• ڕۆژنامەی کوردستان
  • گۆڤاری ئاگری
  • گۆڤاری بیری خوێندکار
  • گۆڤاری لاوان
  • گۆڤاری ژنان
  • کەناڵی تەلەفزیۆنی تیشک
  • گۆڤاری نەرگز
٢١ی سێپتامبری ٢٠١٧ی زایینی - ٣٠ی خەرمانانی ١٣٩٦ی هەتاوی  

دەنگ‌دان بۆ بەردەوامیی ڕاووڕووت و جینایەت؟

زایینی: ٠٧-٠٥-٢٠١٧ - هەتاوی: ١٣٩٦/٠٢/١٧ - ١٨:٤٨ تاران قه‌باره‌ی فۆنت: قه‌باره‌ی نووسراوه‌ گه‌وره‌ بكه‌قه‌باره‌ی نووسراوه‌ بچووكتر بكه‌‌
دەنگ‌دان بۆ بەردەوامیی ڕاووڕووت و جینایەت؟
عەلی مونەزەمی

لە سیستمە دێموکراتیکەکاندا بەشداریی خەڵک لە پرۆسەی دەنگداندا کە لە ویست و ئیرادەی ئازاد و سەربەخۆی ئەوانەوە سەرچاوە دەگرێ، نیشانەی بڕوای خەڵک بە سیستمی سیاسیی وڵاتەکەیانە. بەڕێوەبردنی هەڵبژاردنی ئازاد لە بنەماکانی سیستمێکی دێموکراتیکە کە تێیدا خەڵک بە هەڵبژاردنی نوێنەران و بەڕێوەبەرانی وڵاتەکەیان، ئەوان ئەرکدار دەکەن کە لە سەر حسێبی خەڵک گرینگترین بڕیارەکان دەربکەن. هەر بۆیەشە لە وەها سیستیمێکدا بەشدارنەبوونی خەڵک لە پرۆسەی دەنگداندا دەبێتە هۆی نیگەرانی و لاوازیی دێموکراسی. بەرەواژی سیستمە دێموکراتیکەکان، لە سیستمە تەواویەتخواز و تووتالیتێرەکاندا کاربەدەستان بۆ ئەوەی کە ڕەوابوون بە دەسەڵاتی خۆیان ببەخشن، زۆر جار لە نرخە نۆژەن و دێموکراتیکەکان بۆ بە ڵاڕێدا بردنی خەڵک کەڵک وەردەگرن کە دەنگدان یەکێکە لەو نرخانە. ڕێژیمی پەت و سێدارەی کۆماری ئاخوندی وەک نموونەیەک لەو ڕێژیمە دیکتاتۆرانە لە تەمەنی پڕ لە شوورەیی خۆیدا، هەموو دەرفەتێکی بە کار هێناوە بۆ ڕاکێشانی خەڵک بۆ سەر سەندووقەکانی دەنگدان. بۆ ئەوەی کە درێژە بە بەردەوامیی جینایەت و چەوساندنی خەڵک بدەن، پێویستیان بەوە هەیە کە دەسەڵاتی سیاسی لە دەستی خۆیاندا ڕابگرن و ئەگەر بە شێوازێکی ڕواڵەتییش بێ، ئەو دەسەڵاتە نگریسەی خۆیان بە ڕەوا و مەشرووع نیشان بدەن. ئەو دەسەڵاتە سیاسییە زۆر لە هەبوونی پارە ، سامان و ئابووریی بەهێز و هەڵبژاردنی ڕاستەقینە بۆ ئەو دز و جینایەتکارانە گرینگترە. لێکدانەوە و شی کردنەوەی هەموو لایەنەکانی سیستمێکی تووتالیتێر وەک کۆماری ئاخوندی لە توانای وتارێکی وەها کورتدا نیە. بۆیە مەبەستی ئەو وتارە جوابدانەوە بە دوو پرسیاری سەرەکییە: بەشداری لە پرۆسەی هەڵبژاردن لە سیستمێکی ئازاد و دێموکراتیکدا دێتە چ مانایەک و چ جیاوازییەکی هەیە لە گەڵ هەڵبژاردن لە سیستمی تەواویەتخواز و تێۆلوژیکیی کۆماری ئاخوندیی ئێراندا؟ ئەرکی ئێمە لە بەرانبەر وەها پرسێکدا چیە؟

