• ڕۆژنامەی کوردستان
  • گۆڤاری ئاگری
  • گۆڤاری بیری خوێندکار
  • گۆڤاری لاوان
  • گۆڤاری ژنان
  • کەناڵی تەلەفزیۆنی تیشک
  • گۆڤاری نەرگز
١٩ی ئوکتۆبەری ٢٠١٧ی زایینی - ٢٧ی رەزبەری ١٣٩٦ی هەتاوی  

پیلانی دابڕان لە زمانی کوردی پووچەڵە!

زایینی: ٠٦-٠٨-٢٠١٧ - هەتاوی: ١٣٩٦/٠٥/١٥ - ٢١:٣٦ تاران قه‌باره‌ی فۆنت: قه‌باره‌ی نووسراوه‌ گه‌وره‌ بكه‌قه‌باره‌ی نووسراوه‌ بچووكتر بكه‌‌
پیلانی دابڕان لە زمانی کوردی پووچەڵە!
ئاوات ساروج

زمانی کوردی وەک یەکێک لە دەوڵەمەندترین زمانەکانی رۆژهەڵاتی ناوین، لە بواری زمانەوانییەوە لە ریزی کۆنترین زمانەکانی ئەم ناوچەیە دەبیندرێت کە زمانی ئاخاوتنی نزیک بە ٥٠ ملیۆن کەسە و پێشینەی کۆن و کەونارای لە مزۆپۆتامیادا هەیە. زمانێک بە شێوەزارە رەنگاورەنگە پڕ وشە و پیتە زارەکییەکان کە بۆ نووسین، رەنگ، شێوە و جوانییەکی بەرچاو بە ئەدەبیات و دیالێکتی ئاخاوتنانی ئەدات.

لە رۆژهەڵاتی کوردستاندا زیاتر رەنگاورەنگی و بەرفراوانی ئەم شێوەزارانە بەرچاو دەکەوێت کە رەنگە لە پارچەکانی دیکەی کوردستان ئاوەها نەبێت.

ئەگەر بۆ زمانی کوردی و بگرە هەر شێوەزارێک هەتا رێژەی ئاخێوەرانی ئەم زمانە هەژمار نەکرێن زۆر ئاساییە بەڵام بەرفراوانی و دەوڵەمەندی وشە و تەنانەت پیتیش لە زۆربەی شێوەزارەکان، رێژەی ئاخێوەرانی ئەو شێوەزارەشی تیپەڕاندووە و خۆی لە زۆر بوون و دەوڵەمەندی وشە و پڕمانا و فۆنۆتیک و بگرە مانادارکردنی دەستەواژەکان وای کردووە کە ئەو شێوەزارە لە دەوڵەمەندی زمانی کوردی زیاتر خۆی بنوێنێ و بۆ چوارچێوە و روو لە زیاد بوونی وشە ئەدەبی و بە نرخەکان لە کێبڕکێیەکی بەهێز و گران لە شێوە زارێکی دیکەی کوردی پیشان بدرێت. لێرەدا دەچمە سەر باسی شێوەزارێک لە زمانی کوردی کە رەنگە کەمتر بۆ بواری زمانەوانی و ئەدەب و نووسینی کوردی بایەخی پێدرابێت بەڵام ئەو کاتە کە ئاخێوەر، دیالێکت، نووسین، نۆرم، فۆرم و فۆنەتیکی ئەم شێوەزارە دەبیندرێت نرخی ئەدەبی و دەنگ و سازی وشەی شێوەزاری لەکی چەندە بەرفراوان بێت خۆی لە قەرەی دەوڵەمەندی زمانێک وەک کوردی ئەدات هەتا بە بەرفراوانی زوانی کوردیش رەنگینییەکی دیارئەدات کە هێشتا ستاندارد نەبووە و خاوەنی فەرهەنگ سەرا و چوارچێوەی دیاریکراو نییە و ئەوەش وا دەکات کە نەیاری ئەم زمانە رۆژبەرۆژ زیاتر دەرفەت بۆ لە نێوبردن و وردکردنی ببینێتەوە!

