• ڕۆژنامەی کوردستان
  • گۆڤاری ئاگری
  • گۆڤاری بیری خوێندکار
  • گۆڤاری لاوان
  • گۆڤاری ژنان
  • کەناڵی تەلەفزیۆنی تیشک
  • گۆڤاری نەرگز
٢٣ی فێڤریەی ٢٠١٨ی زایینی - ٠٤ی رەشەمەی ١٣٩٦ی هەتاوی  

ئامانجە شاراوەکانی پشت رێککەوتنەکەی نێوان حیزبوڵڵای لوبنان، رێژیمی ئەسەد و داعش

زایینی: ٠٦-٠٩-٢٠١٧ - هەتاوی: ١٣٩٦/٠٦/١٥ - ٢١:١٨ تاران قه‌باره‌ی فۆنت: قه‌باره‌ی نووسراوه‌ گه‌وره‌ بكه‌قه‌باره‌ی نووسراوه‌ بچووكتر بكه‌‌
ئامانجە شاراوەکانی پشت رێککەوتنەکەی نێوان حیزبوڵڵای لوبنان، رێژیمی ئەسەد و داعش
تالب قەیسەری

لەکەس شاراوە نییە کاتێک لەساڵی ٢٠١١ خەڵکی وەزاڵەهاتووی سوریا دژی ڕێژیمی دیکتاتۆری بەشار ئەسەد دەستیان دایە خۆپیشاندان و بە پشتیوانی سپای ئازاد رووبەرێکی زۆر لەو وڵاتەیان کۆنتڕۆڵ کرد، لەهەمان کاتیشدا پشتیوانییەکی بەرینی نێودەوڵەتییان بۆ خۆیان مسۆگەر کرد و رۆژبە رۆژیش لە سەرکەوتنەکانیان بەردەوام دەبوون، تەنانەت بەشێک لە دیمەشقی پێتەختیشیان خستە ژێر کۆنتڕۆڵی خۆیانەوە. لەم هەلومەرجە ناسکەدا کە هێزەکانی سپای ئازاد سەرمەستی سەرکەوتنەکانیان بوون، کۆماری ئیسلامی هەوڵەکانی خۆی وەگەڕخست و بە دامەزراندنی هێزێکی دڕندە بەناوی داعش و دواجار نیزیک کردنەوەیان لە سپای ئازادی سوریا و ئەنجامدانی هەندێ کردەوەی قێزەونی دوور لە هەر پڕەنسیپ و بەهایەکی ئەخلاقی، سیمایەکی ناشرینیان لە سپای ئازاد پیشانی کۆمەڵگای نێودەوڵەتی دا. ئەمە وایکرد کۆمەڵگای نێودەوڵەتی کە تا ئەوکات پشتیوانییان لە سپای ئازاد دەکرد هەموو یارمەتییەکانیان بۆ ئۆپۆزسیۆنی سوریا رابگرن، بەم شێوەیە ئوپۆزسیۆنی سوریا بێ پشتیوان مایەوە و بەشار ئەسەدیش قۆناغ بە قۆناغ بەیارمەتی رووسیا و سپای پاسدارانی ئێران و حیزبوڵڵای لوبنان و بەشێک لە هێزە چەکدارە شیعەکانی عێراق توانی بەسەر سپای ئازاددا سەرکەوێ. تا ئێرە ئێران توانی سیاسەتێکی سەرکەوتووانە بە قازانجی ڕێژیمی ئەسەد لە سوریا پەیڕەو بکات.