بۆ شی کردنەوەی وەڵامی ئەو دوو پرسیارە سەرەکییە، پێویستە کە لە پێشدا بە کورتی لە سەر مانای هەندێک کۆنسێپتی سەرەکی کە لەو وتارەدا بە کار دەبردرێن، ڕاوەستین؛ بۆ نموونە: دێموکراسی، هەڵبژاردن، بەشداری کردن، سیستمی تەواویەتخواز، تێۆلۆژی.

دێموکراسی: یانی دەسەڵاتداریی خەڵک. سیستێمێک کە تێدا خەڵک خاوەنی کارتێکەریی زۆرە لە سەر داڕشتن و دانی بڕیارەکان.

هەڵبژاردن: پێواژۆی بڕیاردان لە سەر دەستنیشان کردنی کەسێک یان کەسانێک بۆ بەدەستەوەگرتنی پۆستێکی ڕێکخراوەیی-سیاسی. هەڵبژاردن کردەوەیەکی دێموکراتیکە بەڵام دەتوانێ لە لایەن دەسەڵاتدارانی دیکتاتۆریشەوە بە کار ببردرێ بۆ ڕەوایی بەخشین بە دەسەڵاتی خۆیان و بۆ ئەم مەبەستە زۆر جار لە زەخت و گوشار و کەرەستەی ناڕەوا کەڵک وەردەگرن.

بەشداریکردن: لەو وتارە دا مەبەست زیاتر بەشداریی سیاسییە.

ئەگەرچی لە سیستمە تەواویەتخوازەکاندا دەسەڵات هەوڵ دەدات هەموو ئاستەکانی ژیانی خەڵک کۆنتڕۆڵ بکات و وا خەڵک لە قاڵب بدا کە لە هەموو مەیدانەکاندا بە شێوازی نرخەکانی ئەو سیستمە بجووڵێنەوە. بەشداری کردن یانی تێکەڵ بوون بە پرۆسەی بڕیاردان. یانی تێپەرین بەسەر چوار کۆسپی مەشرووعیەت و ڕەوابوون، تێکەڵاوبوون و نوێنەرایەتی کردن و بەڕێوەبردن.

سیستمی تەواویەتخواز: سیستمێکی سیاسی کە هیچ سنوورێک بۆ دەسەڵاتی خۆی دانانێ و هەولی کۆنتڕۆڵ کردنی هەموو لایەنەکانی ژیانی گەلەمپەری/گشتی و تایبەتیی خەڵک دەدات.

تێۆلۆژی: زانستی خوا ناسی یان ئۆلی.