وەک دەسەڵاتی زمانی فارسی و ستاندارد بوونی ئەم زمانە، شەڕی لە نێوبردنی زوانی دیکە لە ژێر سێبەری تەک زمانی و فەرمی بوونی تاکە زمانێک (فارسی) کە خۆی پڕ لە وشەی بێگانە و ناتەواو لە بواری دەوڵەمەند بوونی زمانیدایە هەوڵ و تەقەلای بۆ پاکتاو کردنی زمانی دیکە کە لای لایەنگرانی زمانی فەرمی وڵاتێکی وەک ئێران بە شێوە زاری خۆجێیی (بوومی) ناودێڕ کراوه و تا ئێستاش بی ئاکام ماوە. ئەم هەوڵە ساڵانیکی دوور و درێژە بەردەوامە و دیارە بێ بەرهەم و نەزوک دەمێنێت! بۆ؟

چوونکە شێوەزاری لەکی هەر لە چوارچێوە و ئستراکچێری زمانی کوردی دا بەئاشکرایی خۆی دەنوێنێ و شێوەی ئاخاوتن وەک فۆنۆتیک و بگرە دیالێکتیکیش بۆ بێژە کردن ناتوانێت خۆی بە زمانێکی غەیری کوردی نزیک بکاتەوە. وشەکانی شێوەزاری لەکی لە لایەن زۆرینەی ئاخێوەرانی ئەم شێوەزارە لە جوگرافیایەکی دیاریکراو وەک پارێزگای کرماشان، ئیلام و بەشێکی زۆر لە لوڕستان هەتا خۆڕەم‌ئاوا و نوورئاباد و هەروەها بەشێک لە پارێزگای هەمەدان وەک ئەسەدئاباد، نەهاوەند و تویسرکان کە بە لەک‌نشین ناسراون و زۆر جیگەی جیاواز و پرش و بڵاوی دیکه، هەر لە چوارچێوەی زمانی کوردی بێژە دەکرێت و تەنانەت پیتەکانی ئەم شێوەزارە لە فۆنۆتیک و گوتاردا ناتوانن لە بواری ئاوایی و هەتا مانا و هاوتادا لە زمانێکی وەک فارسی خۆیان ببیننەوە. لە زماندا ئەو کات پیت، وشە، زار و بن‌زار خۆی لە زمانێکی دیاری‌کراودا ببینێتەوە دیتر دەرفەتی لابردن و ورد کردنی ئەو شێوەزارە زۆر ئاستەمە کە پیلانی لە پێشداداڕێژراویش بۆی هەوڵ بدات کە بۆ خۆی ببات یان خاونداریەتی لە بڕین و دورخستنەوەی لە زمانی دایک بکات. زمانی دایکی لە کوردیدا شێوەزارە دوور و نزیک لە یەکەکانە کە لێرە شێوەزاری لەکی زیاتر بە هەورامی، گۆرانی و بگرە کرمانجی نزیک دەبێت کە دوور لە ناسینی ستاندارد بوون یان زانستی بوونی زمانێک، هەر بە ئاشکرایی لە گوتار، دیالێکت و شێوەی بێژەکردنی ئاخێوەررانی بە دەرئەکەوێت کە سەر بە چ زمان و ساختارێک بێت.
فکریەتی پان ئیرانیستی- فارسیزم و ئاسمیلەگەری رێژیمی ناوەندگەرای ئێران لە سێ قۆناغی جیاجیای فەرهەنگ سەرای خۆی هەموو هەوڵ و تەقەلای ئەوە بووە کە یەک بە یەکی زمانەکانی نێو ئێران ورد بکات و بە بچووک کردنەوەیان هەوڵی زەق کردنەوه و گەورە نیشان دانی زمانی فارسی بدات و لە لایەکی دیکەشەوە هەتا ئیمکانی هەبێت پیلانی نگریسی دژە زمان و فەرهەنگی نەتەوەکانی بندەستی ئێران بخزێنێتە نێو شێوەزارەکان و هەوڵی دووبەرەکی و جیاکردنەوەیان بدات کەچی لە گەورە شارێکی وەک کرماشان بە هەموو رەنگاورەنگی شێوەزارە کوردییەکانەوە پیلانڕێژانی فارسیستی ناوەندگەرا، بە دروست کردنی زمانی دەستکرد و بازاڕیی ''فارسی کرماشانی'' کە ئەوەش لە هیچ قامووسی زمانیدا چوارچێوە و جێگە و پێگەی نییە، تەقەلای لەنێوبردنی شێوەزارەکانی داوە و بە وردکردنی وشە جوانەکانی زمانی کوردی و فارسیزمە کردنیان، سەرنەکەوتوون و ئێستاش بە پیلانی جیاکردنەوەی شێوەزاری رەنگینی لەکی لە زمانی کوردیدا خوازیارن وەک زمانێکی جودا پێناسەی بۆ بکەن کەچی هەرچەندە لە فارسیزمە کردنیدا سەرکەوتوو نەبوونە ئێستاش بە هیچ پێوەرێک ناتوانن لە جیاکردنەوەی ئەم شێوەزارە لە زمانی کوردی سەرکەون یان قازانجێک بکەن.