ئەوەی مەبەستمە لێرەدا ئاماژەی پێبدەم ئەوەیە کە پاش ئەوەی هێزەکانی داعش بەفەرمانی کۆماری ئیسلامی هێرشیان کردە سەر عێراق و پارێزگا سوننە نشینەکانیان کۆنتڕۆڵ کرد و تۆڵەی شەڕی هەشت ساڵەی ئێران و عێراقیان لە سوننەکان کردەوە، لەژێر چاوەدێری کۆماری ئیسلامی و بە هەڵکردنی گڵۆپ سەوزی مالکی سەرۆک وەزیرانی ئەوکاتی عێراق و رادەستکردنی چەکوچۆڵی پێشکەوتووی سپای عێراق بەداعش لە پارێزگای نەینەوا، هێرش بۆ سەر کوردستان دەستی پێکرد کە لەم هەنگاوەشیاندا مەبەستیان ئەوە بوو کە کوردستان بەتەواوی بکەوێتە ژێر کۆنتڕۆڵی داعش و کوردستانیش تووشی هەمان چارەنووسی ناوچە سوننەنشینەکان بێت، بەڵام پاش شەڕێکی قارەمانانەی هێزی پێشمەرگەی کوردستان لەژێر فەرماندەیی سەرۆک بارزانی فەرماندەی هێزەچەکدارەکانی کوردستان و پاڵپشتی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا و هێزی هاوپەیمانان، داعش رووبەڕووی شکستێکی گەورە بوویەوە و تەنانەت لەو ناوچە کوردستانییەکانی دەرەوەی ئیدارەی هەرێمیش وەدەر نرا و دواجاریش هەر بەهاوکاری هێزی پێشمەرگەی کوردستان سپای عێراق توانی بچێتە ناو مووسڵەوە و ئەو شارە ئازاد بکات.

ئێستا کە داعش هەم لە سوریا و هەمیش لە عێراق مۆمی تەمەنی رووی لە کزی کردووە، کۆماری ئیسلامی دیسان سیناریۆیەکی دیکەی داڕشتووە؛ ئەویش رێککەوتننامەی نێوان حزبوڵڵای لوبنان و بەشار ئەسەد و داعشە. بەپێی ئەم رێککەوتننامەیە هێزەکانی داعش دەتوانن لەبەرانبەر رادەست‌کردنەوەی سەربازێکی حیزبوڵڵا و تەسلیم کردنەوەی تەرمی چەند چەکدارێکی حیزبوڵڵا و رادەست‌کردنەوەی تەرمی پاسدارێکی ئێرانی بەناوی موحسین حوجەجی بە ئێران، سێسەد چەکداری خۆیان لەگەڵ بنەماڵەکانیان لەناوچەی قەلەمونی لوبنانەوە بەرەو دێرەزور لەنێوان عێراق و سوریا بگوازنەوە. ئەم رێککەوتنە لەم کاتەدا دەتوانێ هەڵگری ئەم پەیامانەی خوارەوە بێ:

١- دوورخستنەوەی شەڕ لە ناوچەکانی ژێر کۆنتڕۆڵی حیزبوڵڵای لوبنان.

٢- تۆڵەکردنەوەی بەشار ئەسەد لە ئەمریکا کە پێشی لە هەڵاتنی هێزەکانی داعش لە عێراقەوە بۆ سوریا نەگرتبوو.

٣- هاتنەوەی داعش بەرەو دێرەزور دەبێتە هۆی ئەوەی شەڕ لە ناوچە کوردستانییەکانی سوریا واتا رۆژئاوای کوردستان کە ئێستا ئەمریکا پشتیوانییان لێدەکات چڕتر بێتەوە و بەشار ئەسەدیش بەناوی شەڕی داعشەوە ئەو ناوچانە کۆنتڕۆڵ بکاتەوە، هەرچەند پێشتر رۆژئاوای کوردستان بە رێککەوتن لەلایەن بەشار ئەسەدەوە درایە پەیەدە.

٤- گریمانەیەکی دیکە دورخستنەوەی داعشە لە ناوچە شیعە نشینەکان و هێنانەوەی دووبارەیانە بەرەو ناوچە سوننەنشینەکانی عێراق.

٥- پاش ئەوەی کۆریدۆری تاران - بەیروت لەلایەن ئەمریکا و ئیسرائیلەوە تێک درا بۆ ئەوەی رێگایەکی وشکانی بەرەو هاوپەیمانەکانی و بەرەو دەریای سپی ناوەراست بۆ خۆی بکاتەوە_ هەرچەند ئەو کۆریدۆرە پێشتر لەلایەن سەرۆکی هەرێمی کوردستانەوە تێکدرا لەوەی کە ئیزنی بە ئێران نەدا لە رێگای کوردستانەوە رێرەوێک بەرەو سوریا بکاتەوە_ ئێستا دەیهەوێ بە بەهانەی هێزەکانی داعش لە رێگای حەشدی شەعبییەوە ئەو رێگایە بەرەو لوبنان بکاتەوە کە گومانم هەیە لەمەشیاندا بەئاسانی بتوانێ ئەو پلانەی جێبەجێ بکات چونکە لەمێژە ئەمریکا بەو خەونەی ئێرانی زانیوە.