هەڵبژاردن و دەنگدان لە سیستمی دێموکراتیکدا بە بەراود لە گەڵ ڕێژیمی ئاخوندی

بۆ ئەوەی کە سیستمێک دێموکراتیک بوونی خۆی بسەلمێنێ، بەڕێوەبردنی هەڵبژاردن لە وادەی دیاریکراودا پێویستە، بەڵام بەس نیە. لە بەر ئەوەی کە لە زۆر وڵاتان و بە تایبەتی ئەو وڵاتانەی کە خاوەنی سیستمی دێموکراتیک نین، ئەگەری ئەوە هەیە کە لە کاتی هەڵبژاردندا فێڵ بکرێ، ئەولەهی و ئەمنیەتی هەڵبژاردنەکان بە شێوازێکی درووست ڕێک نەخرێ و لە کاتی دەنگدان یان بژاردنی دەنگەکاندا فێل بکرێ، ئۆپۆزیسیۆن نەتوانێ دەنگی خۆی بە خەڵک بگەیەنێ و میدیا لە ژێر کۆنتڕۆڵی دەسەڵاتداراندا بێ و دەرفەتی وەرێخستنی خۆپێشاندان نەبێ و ...هتد. بۆیە دەنگدان بە تەنیا کافی نیە بۆ ئەوەی کە بسەلمێنرێ کە سیستمێک دێموکراتیک و هەڵبژاردنەکان دادپەروانەن. کاتێک هەڵبژاردنێک دێموکراتیکە کە ئەنجامەکەی ئاماژەیەک بێ بە ئیرادە و ویستی خەڵک، نەک ئەوەی کە گرووپێک لە جیاتی خەڵک بڕیار بدەن و خەڵکیشیان بۆ ئەوە بوێ کە بە چوونی خۆیان بۆ سەر سندووقەکانی دەنگدان، لە بەر چاوی خەڵکانی دیکە بڕیاری ئەو گرووپە پچووکە ڕەوایی پێ ببەخشن. لە هەموو تەمەنی سیستمی کۆماری ئاخوندیی ئێراندا هیچ هەڵبژاردنێک بە بێ فرت و فێل بەڕێوە نەچووە، ئەگەر چی بەربژێرەکان هەموویان لە فیلتێری شۆرای نیگابان ڕا کە پارێزەری ڕێژیم و دەسەڵاتەکەیەتی، تێپەڕیون و مۆرەی خودی ڕێژیمن. زەقترین فرت و فێلەکان لە کاتی هەر دوو دەورەی هەڵبژاردنی مەحموودی ئەحمەدی نژاد بۆ سەرۆک کۆماریی ئێراندا کران. یانی ئەگەرچی هەر لە دەستپێکەوە بەربژێرەکان لە چارچێوەی ئیرادە و ویستی ڕێژیمدا پێ دەنێنە گۆڕەپانی هەڵبژاردن، بەڵام لە نێو ئەوانیشدا هەندێکیان زیاتر لە ئەوانی دیکە خۆییترن.

کاتێک هەڵبژاردن دەتوانێ مانای هەبێ و سەرنجڕاکێش بێ کە بەربژێرەکان سەر بە لایەنەکانی جۆراوجۆری هزری و سیاسی بن کە بۆ بەدەستەوەگرتنی دەسەڵات کێبڕکێی یەکتر بکەن و بۆ بردنەوە، دەنگی خەڵک پێوەر بێ. لە سیستمێکی دێموکراتیکدا ئەوە لایەنە سیاسییەکانن کە کاندیدای خۆیان دەستنیشان دەکەن و ئەو کاندیدایانە بۆ بردنەوەی دەنگی خەڵک پاکێجی سیاسیی خۆیان ئامادە دەکەن و خەڵک و کاندیداکان بە شکڵێکی ئاگاهانە و ژیرانە بەرەو هەڵبژاردن دەچن. دەنگەکان لە گەڵ یەک بەرانبەرن و هەر تاکێک کارتێکەریی بەرانبەری هەیە لە سەر هەڵبژاردن بە نیسبەت تاکێکی دیکەی کۆمەڵگا. لە سیستمی کۆماری ئاخوندی‌دا بەرەواژی ئەو یەکە، کاندیداکان هەموویان قاڵ بووانی نێو سیستمی ئاخوندی و ئیسلامی سیاسیی خومەینیستین و کەسانی بەدەر لە وان، هیچ کاتێک ڕەواییان نابێ بە گوێرەی ئیدئۆلۆژیی ڕێژیم کە بتوانن خۆیان بەربژێر بکەن. پارتە سیاسییەکانی دژبەری ڕێژیم هەموویان قەدەغەکراو و نەتەوەبندەستەکانی ئێرانیش مافی ئەوەیان لێ زەوت کراوە کە بتوانن کاندیدایان هەبێ، تێکەڵاوی بازنەی دەسەڵات بن و دەسەڵاتی بەڕێوەبەریی وڵات بگرنە دەست.