پیلانە یەک لە دوای یەکەکانی رێژیمی ناوەندگەرای ئێرانی و دژ بە زمانە دەوڵەمەندە مەترسیدارەکان لە بەرانبەری زمانی فەرمی و داسەپاوی فارسی بە سەر گشت زمانەکاندا بە یەک ریزی و نزیک کردنەوەی پیت بە پیت و وشە بە وشەی شێوەزارە کوردییەکان بە زمانی یەکریز و ستانداردی کوردی بە پرۆسەیەکی تۆکمە و درێژخایەن، پووچەڵ دەکرێت و بە ئاشکرا کردنی زۆر وشەی کوردی لە هەموو شێوەزارەکان کە دزراون و لە چوارچێوەی زمانی فارسیدا فارسیزمە کراون بە شێوەیەکی دیکە دەستی نگریسی ئاسێمیلەکردنی زمانێک وەک کوردی، لە لایەنی ناوەندخوازەکانەوە روو دەبێت و دوورخستنەوەی هەرچی زانستی تری زمانی کوردی و هەموو شێوەزارەکانی ئەم زمانە لە زمانی فارسی و هاوشێوە نەبوونی لە زمانی داگیرکەر و زۆر وام و قەرزباری فارسی، تەنیا و تەریک خستنەوەی زمانی داسەپاوی فارسی لە زمانەکانی دەوروبەر وەک زمانی دەوڵەمەندی کوردی خۆی لە بواری زانستی و بە بەڵگەو دەستنیشان کردنی جیاوازییە زەقەکان و کەمرەنگ کردنەوەی هاوشێوە و نزیکییە لاوازەکان بە یەک لە دوو زمانی کوردی و فارسی دەبێت پەرە بستێنێت و بکرێتە بەرنامەی تۆکمەی پاراستنی زمانی کوردی کە ئەم پلانە بە دەوڵەمەندی و بەرفراوانی وشەی کوردی و دیوانی زانستی و زوانی کوردی زیادە و بە نرخ دەکات.

لە ناوچەی ئاخێوەری زمانی کوردی بەتایبەت ئاخێوەری شیوەزاری لەکی ئەوەش لە جوگرافیایەک کە داب و نەریت، فەرهەنگ، پووشین، دەم و چاوەکان زۆر لە یەک ئەچن تەنانەت ژێنێتیکی دیاریش خۆی یارمەتیدەر و نیشانەیەک دەبێت کە زمانێک جیاواز لە زمانی ئەسڵی ئەو ناوچەیە کە کوردی بێت قەت ناتوانێت دوای ساڵانیک پیلان داڕێژڕاو بۆ لە نێوبردنی شێوەزارێک وەک لەکی یان جیا کردنەوەی لە زمانی کوردی سەرکەوتوو بێت.

لێرە دا پیلانی لەمێژینەی سیستەمی ناوەندخواز بۆ یەک زمانی واتە فارسی کە خۆی پڕە لە کێشە و بە بەرفراوانی وشە بێگانەکانی لە وامگیری و قەرزیش دەرچووە و رۆژبەرۆژ بەرەو شێوەزارێک لە زمانێکی دیکە دەڕوات، پەلەقاژەی ئەوە دەکات کە بۆ لە نێوبردنی زمانێک وەک کوردی هەوڵی ورد کردن یان بەلاڕیدابردنی شێوەزارێک لە زمانی کوردی وەک شێوەزاری لەکی بدات و رۆژیک بە بەشێک لە زمانی فارسی پێناسەی دەکات و رۆژیکیش چون ناتوانێت بە پیلانیش بە هی خۆی بزانێت هەوڵی بڕینی لە زمانی دایکی ئەدات و بە زمانێکی سەربەخۆ و جیاواز لە زمانی کوردی ناودێری دەکات. شێوەزاری لەکی بەش و پەلێکی دیاری زمانی کوردییە و لەک وەک قەومیکی دیار لە نەتەوەی کورد، خاڵی زەق و قووڵی وای نییە کە لە زمان و نەتەوەی کورد جیاوازی بکاتەوە هەتاکوو دوژمن بتوانێت ئەم خاڵە بەرز بکاتەوە و پیلانی خۆی سەربخات.