٦- لەهەموو ئەو ئەگەرانە بەهێزتر ئەوەیە کە هاتنەوەی چەکدارانی داعش بەرەو دێرەزور واتە سنووری عێراق و سوریا دەبێتە سەرەتای هاتنەوەی داعش بەرەو ناوچە کوردستانییەکانی باشووری کوردستان کە رەنگە هەندێ هێزی کوردیش بە ئەجندای ئێران رێگەخۆشکەر بن بۆی.

هەروەک هەموو لایەک ئاگادارن کەمتر لە سێ حەوتووی دیکە لە کوردستان و ناوچەکانی دەرەوەی ئیدارەی هەرێم گشتپرسی بۆ سەربەخۆیی کوردستان بەڕێوە دەچێت، ئەم مەسەلەیە زیاتر لە هەر شتێکی دیکە کۆماری ئیسلامی تووشی سەرئێشە کردووە و خەوی لە چاو زڕاندوون، هەربۆیە دوای ئەوەیکە نەیانتوانی لە ئاراستەکردنی داعش بۆ هێرشکردنە سەر کوردستان سەرکەوتن بەدەست بێنن، ئەمجارە و لەم کاتە هەستیارەدا کە پاش سەد ساڵ گەلی کوردستان دەیهەوێ هەنگاو بەرەو سەربەخۆیی بنێ و کۆتایی بە سەد ساڵ نەهامەتی و دەربەدەری و ژینۆساید و زیندانی کردن و ئەشکەنجە و ئازار بێنێت، دەیانهەوێ دووبارە ئەم گەلە بەش مەینەتە بە شەڕێکی دیکەوە سەرقاڵ بکەن تا پێش بە رێفراندۆمی سەربەخۆیی کوردستان بگرن، بۆ ئەم مەبەستەش باشتر و ئاسانتر دەتوانن لە رێگای حەشدی شەعبییەوە داعش بخزێننە ئەو ناوچانەی شمولی مادەی ١٤٠ دەکات تا هەرهیچ نەبێ گشتپرسی لەو ناوچانە دوا بخەن. ئەوەی دیارە و بەئاشکرا دەبینین ئەوەیە کە شەڕی حەویجە دواخرا بۆ ئەوەی بە بیانووی کۆنتڕۆڵ‌کردنەوەی حەویجەوە هێزێکی زۆر لە سپای عێراقی و میلیشیاکانی حەشدی شەعبی بهێننە ئەو ناوچانەی کە کورد بە خوێنی هەزاران رۆڵەی ئەم نیشتمانە کۆنتڕۆڵی کردۆتەوە، ئێستاش کە پرسی رێفراندۆم لەئارادایە ئەو گریمانەیە بەهێزتر دەبێ کە داعش لە رێگای حەشدی شەعبییەوە بەرەو سنوورەکانی کوردستان پەلکێش بکەن و دواجار بەناوی شەڕی داعشەوە هێزەکانیان بهێننە ناوچە کوردستانییەکانەوە.

بە لەبەرچاوگرتنی ئەم گریمانانە و هەستیاریی دۆخەکە پێویستە سەرکردایەتی کوردستان زۆر بە وشیارییەوە لە رووداوەکان بڕوانێ و پێش لەهەر سناریۆیەکی چاوەڕوان نەکراوی کۆماری ئیسلامی و نەیارانی کورد بگرێ.
بالاترین چاپکردنی ئەم بابەتە

رۆژنامەی کوردستان
رۆژنامەی کوردستان ژ. ٧١٩ لەم ژمارەیەدا:

ــ خەباتی ڕۆژهەڵات بەردەوامە
ــ پرسی رێفراندۆم
ــ لە سەروەری نەتەوەییەوە هەتا کلۆنی بوون
ــ ژن پڕۆسەی ژێر دەستی سیاسەتە؟
  • پرسی رێفراندۆم پرسی رێفراندۆم
    تەنیا رێفراندۆمی دێموکراتیک و واقیعی دوای رووخانی کۆماری ئیسلامی و نووسینی یاسایەکی بنەڕەتی لەسەر ئەساسی پرەنسیپەکانی دێموکراسی و ژیانی ئازاد و یەکسانی هەموو نەتەوەکانی نێو ئێران دەکرێ، کە لەو گشتپرسییەدا ئەو یاسایە بخرێتە دەنگدانەوە و ببێ بە پەیمانی پێکەوە ژیان، نەک ئامرازی پیرۆزکردنی وەهمەکان و شمشێری کوشتاری خەڵک.
  • زستان لە کولتووری کوردەواریدا زستان لە کولتووری کوردەواریدا
    ئەو ڕۆژهەڵاتناس و نووسەرە گەڕیدانەی کە لەبارەی مێژوو، جوگرافیا و فەرهەنگی کورد و کوردستان نووسیویانە، هەموویان لە سەفەرنامەکانی خۆیاندا جەختیان لەسەر زستانی سەخت و تەڕ و تووشیی ناوچە جیاجیاکانی کوردستان کردووە. هەرچەند ئێستا لەژێر کاریگەریی گۆڕانی کەشوهەوای جیهانیدا و بە گەرمدا هاتنی کۆی گۆی زەوی، کەشی کوردستانیش، گۆڕانی بەسەردا هاتووە.
  • عەبدوڵا حیجاب: هه‌نگاو و سیاسه‌ته‌كانی ڕووحانی هیچ جیاوازییه‌كی له‌گه‌ڵ كرده‌وه‌كانی باقی كاربه‌ده‌سته‌ هه‌ره‌ توندڕه‌وه‌كانی ڕێژیم نه‌بووه‌ عەبدوڵا حیجاب: هه‌نگاو و سیاسه‌ته‌كانی ڕووحانی هیچ جیاوازییه‌كی له‌گه‌ڵ كرده‌وه‌كانی باقی كاربه‌ده‌سته‌ هه‌ره‌ توندڕه‌وه‌كانی ڕێژیم نه‌بووه‌
    پشتیوانی لە ڕاپەرینی گەلانی ئێران لە دژی ڕێژیمی ئیسلامی ئەو وڵاتە و هەروەها مەسەلەی "بەرجام" دوو تەوەری سەرەکیی یەکەم وتاری ساڵانەی سەرکۆماری ئامریکا بوون, کە بەرچاوترین جیاوازی لە سیاسەتی دەرەکیی ئەو وڵاتە بە نیسبەت ئیدارەی پێشووتری ئامریکا بەهەژمار دێن؛ بۆ شرۆڤەی زیاتری ئەو وتار و سیاسەتە کە هاوکاتە لەگەڵ بەردەوامیی ناڕەزایەتییەکان لە نێوخۆی ئێراندا، سەرنجتان بۆ ئەم وتووێژەی کوردستان لەگەڵ بەڕێز عەبدوڵا حیجاب، چالاکی سیاسی ڕادەکێشین.
  • خۆپیشاندانەکان چیمان لێدەخوازن؟ خۆپیشاندانەکان چیمان لێدەخوازن؟
    ئەوەتا دیسان دروشمگەلی وەک مردن بۆ دیکتاتۆر، نەمان بۆ خامنەیی، رێفۆرمخوازان ـ بناژۆخوازان ئیتر بەسە لەگەڵتان سازان( اصلاح طلب، اصولگرا، دیگر تمام است ماجرا) سەری هەڵداوەتەوە. رەنگە سەرکوت و گرتن و لێدان و کوشتن رەوتەکە هەندێ جار کز بکا، بەڵام وەستانی بۆ نییە. ئەگەر شەپکە هێندە بۆ رێژیمی ئاخوندی توندە، ئێمەی کورد دەبێ چی بکەین؟
  • تارماییەکان لەنێو سۆشیال‌میدیادا تارماییەکان لەنێو سۆشیال‌میدیادا