لە لایەکی دیکە، لە سیستمە دێموکراتیکەکاندا هەموو خەڵک مافی دەنگدانی هەیە (ئەوانەی کە سەرەوەی ١٨ ساڵن) و هەڵبژاردنەکان بە شێوازێکی نهێنی بەڕێوە دەچن. نهێنی بوونی هەڵبژاردنەکان بۆ ئەوەیە کە کەسێک نەکەوێتە بن زەخت و گۆشار بۆ ئەوەی کە بەرەواژی ویست و ئیرادەی خۆی دەنگ بدات. لە ئێراندا کە خەڵک بێبەشە لە هەبوونی پارتی سیاسیی دڵخوازی خۆیان، لە هەبوونی کاندیدای جێگای پەسەندی خۆشیان بێ‌بەشن. لە لایەکی دیکە، گرووپی وەک سوپای پاسداران هەیە کە بە وتەی خودی سەرانی ڕێژیم بە "حیزبی پادگانی" بەنێوبانگن و هەموو ئەوانەی کە نیزیکن لەو ئۆرگانیزاسیۆنە چەکدارە تیرۆریستە، دەبێ بە گوێرەی ویستی ئەوان دەنگ بدەن بەو بەربژێرەی ڕێژیم کە لە نێو ئەو بەربژێرانەدا یەکم جار ڕێژیم بۆ خۆی بە شیاوی داناون. لیرەدا ئیدی نهێنی بوون و نەبوونی دەنگدان مانای ڕاستەقینەی خۆی لە دەست دەدات.

مەبەست لە هەڵبژاردن ئەوەیە کە خەڵک بتوانن لە سەر بڕیارەکانی دەوڵەت و دەسەڵات کارتێکەرییان هەبێ و ئەگەر دەسەڵاتدارێک بەڵێنەکانی جێ بەجێ نەکرد، خەڵک بتوانن بۆ دەورێکی دیکە دەنگی پێ نەدەن و لە سەر کار لای بەرن. بەڵام لا بردن و لا نەبردن یان باشتر بڵێین جێ گۆڕکێی مۆرەکانی ڕێژیم هیچ لە نێوەرۆکی ئەو ڕێژیمە ناگۆڕێ و هەموو بەربژێرەکان کار و کردەوەی خۆیان بۆ خولقاندنی جینایەت و تاڵانی سامانی وڵات بە ئەزموون سەلماندووە. بۆ ئەوان وەکهەڤی/بەرانبەربوون، ئازادی، دادپەروەری و ڕەوابوون لە ڕێنوێنییە تێۆلۆژییەکانی ئیسلامی خومەینیەوە سەرچاوە دەگرێ کە بە بڕوای ئەوان، توانەوە لە نێو وەها سیستمێکدا، تەنیا ڕێگای ڕزگارییە. کە وا بوو، دەنگدان و ڕەشکردنی کاغەزێک چ نرخێکی هەیە کە مرۆڤ خۆی بۆ ماندوو بکا!؟ بۆ چی مرۆڤ دەبێ بۆ خۆی و بە دەنگی خۆی ماوەی بندەستیی خۆی درێژ و ڕەوایی بە ژێردەستبوونی خۆی ببەخشێ!؟ باشە ئەرکی ئێمە وەک تاک لە لایەک و وەک کورد لە لایەکی دیکە چیە بۆ خۆ دەربازکردن لەو هەموو زڵم و زۆرە؟