لە کۆتایی دا بۆ جیا نەبوونی شێوەزاری لەکی لە زمانی کورد و دوور نەبوونی لە زۆربەی شێوەزار، زار و بن زارەکانی کوردی ئاماژە بە خاڵیک دەکەم کە گشتگیر و ڕێ پیشاندەرە بۆ پێوەندی پتەوی شێوەزاری لەکی لەگەڵ شێوەزارە کوردییەکان و بە گشتی دەیسەلمێنێ کە لە خانە و چوارچێوەی زمانی کوردی دەرنەچووە و هەروەها دوور بوون لە زمانی غەیری کوردی بەتایبەت فارسییە ئەوەش ئەمەیە : لە شێوەزاری لەکی هیچ وشە یان دەستە واژەی بنە ڕەتی و ساختاری وەک رێچکە دار نابیندریت کە دوور لە شێوەزاری دیکەی کوردی یان دوور لە بێژەی وشەیەک لە زمانی کوردی بێت و ئەم وشە بنەوایی و رێچکەدارانە هەم لە بناغە و هەم لە گۆڕانکاریدا کە بە درێژایی بوون و بێژەیاندا گۆڕان بەسەریان هاتبێت هێشتا بە زمانی فارسی نزیک نەبوون و جیاوازیان لە بەرچاوە و هیچ کاتیش ناتوانن لە زمانی کوردی دوور بکەونەوە و خۆیان لە ساختارێک جیاواز لە زمانی کوردیدا ببیننەوە بۆیە هەوڵ و تەقەلای بە لاڕێدابەرانی زمان و شێوەزارە کوردییەکان لە مێژە پووچەڵە و قەتیش سەرناکەوێت.
بالاترین چاپکردنی ئەم بابەتە

رۆژنامەی کوردستان
رۆژنامەی کوردستان ژ. ٧١٠ لەم ژمارەیەدا:

ــ هەموو ڕێگاکان دەچنەوە کوردستان
ــ سەهۆڵبەردان لە ڕۆژهەڵاتی ناویندا
ــ دیپلۆماسیی درۆزنەی نێوخۆیی
ــ زیندانیی سیاسی بوونی نییە
  • ڕەساڵەتی تەنز له شێعری \ ڕەساڵەتی تەنز له شێعری "مەلا مارف کۆکەیی"دا
    کۆمەڵیک ڕووداوی ناخۆش و تاڵ وەک شەڕە جیهانییه‌کان، شەڕی ناوخۆی ئێران، سیڵاوی مەهاباد، کوشتاری خەڵکی ئه‌م شاره و قات و قڕی له ماوەی ژیانی مەلا مارفدا که له سەر هەژاری و نەداری خەڵک شوێندانەر بوو له شێعرکانی ڕەنگدانه‌وەی جیددیان هه‌یه، شاعیری نوکته باز له سەردەمی دیکتاتۆرییه‌تدا زۆر جار به زمانی ته‌نز لۆمه له‌م بارودۆخه دەگرێ.
  • کەریم پەرویزی: خەڵک بە هاتنیان بۆ سەرشەقام، ترسیان لە داپڵۆسینی ڕێژیم ڕەویوەتەوە و لە مەرحەلەیەکی دیکەدا، دەبێت ترسی خەڵک لە زیندان بشکێت و بڕۆنە بەر زیندانەکان و داوای ئازادکردنی گیراوەکان بکەن کەریم پەرویزی: خەڵک بە هاتنیان بۆ سەرشەقام، ترسیان لە داپڵۆسینی ڕێژیم ڕەویوەتەوە و لە مەرحەلەیەکی دیکەدا، دەبێت ترسی خەڵک لە زیندان بشکێت و بڕۆنە بەر زیندانەکان و داوای ئازادکردنی گیراوەکان بکەن
    خرۆشانی جەماوەریی ڕۆژهەڵات و پەیامەکانی لە دوای ئەنجامە ئەرێنییەکەی ڕێفراندۆمی سەربەخۆیی کوردستانی باشوور، مژاری چاوپێکەوتنێکی تەلەفزیۆنی تیشکە لەگەڵ کەریم پەرویزی، ئەندامی دەفتەری سیاسی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران کە سەرنجتانی بۆ خوێندنەوەی ڕادەکێشین.
  • بەرەو درووستکردنی حکوومەتێکی سەربەخۆ و دێموکرات لە باشوور بەرەو درووستکردنی حکوومەتێکی سەربەخۆ و دێموکرات لە باشوور
    چوار فاکتۆری سەرچاوە گرتنی ئەم سەربەخۆییە لە ئیرادەی گشتی، دادپەروەری وەک بناغەی ئەو حکوومەتە، دێموکراسی و هەبوونی هێزی پێشمەرگە بۆ دابین کردنی ئاسایش و ئاسوودەیی هاووڵاتیان لەو فاکتۆرانەن کە لە بەرژەوەندیی حکوومەتی سەربەخۆی باشووری کوردستان دا دەبن.
  • باشووری کوردستان و بنچینەی خەباتی گەلی کورد باشووری کوردستان و بنچینەی خەباتی گەلی کورد
    ئێمە دەبێ سەرەتا لە هەناوی کۆمەڵگەی خۆماندا حزوورمان هەبێت و ئاگاداری هەموو گرفت و خەسڵەتەکانۆ کۆمەڵگەی خۆمان بین و بتوانین جیاوازییە هەرێمی و ناوچەییەکان بناسین، هەتا بتوانین بەرنامە و پرۆژەکانمان لەسەر بنەمای واقیعی کۆمەڵگەکەمان بێت.
  • چیرۆکی منداڵانی بێ‌‌سەرپەرەست لە ئێران چیرۆکی منداڵانی بێ‌‌سەرپەرەست لە ئێران
    سەرئەنجام دوای پڕۆسەی قانوونی، ماری و مێردەکەی پێکەوە لە ئافریقاڕا کچێک و کۆڕێکیان وەک منداڵی خۆیان وەرگرت. ئێستا ئەوان ١٤ ساڵ و ١٢ ساڵ تەمەنیانە و وەک هەر منداڵێکی دیکە دەچنە قوتابخانە و ژیانێکی باشیان هەیە.
  • خۆكوژی كۆتاییەكی تراژێدیك خۆكوژی كۆتاییەكی تراژێدیك
    دیاردەگەلێك كە بەربەستن لە بەردەم بەرزەفڕی مرۆڤ و وەك نەخۆشییەك خەون و ئارەزووەكانی مرۆڤ تووشی بەلاڕێداچوویی دەكەن و لە ئاكامدا ئەوە ئەو دیاردانەن كە زۆرجار زاڵ دەبن بەسەر مرۆڤدا. خۆكوژی یەكێك لەو دیاردانەیە كە ئەمڕۆ بەربینگی مرۆڤی گرتووە و بووەتە دیاردە لە نێو هەموو كۆمەڵگا مرۆییەكانی جیهاندا.
  • ڕاسان پرۆژەیەکی سیاسی نوێ لە خەباتی ڕۆژهەڵاتدا ڕاسان پرۆژەیەکی سیاسی نوێ لە خەباتی ڕۆژهەڵاتدا