    سۆشیال میدیا چ وەک دیاردە و چ وەک دەرفەت زۆر بەستێنی بۆ کۆمەڵگای رۆژهەڵاتی‌نێوەراست خوڵقاندووە.
  • گوڵوەنی، هێمای خۆڕاگری نەتەوەیەکه گوڵوەنی، هێمای خۆڕاگری نەتەوەیەکه
    فەرهەنگ هەموو بەها، رەوت و نموونە ڕەفتارییەکانی نێو کۆمەڵگەیەک لەخۆ دەگرێت و وڵات و نەتەوەکان لە یەک جیا دەکات، ئەگەرنا هەموو کۆمەڵگەکانی ئەم جیهانە دەبوو وەکوو یەک بن.
  • ئەدەب لە سیاسەتی بەرپرسانی ڕێژیمدا ئەدەب لە سیاسەتی بەرپرسانی ڕێژیمدا
    "ئەدەب"، وشەیەکە کە بیسەر یان خوێنەر بە بیستنی چ بە شێوەی "شهودی" و چ بە جۆری "منطقی" کۆمەڵێک نۆرمی پڕ بەهای دەکەوێتە مێشک کە هەر مرۆڤێک بە بوونی ئەو بەهایە، کەسایەتییەکی قورس و جێگەی متمانە پەیدا دەکات و لە لای خەڵکی دیکە وەک مرۆڤێکی باش سەیری دەکرێت و حورمەتی لێدەگیرێت؛ ئەدەب بەنرخترین سەرمایە و میراتی ژیانی مرۆڤایەتییە کە مرۆڤ لەگەڵ ژیانی خۆیدا بە کۆڵی دەکێشێت.
  • ژن و سیاسەت ژن و سیاسەت
    دەرکەی سیاسەت لە ڕێگەی بنەماڵە، قوتابخانە، ڕۆژنامەکان، تەلەفزیۆن و هەروەها ململانێیە سیاسییەکانەوە بە ڕووی تاکدا دەکرێتەوە و تاک لە سەر ڕۆڵی دەوڵەت و دەزگا و دامەزراوەکانی سەر بە دەسەڵات هەرچی زۆرتر ئاگایی پەیدا دەکات. هێنانەکایەی سیستمێکی دێمۆکراتیک لەو وڵاتانەدا کە حکوومەتێکی نادێمۆکرات و سەرکوتکەریان ئەزموون کردووە، ئەنجامەکەی تەنیا بە شکست خواردن و سەرکوت کردن گەیشتووە؛ لەم جۆرە وڵاتانەدا بنەماڵەکان بەردەوام ئەوە بە گوێی منداڵەکانیاندا دەچرپێنن کە کاریان بە سیاسەتەوە نەبێت و بەشداریی تێدا نەکەن، نموونەی بەرچاوی ئەم وڵاتانە و ئەم کۆمەڵگەیانە، کۆمەڵگەی کوردەوارییە.
  • تویتێک کە ترامپ هیچکات ناتوانێ بینێرێت تویتێک کە ترامپ هیچکات ناتوانێ بینێرێت
    لە ٨ی ژانویەدا، "تهران تایمز" راپۆرتی دا، کە بەپێی راپۆرتی بەرپرسی بەشی بەڕێوەبەریی ویشکەساڵی و قەیرانەکان لە دامەزراوەی کەشوهەواناسی ئێراندا، "نزیک بە ٩٦ لە سەدی سەرانسەری ناوچەکانی ئێران بەدەست ئاستی جیاوازی ویشکەساڵی درێژەکێشراوەوە دەناڵێنن".
  • خەباتی ڕۆژهەڵات بەردەوامە خەباتی ڕۆژهەڵات بەردەوامە
    خومەینی لە فتواکەیدا بڕیاری بە هەموو هێزە چەکدارەکانی دا، کە تا کۆتایی هاتنی کێشەی کورد لە کوردستان نەکشێنەوە؛ دوابەدوای ئەم بڕیارە ئایینییە بۆ ڕشتنی خوێنی کورد، کارەساتبارترین قۆناغی شۆڕش لە کوردستان دەستی پێکرد و خەڵک لە شار و گوندی کوردستان کەوتنە بەرپەلاماری هێزە دژی گەلییەکانی ڕێژیم. بە هاتنە ئارای ئەم دۆخەش، گەلی کورد بە ڕێبەرایەتی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران ناچار بوو بۆ پاراستنی کەرامەت و شەرافەتی نەتەوەکەی و پارێزگاری کردن لە نیشتمانی ئەهورایی کوردان، دەس بۆ چەک ببات و فازی خەباتی چەکداری دەستی پێکرد.