هەر وەک دەزانن، ڕێژیمی ئاخوندی ڕێژیمێکی دژە کوردە. بەو مانایە کە ڕێژیمی خومەینی بەدەر لە ئەوەی کە تاکی کورد چ ئۆل یان بیر و هزرێکی سیاسیی هەیە، تەنیا و تەنیا لە بەر کورد بوون دژایەتیی هەموو کوردێک دەکا و بۆ ئەوەی کە خەڵکی دیکەش بە دژی کورد هان بدا، هەر لە دەستپێکی بە دەستەوەگرتنی دەسەڵاتەوە تا ئەمڕۆ ڕۆژانە لە پڕوپاگاندا و تۆمەت ڵیدان و تاوانبارکردنی کوردەکان بە گشتی، کەڵک وەردەگرێ و بۆ لە نێوبردنی کورد لە هیچ جینایەتێک دەست ناپاریزێ. جینایەتەکانی ڕێژیمی خومەینی بە دژی گەلی کورد لەو بارەوە لە گەڵ جینایەتەکانی ڕێژیمی هیتلێر بە دژی جوولەکەکان (ئانتی سێمیتیسم) زۆر وەک یەک دەچێ.

هەروەها ڕێژیمی ئاخوندی ڕێژێمێکی ڕەگەزپەرەستە و لە سەر بنەمای ئیدئۆلۆژیی ئێرانچێتی و ئۆلی ئیسلامی خومەینی دامەزراوە و کوردەکان وەک سەرەکیترین دژبەری خۆی لەو بارەوە دەزانێ، و بۆیە بۆ لە نیو بردنی کوردەکان لە هەر ڕێگایەکی لواوەوە تێدەکۆشێ. نەک لە ڕۆژهەڵاتی وڵاتە داگیرکراوەکەمان، بەڵکوو لە هەموو بەشەکانی کوردستان بە دژی کورد هەوڵ دەدا و کوردستان بە قووڵایی ستراتیژیی ئێران پێناسە دەکا و هەوڵی نفووز و داگیرکاری لە هەموو بەشەکانی کوردستاندا دەدات. هیچ بەربژێرێکی سەرۆک کۆمارییش نەک بەرنامەیەکی بە دژی ئەو ویست و ئامانجەی ڕێژیم نیە، بەڵکوو هەموویان بە ساڵان بۆ ئەم ئامانجەی ڕێژیم کاریان کردووە. ئەوان بۆ سەرکوتی گەلی کورد توانیویانە بە باشی لە نێوان بژاردە و شەقاوەکانی خۆیاندا یەکیەتیەکی نەپچڕاو دامەزرێنن و دژی هەموو ماف و ئازادییەکی گەلی کورد بن. کە وابوو هەموو نیشانەکان دەرخەری ئەو ڕاستییەن کە ڕێژیمی ئاخوندی و کاربەدەستەکانیان وەک ڕێژیمێکی تێئۆلۆژیک و تووتالیتێر دوژمنی هەتا سەری گەلی کوردن. بۆیە تاکی کورد دەبێ وەک ئەرکێک بۆ پاراستنی بوون و مەوجوودیەتی خۆی و بەرژەوەندیی تاکی خۆی نەبێتە بەشێک لە پرۆسەیەک کە حکوومەتی ئاخوندی هەموو ڕێسا و یاساکانی دیاری کردووە. دەبێ هەول بدرێ کە بە دژی ئەو پیلانانەی ڕێژیم، کورد بە یەکگرتوویی و لە جاران زیاتر مەودای نێوان خۆی و ڕێژیمی ئاخوندی زیاد بکا و بە ڕاشکاوانە نیشان بدا کە ئێمە بەشێک لە سیستمی ڕێژیمی ئاخوندی نین. ئێمە نەتەوەیەکین کە گرینگی بە نرخە دێموکراتیکەکان دەدەین و خوازیاری وەدیهاتن و بەدەستەوەگرتنی مافی چارەنووسی خۆمانین و ئەو یەکە لە گەڵ نێوەرۆکی کۆماری ئاخوندی ناتەبایە. کە وا بوو، بۆ ئێمە هیچ جیاوازییەک لە نێوان هیج یەک لە بەربژێرە دز و جینایەتکارەکانی کۆماری ئاخوندی‌دا نیە و ئێمە لەو بڕوایەداین کە پرۆسەی هەڵبژاردن لە کۆماری ئاخوندی‌دا بە دوورە لە ئیرادە و ویستی ئێمە. بۆیە ئەو هەڵبژاردنە دەبێ بە تەواوی بایکۆت بکرێ.
بالاترین چاپکردنی ئەم بابەتە