    زۆربەی بزاڤە ڕزگاریخوازەکانی دنیا لە حاڵەتێکدا سەریان هەڵداوە، کە دیکتاتۆرەکان ویستوویانە لە ڕێگای ئامرازەکانی هێز و دەسەڵاتەوە ڕێککەوتنێکی مڵکەجبوون لە نێوان خۆیان و کۆمەڵگادا ساز بکەن و کۆمەڵگا ملکەجی بەرژەوەندییەکانی خۆیان بکەن و ئەدەبیاتێک لە سەر کۆمەڵگا زاڵ بکەن کە لە ڕاستای دەسەڵاتی ئەواندا بێت و سەروەری ئەوانی تێدا گارانتی کرابێت.
  • دیپلۆماسیی درۆزنەی نێوخۆیی دیپلۆماسیی درۆزنەی نێوخۆیی
    کەوایە بەپێی وتەی بەرپرسانی ڕێژیم، خامنەیی ڕاستەوخۆ لە هەڵبژاردنی هەموو وەزیرەکانی رووحانیدا دەستی هەیە، ڕەنگە لێرەدا بگوترێ: "بۆخۆت بەخێر بێیتەوە، ئاگات لە کوێیە؟"
  • هەموو رێگاکان دەچنەوە کوردستان هەموو رێگاکان دەچنەوە کوردستان
    لە دوای ٥٧ و خۆسەپاندنی رێژیمی ئیسلامی بەسەر گشتایەتیی جوغرافیای ئێراندا، کوردستان بوو بە مەکۆی گشت لایەنە پەراوێزخراوەکان، ئەو رۆژانە زۆر لایەن بوون کە لە نیشتمانی کوردەکاندا داڵدە درابوون، حیزبە کوردییەکان بە سینگ ئاوەڵاییەوە وەریانگرتن.
  • سەهۆڵبەردان لە رۆژهەڵاتی ناویندا سەهۆڵبەردان لە رۆژهەڵاتی ناویندا
    پەرەئەستاندنی دێموکراسی و پتەوبوونی پەیوەندیی لە نێوان ئەمریکا، وڵاتانی ئەورووپی، ژاپۆن، کورەی باشوور و ئوسترالیا "بەراییەکی ئاشتی" (zone of peace) لێ کەوتووەتەوە. دێموکراسی هەروەها ڕای گشتی کردووەتە فاکتەری سنووردارکەر، هەڵبەت نەک ڕێگر، لە پەیوەندی لەگەڵ شەڕکردنی وڵاتانی دێموکراتیکدا.
  • زیندانیی سیاسی بوونی نییە زیندانیی سیاسی بوونی نییە
    لە وڵاتێکی ژێر دەسەڵاتێکی دیکتاتۆری و فاشیستیدا، شتێک بە ناوی زیندانیی سیاسی ناتوانێ مانایەکی هەبێ و ئاماژەیەک بۆ شتێکی راستەقینە نابێ. لە راستیدا چەمکی زیندانیی سیاسی دەتوانێ چەمکێکی چەواشەکارانە و بەلاڕێدابەرانە بێ.
  • ئەحمەد شێربەگی: دوكتور سه‌عید پێی وابوو كه‌ هه‌ر به‌شێكی كوردستان ڕزگاری بێ، كارتێكه‌ری خۆی له‌سه‌ر به‌شه‌كانی دیكه‌ی كوردستان ده‌بێ ئەحمەد شێربەگی: دوكتور سه‌عید پێی وابوو كه‌ هه‌ر به‌شێكی كوردستان ڕزگاری بێ، كارتێكه‌ری خۆی له‌سه‌ر به‌شه‌كانی دیكه‌ی كوردستان ده‌بێ
    بە بۆنەی ٢٥ـەمین ساڵڕۆژی شەهیدانی بێرلین لە لایەن دیپلۆمات تێرۆریستانی نێردراوی ڕێژیمی ئیسلامیی ئێران ڕۆژنامەی کوردستان ئۆرگانی کۆمیتەی ناوەندیی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران وتووێژێکی لەگەڵ "ئەحمەد شێربەگی" بێژەری بەناوبانگی ڕادیۆ دەنگی کوردستانی ئیران پێک هێناوە کە دەقی ئەم وتووێژە بەم چەشنەیە:
  • شەرەفکەندی، قارەمان یا پاڵەوان؟ شەرەفکەندی، قارەمان یا پاڵەوان؟
    لە ڕاستیدا خودی وشەی "شۆڕش" (انقلاب) واتە گۆڕانێکی بنەڕەتی لە ناوەڕۆکدا؛ ئەوەش پێویستی بە هەندێک هۆکاری تایبەتی و گشتی هەیە کە هۆکارە تایبەتییەکە ئەوەیە سەرتاسەری شۆڕشەکانی مێژوو بە دەست کەسانی نوخبه و زانای کۆمەڵگای نێوخۆی خۆیان کراوە جا ئەم کەسانە لە هەر چین و توێژێکی کۆمەڵگا بن و بە هەر جۆرە بیرۆکەیەک.
  • کرماشان، لانکەی کولتوور و ژیاری مرۆیی لە کوردستان کرماشان، لانکەی کولتوور و ژیاری مرۆیی لە کوردستان
    لە ساڵانی ١٣٣٠ی (١٩٥٢ی زایینی) هەتاوی بەئەملا لەسەر دەستی كەسانێكی تر و نەوەیەكی تر شەپۆل و رەهەندێكی دیكە لە نووسین و داهێنانی ئەدەبی و بەتایبەت ژانری شیعر لە كرماشان و ئیلام سەر هەڵدەدەن و دەبنە ئاوێنەی باڵانوێنی كۆمەڵ و لەباری فەرهەنگییەوە پێشەنگایەتیی ئەو قۆناغە دەگرنە ئەستۆ.