٦٢)" بنەما فکری و سیاسییەکانی ڕاسان بخەینە ڕوو.
  • مستەفا هیجری: ئیرادەی خەڵکی کورد لە باشوور وەک بەشەکانی دیکە بۆ ئێمە جێگای ڕێزە مستەفا هیجری: ئیرادەی خەڵکی کورد لە باشوور وەک بەشەکانی دیکە بۆ ئێمە جێگای ڕێزە
    بەختەوەرین لە دەرفەتێکی مێژوویی، لە خەباتی سەد ساڵەی کورد لە هەموو بەشەکاندا، جارێکی دیکە دەرفەتێک هاتووەتە پێش بۆ بەشێک لە کوردستان، دانیشتوانی باشوور کە دەتوانن لە چەند رۆژی داهاتوودا دەنگ بدەن بۆ دیاریکردنی مافی چارەنووسی خۆیان.
  • دەقی قسەکانی \ دەقی قسەکانی "مستەفا هیجری" سکرتێری گشتیی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران لە ڕێوڕەسمی ٢٦ی خەرمانانی ١٣٩٦ی هەتاوی
    ڕێژیمی کۆماری ئیسلامی لەڕێگای دەوڵەتی ئەوکاتەی ئاڵمان و تەنانەت هەڕەشەکردن لە قازی دادگا هەموو هەوڵی خۆیدا کە لانیکەم ڕێژیم بە تاوانبار نەزانرێت، بەڵام قازییەکانی دادگا بە هیچ جۆرێک نەچوونە ژێرباری هەڕەشەکان و زۆر بەجورئەتەوە، دوای چوارساڵ بەدواداچوون و لێکۆڵینەوە، حوکمی دادگایان ڕاگەیاند، حوکمێک کە نە کۆماری ئیسلامی و نە دنیا چاوەڕوانی نەدەکرد.
  • دەوڵەتی کوردستان، کیانێک بۆ ژیانی سەربەست دەوڵەتی کوردستان، کیانێک بۆ ژیانی سەربەست
    بەواتایەکی تر گەر نەتزانی هەنگاوەکانت چەندە گرینگن، بە رووخساری دوژمنانتدا بزانە کە چەندەی لێ نیگەرانن!
  • کاوە بەهرامی: ڕاسان هێمای خەباتی ڕۆژهەڵاتە و رێژیم بە گەورەترین مەترسی بۆ سەر مانەوەی خۆی دەزانێ کاوە بەهرامی: ڕاسان هێمای خەباتی ڕۆژهەڵاتە و رێژیم بە گەورەترین مەترسی بۆ سەر مانەوەی خۆی دەزانێ
    چالاکانی سیاسی لەو باوەڕەدان، ناوەندە ئەمنییەکان و سوپای پاسداران لە ماوەی چەندین ساڵی رابردوودا بە بەڕێوەبردنی مانۆڕ و میلیتاریزە کردنی ناوچە کوردنشینەکانی ئێران، ویستوویانە سیمایەکی نائەمن لە ناوچە کوردنشینەکان نیشان بدەن و بەو هۆیەشەوە هەتا ئێستا بە شێوەی پلان بۆداڕێژراو پیشیان بە گەشە سەندنی ئابووری ناوچە کوردنشینەکان گرتووە.
  • ڕەساڵەتی تەنز له شێعری \ ڕەساڵەتی تەنز له شێعری "مەلا مارف کۆکەیی"دا
    ته‌نز یه‌کێک له شێوازە کاریگه‌رەکانی ئاخاوتنی ئه‌دەبی و هونه‌رییه. ئه‌م شێوازه ئاخاوتنه یه‌کێک له لقەکانی ئه‌دەبیاتی ڕەخنه‌گرانه و کۆمەڵایه‌تییانه‌ به ئه‌ژمار دێت.
  • خاکی سووتاو وەک تاکتیک یان ستراتێژی؟ خاکی سووتاو وەک تاکتیک یان ستراتێژی؟
    تێکدانی سرووشتی کوردستان بەمەبەستی تێکدانی ژیانی خەڵک و دەربەدەرکردنیان دەکرێ؛ بۆیە دەبێ ئەو سیاسەتە چەپەڵ و گەماڕەی داگیرکەران هەرچی زیاتر لەقاو بدرێ و پێش بەو وێرانکارییە بگیردرێ. ئەو سیاسەت و پیلانانەی دوژمن لە پێش هەموو شتێکدا دژی زاگۆن و کونوانسیۆنەکانی نەتەوەیەکگرتووەکان و بەتایبەتی کونوانسیۆنی مافی مرۆڤە.
  • کرماشان، لانکەی کولتوور و ژیاری مرۆیی لە کوردستان کرماشان، لانکەی کولتوور و ژیاری مرۆیی لە کوردستان
    لە سەدەی سێیەمی کۆچیدا کرماشان لە چوارچێوەی دەسەڵاتی "سەفارییەکان"دا بووە، بەڵام گرووپێک لە شیعە کوردەکانی کرماشان بەناوی "حەسەنویە" (حکوومەتی ئالی حەسەنویە)یان دامەزراندووە کە نزیکەی نیو سەدە لەوێ دەسەڵاتیان هەبووە.
  • سیاسەتەكانی كۆماری ئیسلامی بۆ ڕەخساندنی دۆخی ئانۆمی لە كوردستان سیاسەتەكانی كۆماری ئیسلامی بۆ ڕەخساندنی دۆخی ئانۆمی لە كوردستان
    ئەگەر ڕێگای ئەوەشمان پێ بدرێت كە بتوانین وەك گریمانەیەك سیاسەت لە دەرەوەی پانتایی كۆمەڵایەتی دابنین بۆ ئەوەی بتوانین پەیوەندی نێوان ئەم دووانە لە ئاستی ئانۆمیدا شی بكەینەوە، پێویستە بڵێین دوای هەر گۆڕانێكی بناغەیی لە كۆمەڵگا نۆڕم و بەها كۆمەڵایەتییەكان بە شێوەیەكی بنچینەیی دەگۆڕێن و نۆڕم و بەهای كۆمەڵایەتی نوێ جێگایان دەگرنەوە.
  • سەرنجێک لە بایەخ و دیاردە مودێڕنەکان لە ئێراندا سەرنجێک لە بایەخ و دیاردە مودێڕنەکان لە ئێراندا
    ئەوە حاشاهەڵنەگرە کە کۆمەڵگەی مەدەنیش وەک زۆرینەی بەها ئەوڕۆییەکان چەمکێکە کە لەسەر دیاردەیەکی بەرهەست و عەینی لە نێودڵی کۆمەڵگەی رۆژئاوایی هاتووەتە دەر.
  • توتالیتاریزم وكۆمەڵگا توتالیتاریزم وكۆمەڵگا
    هەربۆیە ئیدی ڕێبەر دەبێتە ئەفسانە و بەقەولی "ئینیا تسیۆسیلۆنێ" كە لە كتێبی مەكتەبی دیكتاتۆرەكان‌دا دەڵێ: «ڕێبەر دەبێتە ئەفسانەی تاكی خۆبە زلزان .» جارێك دەبێتە "سێبەری خودا" و جارێك دەبێتە "نوێنەرو جێبەجێكاری فەرمانی خودا".