رۆژنامەی کوردستان
رۆژنامەی کوردستان ژ. ٧٠٨ لەم ژمارەیەدا:

ــ توتالیتاریزم و کۆمەڵگا
ــ شار جمەی دێ
ــ خاکی سووتاووەک تاکتیک یان ستراتێژی؟
ــ کرماشان، لانکەی کولتوور و ژیاری مرۆیی لە کوردستان
  • کاوە بەهرامی: ڕاسان هێمای خەباتی ڕۆژهەڵاتە و رێژیم بە گەورەترین مەترسی بۆ سەر مانەوەی خۆی دەزانێ کاوە بەهرامی: ڕاسان هێمای خەباتی ڕۆژهەڵاتە و رێژیم بە گەورەترین مەترسی بۆ سەر مانەوەی خۆی دەزانێ
    چالاکانی سیاسی لەو باوەڕەدان، ناوەندە ئەمنییەکان و سوپای پاسداران لە ماوەی چەندین ساڵی رابردوودا بە بەڕێوەبردنی مانۆڕ و میلیتاریزە کردنی ناوچە کوردنشینەکانی ئێران، ویستوویانە سیمایەکی نائەمن لە ناوچە کوردنشینەکان نیشان بدەن و بەو هۆیەشەوە هەتا ئێستا بە شێوەی پلان بۆداڕێژراو پیشیان بە گەشە سەندنی ئابووری ناوچە کوردنشینەکان گرتووە.
  • ڕەساڵەتی تەنز له شێعری \ ڕەساڵەتی تەنز له شێعری "مەلا مارف کۆکەیی"دا
    ته‌نز یه‌کێک له شێوازە کاریگه‌رەکانی ئاخاوتنی ئه‌دەبی و هونه‌رییه. ئه‌م شێوازه ئاخاوتنه یه‌کێک له لقەکانی ئه‌دەبیاتی ڕەخنه‌گرانه و کۆمەڵایه‌تییانه‌ به ئه‌ژمار دێت.
  • خاکی سووتاو وەک تاکتیک یان ستراتێژی؟ خاکی سووتاو وەک تاکتیک یان ستراتێژی؟
    تێکدانی سرووشتی کوردستان بەمەبەستی تێکدانی ژیانی خەڵک و دەربەدەرکردنیان دەکرێ؛ بۆیە دەبێ ئەو سیاسەتە چەپەڵ و گەماڕەی داگیرکەران هەرچی زیاتر لەقاو بدرێ و پێش بەو وێرانکارییە بگیردرێ. ئەو سیاسەت و پیلانانەی دوژمن لە پێش هەموو شتێکدا دژی زاگۆن و کونوانسیۆنەکانی نەتەوەیەکگرتووەکان و بەتایبەتی کونوانسیۆنی مافی مرۆڤە.
  • کرماشان، لانکەی کولتوور و ژیاری مرۆیی لە کوردستان کرماشان، لانکەی کولتوور و ژیاری مرۆیی لە کوردستان
    لە سەدەی سێیەمی کۆچیدا کرماشان لە چوارچێوەی دەسەڵاتی "سەفارییەکان"دا بووە، بەڵام گرووپێک لە شیعە کوردەکانی کرماشان بەناوی "حەسەنویە" (حکوومەتی ئالی حەسەنویە)یان دامەزراندووە کە نزیکەی نیو سەدە لەوێ دەسەڵاتیان هەبووە.
  • سیاسەتەكانی كۆماری ئیسلامی بۆ ڕەخساندنی دۆخی ئانۆمی لە كوردستان سیاسەتەكانی كۆماری ئیسلامی بۆ ڕەخساندنی دۆخی ئانۆمی لە كوردستان