  • ڕاسان و پێشمەرگە ڕاسان و پێشمەرگە
    لە وەڵامی ئەو داوا و چاوەڕوانیەدایە کە پێگەی دروستی پێشمەرگە لە راساندا دەدۆزرێتەوە: ئامادەبوونی پێشمەرگە لە نێو دڵی خەڵک بۆ ورەدان بە خەبات و پاراستنی خەڵک لە ئاگری ڕێژیم؛ ئەمە ئەرکی نوێی پێشمەرگەی سەردەمی راسانە.
  • فەرەیدوون ئەرشەدی: شێعر و هونەری کوردی له ڕۆژهەڵات، بە هەر ڕێباز و شێوە و دەربڕینێکەوە کە بێتە بەرهەم، هونەر و شێعر و ئەدبیاتی مقاومەت و بەرگرییە! فەرەیدوون ئەرشەدی: شێعر و هونەری کوردی له ڕۆژهەڵات، بە هەر ڕێباز و شێوە و دەربڕینێکەوە کە بێتە بەرهەم، هونەر و شێعر و ئەدبیاتی مقاومەت و بەرگرییە!
    هەر تەوژم و تەکانێکی ئەدەبیی، هونەری و هزریی،کاردانەوەیەکی عەقڵانی، ئەخلاقی و جوانیناسانەیە بەرانبەر بە تەکان و تەوژمی کۆمەڵگە، یان لانیکەم ئەو تەوژمە نادیار و شاراوە کە لە ژێر پێستی هەست و نەستی کۆمەڵگە، یا بەشێکی زۆر حەساس و کارای دا، دەژیت و درز دەخاتە پێستی قەتماغەبەستووی ژیانی رۆژانە.
  • مستەفا هیجری: خۆپیشاندانەکانی ئێران، ئاکامی بێزاری و ناڕەزایەتیی خەڵک لە ٤٠ ساڵ دەسەڵاتداریی ئەو ڕێژیمەیە مستەفا هیجری: خۆپیشاندانەکانی ئێران، ئاکامی بێزاری و ناڕەزایەتیی خەڵک لە ٤٠ ساڵ دەسەڵاتداریی ئەو ڕێژیمەیە
    دەقی وتووێژی رۆژنامەڤان (ئەکرەم ئاڵتوون) لەگەڵ مستەفا هیجری، سکرتێری گشتیی حیزبی دێموکرات بۆ ئاژانسی "سپوتنیک کوردستان"
  • شەڕی هەمەلایەنەی رێژیم بە دژی ئێمە، پێویستی بە بەرپەرچدانەوەیەکی هەمەلایەنە هەیە شەڕی هەمەلایەنەی رێژیم بە دژی ئێمە، پێویستی بە بەرپەرچدانەوەیەکی هەمەلایەنە هەیە
    لەو ساڵانەی دواییدا رێژیم هەم لەکوردستان و هەم لە دەرەوەی وڵات لە رێگەی چالاکییە سیخورییەکانییەوە خەریکی کۆکردنەوەی زانیاری بووە لە سەر ئوپۆزسیۆن بە گشتی و لە سەر حیزبی دێموکرات بە تایبەتی؛ یەکێک لە سەرەکیترین ئامانجەکانی رێژیم لەو چالاکییانە دەسنیشانکردنی کەسایەتییە چالاکەکانە بۆ ئەوەیکە بە پیلان هەوڵی تێکدانی باڵانسی ئەوان بدات لە بواری سایکۆلۆژییەوە تاکوو نەتوانن هاوسەنگی فیکریی خۆیان ڕابگرن و فوکووسی خۆیان بخەنە سەر بەربەرەکانی لەگەڵ رێژیم.