    ئەگەر ڕێگای ئەوەشمان پێ بدرێت كە بتوانین وەك گریمانەیەك سیاسەت لە دەرەوەی پانتایی كۆمەڵایەتی دابنین بۆ ئەوەی بتوانین پەیوەندی نێوان ئەم دووانە لە ئاستی ئانۆمیدا شی بكەینەوە، پێویستە بڵێین دوای هەر گۆڕانێكی بناغەیی لە كۆمەڵگا نۆڕم و بەها كۆمەڵایەتییەكان بە شێوەیەكی بنچینەیی دەگۆڕێن و نۆڕم و بەهای كۆمەڵایەتی نوێ جێگایان دەگرنەوە.
  • سەرنجێک لە بایەخ و دیاردە مودێڕنەکان لە ئێراندا سەرنجێک لە بایەخ و دیاردە مودێڕنەکان لە ئێراندا
    ئەوە حاشاهەڵنەگرە کە کۆمەڵگەی مەدەنیش وەک زۆرینەی بەها ئەوڕۆییەکان چەمکێکە کە لەسەر دیاردەیەکی بەرهەست و عەینی لە نێودڵی کۆمەڵگەی رۆژئاوایی هاتووەتە دەر.
  • توتالیتاریزم وكۆمەڵگا توتالیتاریزم وكۆمەڵگا
    هەربۆیە ئیدی ڕێبەر دەبێتە ئەفسانە و بەقەولی "ئینیا تسیۆسیلۆنێ" كە لە كتێبی مەكتەبی دیكتاتۆرەكان‌دا دەڵێ: «ڕێبەر دەبێتە ئەفسانەی تاكی خۆبە زلزان .» جارێك دەبێتە "سێبەری خودا" و جارێك دەبێتە "نوێنەرو جێبەجێكاری فەرمانی خودا".
  • ئامانجە شاراوەکانی پشت رێککەوتنەکەی نێوان حیزبوڵڵای لوبنان، رێژیمی ئەسەد و داعش ئامانجە شاراوەکانی پشت رێککەوتنەکەی نێوان حیزبوڵڵای لوبنان، رێژیمی ئەسەد و داعش
    ٥- پاش ئەوەی کۆریدۆری تاران - بەیروت لەلایەن ئەمریکا و ئیسرائیلەوە تێک درا بۆ ئەوەی رێگایەکی وشکانی بەرەو هاوپەیمانەکانی و بەرەو دەریای سپی ناوەراست بۆ خۆی بکاتەوە_ هەرچەند ئەو کۆریدۆرە پێشتر لەلایەن سەرۆکی هەرێمی کوردستانەوە تێکدرا لەوەی کە ئیزنی بە ئێران نەدا لە رێگای کوردستانەوە رێرەوێک بەرەو سوریا بکاتەوە_ ئێستا دەیهەوێ بە بەهانەی هێزەکانی داعش لە رێگای حەشدی شەعبییەوە ئەو رێگایە بەرەو لوبنان بکاتەوە کە گومانم هەیە لەمەشیاندا بەئاسانی بتوانێ ئەو پلانەی جێبەجێ بکات چونکە لەمێژە ئەمریکا بەو خەونەی ئێرانی زانیوە.
  • گەورەترین لەمپەری سەر ڕێگای ئێران بۆ سازکردنی هیلالی شیعی و پەرەدان بە تووندرەویەکان بوونی هێزی سەربازی ئامریکایە گەورەترین لەمپەری سەر ڕێگای ئێران بۆ سازکردنی هیلالی شیعی و پەرەدان بە تووندرەویەکان بوونی هێزی سەربازی ئامریکایە
    ئەگەرچی هیلالی شیعی بۆتە هۆی کۆنترۆڵی وڵاتانی عەرەبی و کێبڕکێ چەک‌وچۆڵییەکان بە قازانجی کۆمپانیا ئامریکاییەکان شکاوەتەوە و ئەوەش رەوایی بە مانەوەی درێژماوەی ئامریکا دەبەخشێت بەڵام بە دوو هۆکار ئامریکا ئەوە بە قازانجی درێژماوەی خۆی نابینێت.
  • دەوڵەتی موازی؛ كاریگەرترین پیلانی ڕێژیم بۆ مانەوه له دەسەڵات به هەر نرخێک بێ دەوڵەتی موازی؛ كاریگەرترین پیلانی ڕێژیم بۆ مانەوه له دەسەڵات به هەر نرخێک بێ
    بەڵام له دوای شەڕ هەست به كەڵك و بەكارهاتوویی ئەو هێزه كرا، چۆن ئەو هێزە له قوڵایی خەڵكەوه و له ناوچه جیاجیاكانی وڵات وەكوو بەلووچستان، باکوور و باشوور و كوردستان پێکهاتبوو و هەروەها ئەو لاوازیەی کە ئەرتەش هەیبوو ئەو هێزە نەیبوو و سەرەڕای ئەوەش سپای پاسداران هێزێکی ئیدئۆلۆژیک بوو.
  • شار جمەی دێ شار جمەی دێ
    ئەمە یەکەم سووکایەتی و ستەم نەبوو و دوایینیشیان نییە، بەڵام ستەمکاریەکە ئەوەندە روون و ئاشکرا بوو کە خوێنی خەڵکی وەجۆش هێنا و لە کردەوەیەکی مەدەنی و ئاشتیخوازانەدا شاریان داخست و چوونە بەردەم فەرمانداری تاکوو داوای دادپەروەری بکەن.
  • حەسەن شەرەفی: ئەوانەی ڕێژیمی ئێران پێی دەڵێت شەیتانی گەورە و دوژمن، بە کردەوە دەبنە جیرانی کۆماری ئیسلامیی ئێران حەسەن شەرەفی: ئەوانەی ڕێژیمی ئێران پێی دەڵێت شەیتانی گەورە و دوژمن، بە کردەوە دەبنە جیرانی کۆماری ئیسلامیی ئێران
    سەردانی سوپاسالاری ئێران بۆ تورکیە، ئامانج و بەرنامەیان لەو کاتە هەستیارەدا مژاری دیمانەی ئەمجارەی کوردستانە لەگەڵ بەڕێز حەسەن شەرەفی، جێگری سکرتێری گشتی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران کە سەرنجتانی بۆ ڕادەکێشین.
  • سەربەخۆیی باشوور وەک دەرفەتێک بۆ دەوڵەتسازی و دێموکراسیی سەرکەوتوو سەربەخۆیی باشوور وەک دەرفەتێک بۆ دەوڵەتسازی و دێموکراسیی سەرکەوتوو
    هەوڵێکی وا دەتوانێ دوو سوودی هەبێ: لەلایەک، بە دەسنیشان‌کردنی لێکچوون و جیاوازییەکانی باشووری کوردستان لەگەڵ وڵاتانی دیکە، دەتوانین باشتر ڕاڤەی ئەو مەسەلەیە بکەین، لەلایەکی دیکەوە، دەشێ بەرچاوڕوونی لەمەڕ قۆناغەکانی پاش سەربەخۆیی باشووری کوردستان وەدەست بێنین.
  • هەڵسەنگاندنێک لەسەر \ هەڵسەنگاندنێک لەسەر "ڕاسان" و "دەروونی کوردستانی ڕۆژهەڵات"
    بۆ هەڵسەنگاندنی ئەوە کە هەتا ئێستا ڕاسان هەتا چ ڕادەیێک تێکەڵ بە دەروون یان ڕەوانی خەڵکی شەقامی کوردستانی ڕۆژهەڵات لە ناوخۆدا بووە ناچارم مێژویێکی کورتی ڕابردوو بهێنمەوە بەرباس کە لانیکەم لەم شارە کە من تێیدا دەژیم لە دەرونی مرۆڤەکان وخەڵکی تا ڕادەیێک جێگای خۆی کردبوویەوە.